Medische psychologie - pagina 98

96 Aaronson

sneller achteruit dan bij de vrouwen die continu waren behandeld. Dit kon deels worden

verklaard doordat de groep met continu chemotherapie een betere tumorrespons had.

Deze studie laat goed zien hoe de gevolgen van toxiciteit enerzijds en tumorrespons

anderzijds door middel van kwaliteit van leven-metingen duidelijker in beeld kunnen

worden gebracht.

Mijn laatste voorbeeld betreft een klinische trial waarover dit jaar in de Journal of Clinical

Oncology een artikel van Jean Simons van het Academisch Ziekenhuis Maastricht, mijzelf

en andere collega's is verschenen.'^ Het ging hier om een vergelijkende studie naar het

effect van medroxyprogesteron acetaat (MPA) versus een placebo op eetlust en

lichaamsgewicht bij patiënten met kanker in een terminaal stadium. Uit de resultaten

bleek dat MPA een significant, zij het bescheiden, positief effect had op zowel eetlust als

lichaamsgewicht. Deze gunstige effecten vertaalden zich echter niet in verbetering van

kwaliteit van leven, zoals die werd gemeten door middel van een gestandaardiseerde

vragenlijst. Er werd echter gedurende de twaalf weken dat de studie duurde een

achteruitgang van de kwaliteit van leven waargenomen in zowel de MPA- als de placebo-

groep. Dit was tamelijk teleurstellend omdat toename van eetlust en lichaamsgewicht in

zekere zin een tussenliggend doel van de behandeling was. Uiteindelijk hadden we ook

verwacht een verbetering te zien in de lichamelijk conditie van de patiënten die MPA

kregen. Mede omdat gewichtsverlies voor de patiënt en familie een teken kan zijn dat de

strijd tegen de ziekte wordt verloren, hadden wij gehoopt dat bij de MPA-patiënten

gevoelens van angst zouden afnemen en het algemeen welbevinden zou toenemen. Dit

was helaas niet het geval. Hoewel deze studie wellicht meer vragen opriep dan

beantwoordde, is het een goede illustratie van het gegeven dat de meer objectieve

indicatoren van het succes van een behandeling zich niet noodzakelijkerwijs laten

vertalen in een verbetering van functioneren of welbevinden.

Hoewel niet beoogd, heeft kwaliteit van leven-onderzoek als onderdeel van klinische trials

ook nog een zeer interessant nevenproduct opgeleverd. Het blijkt dat het oordeel van

patiënten voor aanvang van de behandeling over hun kwaliteit van leven een significante

voorspellende waarde heeft voor de duur van de overleving. Tot nu toe is dit aangetoond

in studies bij patiënten met longkanker, gevorderde stadia van borstkanker, en

melanomen.''^ Om misverstanden te voorkomen, wil ik er wel graag op wijzen dat deze

resultaten niet als bewijsmateriaal gebruikt kunnen worden door diegenen die ons willen

laten geloven dat de emotionele toestand of de persoonlijkheid van een patiënt een

belangrijke invloed heeft op het verloop van de ziekte. Wat deze resultaten wel aangeven

is veel directer: namelijk dat iemands huidige gezondheidstoestand één van de beste

voorspellers is van toekomstige morbiditeit en mortaliteit, en dat patiënten vaak donders

goed in staat zijn om hun huidige gezondheid te beoordelen. Praktisch gezien kunnen

deze bevindingen van nut zijn bij het opzetten van nieuwe klinische trials. Net zoals

tumorstadium, performance status en andere prognostische variabelen, zouden baseline

^ ^

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen