Medische psychologie - pagina 250

248 Merlijn en De Wit -Raadsheer

zelf toedienen van pijn door middel van het trekken aan en loslaten van een

elastiekje om de pols, een voorbeeld kunnen zijn.

- Positieve reïnforcers. Dit is het ontvangen van een beloning bij het aanwezig zijn

van het gewenste gedrag (geen haren uittrekken). Wat goede reïnforcers zijn, is

afhankelijk van de patiënt. Wat voor de één een beloning is, hoeft dat voor de

ander niet te zijn.

- Negatief-oefenen; elk uur wordt de persoon geacht voor een spiegel het gedrag te

vertonen, zonder het werkelijk te doen (een soort 'droog-trainen'). Waar het

trichotillomanie betreft gaat het om het 'droog-trainen' van het haren uittrekken. Het

doel van deze techniek is het bewust worden van het eigen gedrag.

In een onderzoek van Azrin et al werden vierendertig personen met als klacht het

uittrekken van haren willekeurig verdeeld over twee groepen, waarbij de ene groep

behandeld werd volgens de techniek van het 'negatief-oefenen' en de tweede groep

volgens de techniek van 'habit-reversal'.'" De habit-reversai techniek bleek twee keer

zo effectief in vergelijking met de techniek van 'negatief-oefenen'. Het uittrekken van

haren verminderde met ongeveer negentig procent tengevolge van de hablt-reversai

behandeling, in vergelijking tot vijftig procent door de behandeling via 'negatief-

oefenen'.

Na deze theoretische toelichting van trichotillomanie, zullen wij een casus beschrijven

van een meisje met trichotillomanie dat bij ons in het VU ziekenhuis werd aangemeld.

Casus

Femke, een meisje van 13 jaar, werd door de huidarts van het VU ziekenhuis door-

verwezen naar de afdeling medische psychologie, op verdenking van trichotillomanie.

Femke en haar ouders werden uitgenodigd; Femke voor een psychologisch

onderzoek en haar ouders voor een anamnesegesprek.

Bij het anamnesegesprek staat de ontwikkeling van het kind centraal. Kort

samengevat komt in een dergelijk gesprek de ontwikkeling vanaf de zwangerschap tot

het huidige functioneren aan bod. Belangrijke aandachtspunten daarbij zijn het

ontstaan en verloop van de klacht, gevolgen van de klacht en de mogelijke eerdere

inspanningen om de klacht te verminderen. Het psychologisch onderzoek was, in het

geval van Femke, gericht op het emotioneel functioneren.

Relevante gegevens

Het gezin heeft tot 1991 in het buitenland gewoond. Femke en haar broertje Frank

gingen naar internationale scholen. Het gezin woont nu in een dorp in Nederland,

maar vader moet voor zijn werk nog regelmatig naar het buitenland. Femke is ook in

Nederland naar een internationale school gegaan, hetgeen echter te moeilijk voor

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen