Een handvol filosofen - pagina 156
Geschiedenis van de filosofiebeoefening aan de Vrije Universiteit in Amsterdam van 1880 tot 2012
152 IV Consolidatie en kritiek (i()4j-ip64)
huisde het gezin met zeven kinderen naar Apeldoorn. Omdat Sytse predikant wilde
worden, viel de keus om verder te studeren op het Apeldoorns Stedelijk Gymnasi-
um, waar een begin van zijn belangstelling voor de filosofie werd gewekt door zijn
docent Nederlands en geschiedenis, dr. G.S. Overdiep, die later hoogleraar in Gro-
ningen zou worden. Na het eindexamen in 1925 koos hij voor de Vrije Universiteit
om theologie te gaan studeren. Hij volgde de colleges dogmatiek van Hepp en werd
er zich van bewust dat de theologische stellingnames van deze docent, ook van de
theologie als wetenschap, uitgingen van bepaalde filosofische vooronderstellingen.
De colleges van Pos over Augustinus vond hij zo boeiend dat hij meer colleges van
hem ging volgen. Hij vond Pos als docent voortreffelijk en als filosoof zo indruk-
wekkend dat hij in de filosofie verder wilde.
Zuidema was tweedejaars student toen Vollenhoven in 192e tot hoogleraar werd
benoemd. De existentiële betrokkenheid bij filosofische problemen die hij bij Pos
miste, kwam naar zijn indruk bij Vollenhoven duidelijk naar voren, zowel in zijn
analyses van de theorieën van diverse filosofen als in zijn uiteenzetting van een filo-
sofische visie op grond van de christelijke levens- en wereldbeschouwing. Al in zijn
tweede studiejaar ontstond bij Zuidema het plan om een proefschrift te schrijven
over de veertiende-eeuwse filosoof Willem van Ockham. Hij wilde onderzoeken
of deze criticus van de katholieke kerk en theologie een voorloper was geweest van
Luther die zichzelf ockhamist had genoemd. Hij zou dat onderwerp niet loslaten en
er inderdaad tien jaar later op promoveren.
Na het kandidaatsexamen theologie in 1930 ging hij verder met de filosofiestudie.
Prioriteiten kiest men echter niet altijd zelf: soms worden ze gesteld en niet altijd
tegen wil en dank. In 1931 trouwde hij met Froukje Buwalda uit Leeuwarden, een
zuster van zijn vriend Douwe J. Buwalda die aan de Vrije Universiteit klassieke ta-
len studeerde. Om in hun onderhoud te voorzien was het tijd om predikant te wor-
den. Vanwege de economische crisis en de massale werkloosheid in de jaren dertig,
was het aantal vrijkomende predikantsplaatsen echter schaars. Maar het lukte en in
hetzelfde jaar van zijn huwelijk werd hij predikant in Anna Paulownapolder, waar
hij voldoende tijd wist vrij te maken voor zijn doctoraalexamen filosofie en zijn
Ockhamonderzoek.
In 193 5 kreeg hij een beroep van de Gereformeerde Kerk van Delft om als zende-
ling te worden uitgezonden naar Midden-Java. Dit beroep kwam als een verrassing,
omdat het niet met hem was voorbereid. Het zette hem aan het denken en hoe langer
hij erover nadacht des te meer kwam hij tot het inzicht dat hij er niet omheen kon.
Hij beschouwde dit beroep als een aanwijzing van God - hij voelde zich geroepen
en zijn vrouw deelde zijn gevoelen. In dat jaar beëindigde hij zijn predikantschap in
Anna Paulownapolder en verhuisde naar Haarlem, dicht bij de Zendingsschool van
de Nederlandse Hervormde Kerk in Oegstgeest, waar hij Javaans ging studeren en
kennis opdeed van de samenleving op Java en haar geschiedenis. Met zijn vrouw be-
reidde hij zich voor op een langdurig verblijf in Indië.
Intussen had hij zijn proefschrift voltooid: De philosophic van Occam in zijn com-
mentaar op de Sententiën - twee dikke delen, het eerste deel was zijn proefschrift,
het tweede deel bestond uit citaten van Ockham. In 1936 volgde zijn promotie.
Interessant in die tijd was stelling XIV die hij aan zijn proefschrift had toege-
voegd: 'De onverzoenlijke tegenstelling tusschen christelijke en nationaal-socia-
listische wereldbeschouwing brengt ook voor de kerkelijke individuele tucht haar
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 2013
Publicaties VU-geschiedenis | 548 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 2013
Publicaties VU-geschiedenis | 548 Pagina's