Een handvol filosofen - pagina 257
Geschiedenis van de filosofiebeoefening aan de Vrije Universiteit in Amsterdam van 1880 tot 2012
2 A. P. Bos: filosoof van de oudheid - een uitdager 253
Drie jaar later volgde zijn benoeming tot buitengewoon hoogleraar. Hij was een ui-
terst zorgvuldige wetenschapper, geen snelle werker. Het duurde twee jaar voordat
hij zijn inaugurele rede uitsprak over De relatie tussen wijsbegeerte en theologie en
haar belangrijkste gestalten in de Helleense periode van het oud-Griekse denken. In
zijn rede stelde hij dat de westerse wetenschap uit de filosofie van de oudheid was ge-
boren, maar dat de theologie in de oudheid nog niet eens tot een 'wetenschappelijk
kuiken' was uitgegroeid; zij was een onderdeel van de filosofie gebleven. 'Haar op-
komst als wetenschap werd pas in de christelijke aera mogelijk, haar emancipatie van
de wijsbegeerte pas met de grote Reformatie'.' In het begin van het christelijk tijd-
perk was echter reeds door de apostel Paulus op de Areopagus in Athene 'de wortel-
eenheid van theologie en wijsbegeerte geopenbaard'. In Paulus had de 'verhouding
theologie-wijsbegeerte een zó volstrekt nieuwe en unieke eenheidsgestalte' aangeno-
men, dat 'beide verhoudingspartners wel essentieel anders moesten zijn dan ze ooit
geweest waren. In deze eenheidsgestalte was eindelijk de hoogste wijsheid versche-
nen ... omtrent God, omtrent de mens, omtrent deze wereld en haar geschiedenis. Zij
hield in, dat het in alle kennis, theologische en wijsgerige, gaat om de kennis van God
uiteindelijk, omdat alles uit Hem is en door Hem en tot Hem, Hém, de oorsprong en
eindbestemming aller dingen'.'
Begemanns colleges werden gekenmerkt d o o r een scrupuleuze nauwkeurigheid in
de weergave van denkers uit de oudheid en in het uiteenzetten van onderlinge ver-
banden. Een flamboyante voordracht was hem vreemd. O p vragen van studenten
had hij zelden antwoorden klaar. Hij improviseerde niet, noteerde de vragen en be-
reidde thuis de a n t w o o r d e n voor die hij op het volgende college behandelde.
Als Begemann zich ergens in uitleefde, dan deed hij dat achter de piano. Hij
speelde bij voorkeur klassieke stukken, speelde variaties van bekende melodieën en
schreef zelf nieuwe composities van psalmen en andere liederen.
In 1969 werd Begemann d o o r een ziekte getroffen, een operatie volgde. D e aan
zijn leerstoel verbonden wetenschappelijk medewerker, drs. A.P. Bos, n a m zijn col-
leges waar. O o k toen Begemann in 1971 opnieuw ziek werd en langdurig afwezig
was, trad Bos op als vervangend docent.
2 A.P. Bos: filosoof van de oudheid - een uitdager
N a het overlijden van Begemann lieten de Centrale Interfaculteit en de Faculteit der
Letteren in h u n correspondentie met het college van bestuur geen twijfel bestaan
over h u n oordeel, dat Bos de meest geschikte kandidaat was o m te zijner tijd de ont-
stane vacature te vervullen. Vanwege zijn leeftijd en een nog beperkt aantal weten-
schappelijke publicaties, vonden de faculteitsbesturen een hoogleraarschap destijds
nog te hoog gegrepen. Wel had men zoveel vertrouwen in zijn wetenschappelijke
capaciteiten, dat hij in 1972 w e r d benoemd tot docent met een zelfstandige leerop-
dracht voor antieke en patristische filosofie.
A b r a h a m Paulus Bos werd op 27 juli 1943 in Baarn geboren, waar zijn vader gere-
formeerd predikant was. O m d a t zijn vader in 1946 predikant in Emmeloord werd,
7 Begemann, De relatie tussen wijsbegeerte en theologie, p. 17.
8 Begemann, De relatie tussen wijsbegeerte en theologie, p. 23.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 2013
Publicaties VU-geschiedenis | 548 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 2013
Publicaties VU-geschiedenis | 548 Pagina's