Een handvol filosofen - pagina 270

266 V C Filosofen van de historische vakken

onafscheidelijke van de drang naar waarheid en die naar vrijheid, en over de w o o r -

den uit het evangelie van Johannes ' D e waarheid zal u vrijmaken'. Maar om zich

niet op een te 'abstract' of verheven niveau te begeven, verwees hij naar C.F. von

Weizsacker die de kracht van het parlementaire stelsel had gezocht in het v o o r t d u -

rend zoeken naar waarheid als de bestaansvoorwaarde voor vrijheid. Tegengesteld

daaraan was het bevredigen van consumptiemogelijkheden en de verslavende oriën-

tatie op geluk. Zou het afzien van deze mogelijkheden ten gunste van behoeften in

andere werelddelen op de lange termijn een eersterangs daad van vrijheid zijn en een

honorering van waarheid? In dit verband k w a m de notie van zelfbeheersing in beeld

of wat Von Weiszacker een 'ascetische wereldcultuur' in een 'wahrheitsorientier-

ten Gesellschaft' noemde. Van der H o e v e n betoogde dat tussen vrijheid en waar-

heid een intieme relatie bestaat, 'die primair in de praktijk w o r d t doorleefd, en wel

proefondervindelijk'.'^

In zijn inaugurele rede Op de bres voor een open discussie (1968) had Van der

Hoeven gewezen op de belemmering die in het denken van Jaspers en Popper aan-

wezig was om tot een optimale openheid van communicatie te komen. Deze belem-

mering was het geloof in de rede, dat blind maakte primair voor de laatste en omvat-

tende Waarheid. In zijn redevoeringen over de Vrije Universiteit (1968 en 1981) had

hij opnieuw verwezen naar deze Waarheid met haar appèl op de betrekkelijkheid

van de wetenschap en op vrijheid tot openheid om de medemens te dienen. In deze

redevoeringen ging het reeds over de intieme verbondenheid van vrijheid en waar-

heid, en k w a m tot uitdrukking - in een nadere doordenking van het thema 'Vrijheid

en waarheid' - dat daarmee samenhangende problemen voor hem niet slechts on-

derwerpen waren van een abstract-filosofiische beschouwing, maar van een existen-

tiële worsteling.

Van der Hoeven - af en toe enigszins zwaartillend - verzuchtte eens op een docto-

raalcollege, waarschijnlijk vermoeid van alle voorbereidingen voor colleges, tenta-

mens en bestuurswerkzaamheden, dat hij niet begreep hoe het mogelijk was dat veel

filosofen een hoge leeftijd bereikten. Maar levenslustig en reislustig was hij ook. Hij

had veel contacten met collega's en oud-leerlingen in het buitenland en apprecieerde

het onderhouden van deze relaties. In het kader van de samenwerking tussen Gadjah

Mada Universiteit, de Universiteit van Leiden en de Vrije Universiteit, gaf hij in de

zomer van 1972 twee maanden filosofiecolleges aan de Gadjah Mada Universiteit. In

1976 ging hij nogmaals twee maanden naar Indonesië. In 1977-1978 was hij voor de

tweede keer gastdocent aan Calvin College in Grand Rapids, en verbond zich in dat

jaar tevens voor enkele maanden aan het Institute for Christian Studies in Toronto."

O p voorstel van het bestuur van de Centrale Interfaculteit stemde het college van

bestuur ermee in dat met ingang van i september 1983 de leeropdracht van Van der

Hoeven, geschiedenis van de moderne wijsbegeerte, werd uitgebreid met algemene

systematische wijsbegeerte.'t Wat de systematische wijsbegeerte betreft zou hij zich

vooral bezighouden met de systematische bezinning op wijsgerige kern- en grond-

begrippen uit de westerse traditie en hun mogelijke herijking vanuit een reformato-

52 Van der Hoeven, 'Ter inleiding', p. i6.

53 Correspondentie over die reizen, in Van der Hoeven Personeelsdossier, 1998-34.

54 Brief college van bestuur aan Van der Hoeven (27 juli 1983), in Van der Hoeven Personeelsdossier, 1998-34.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen