Ridders van het recht. De juridische faculteit van de Vrije Universiteit 1880-2010 - pagina 89

J. DE BRUIJN

'Het krankheidsverschijnsel der zich

intellectueel man voelende vrouw'.

De eerste vrouwelijke studenten aan de Vrije Universiteit

De gereformeerde zede 85

In 1871 werd de achttienjarige Aletta Jacobs uit Winschoten als eerste vrouw in ö

ons land toegelaten tot de universitaire studie, in Groningen. Na een proefperio- ^

de van eenjaar gaf de liberale minister-president mr. J.R. Thorbecke haar op zijn ^

sterfbed persoonlijk toestemming om examens af te leggen. Daarmee werd de c«

toelating definitief en kon zij haar studie in de medicijnen voortzetten en die in "

1879 afsluiten met een promotie. Hoewel Aletta Jacobs als studente in universi- "

taire kring nog de nodige weerstanden had te overwinnen, was de ban nu gebro- w

ken. In de decennia daarna nam het aantal vrouwelijke studenten aan de Neder- «

landse universiteiten gestaag toe, zodat het rond 1900 ongeveer 10 procent van ö

de studentenpopulatie bedroeg en omstreeks 1920 zelfs al bijna 20 procent.^ De ^

groei van het aantal vrouwelijke studenten was een belangrijk succes voor de »

vrouwenbeweging van die jaren, die doorgaans als de 'eerste feministische golf' ?

wordt aangeduid. Ook op andere gebieden maakte de vrouwenemancipatie voort- «

gang. Steeds meer vrouwen gingen buitenshuis betaalde arbeid verrichten en in £

de politiek werd het feministisch streven uiteindelijk bekroond met de invoering

van het actiefen passief vrouwenkiesrecht (1918/1919).

De gereformeerden uit de beginjaren van de Vrije Universiteit stonden aan-

vankelijk afwijzend tegenover deze ontwikkelingen. Zij hielden er opvattingen

op na over de positie van de vrouw, die naar de maatstaven van die tijd traditio-

neel maar niet uitzonderlijk waren. Van emancipatie als streven naar gelijkbe-

rechtiging en zelfstandigheid, zoals dat door de liberale vrouwenbeweging werd

voorgestaan, waren de gereformeerden niet gediend. Het 'als de man' willen zijn

was 'valsche emancipatiezucht', die tekort deed aan het wezen van de vrouw, zo-

als God haar had geschapen. Tussen man en vrouw bestond een principieel on-

derscheid in natuur en wezen. Dit fysieke en psychische verschil, dat 'door den

Schepper in man en vrouw was vastgelegd', impliceerde ook een verschil in levens-

taak. Terwijl het publieke domein aan de man was voorbehouden, lag de bestem-

ming van de vrouw in het gezin, als moeder en echtgenote, als 'hulpe' voor de

man, zoals de Bijbel leerde. Dat was volgens Abraham Kuyper haar 'eerepositie'.

Segrina Luiksje 't Hooft, de eerste vrouwelijke student aan de Vrije Universiteit (1905).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen