Ridders van het recht. De juridische faculteit van de Vrije Universiteit 1880-2010 - pagina 99
De juridische faculteit van de Vrije Universiteit 1880-2010
J. DE BRUIJN
Promoveren aan de vu, 1888-1940
De eerste promoties 95
De eerste juridische promotie aan de Vrije Universiteit vond plaats op 27 april ö
1888, toen jhr. W.H. de Savornin Lohman zijn proefschrift De kerkgebouwen van ^
de Gereformeerde [Hervormde) Kerk in Nederland verdedigde. De promotie vond ^
plaats in de Schotse Zendingskerk aan de Amstel [tegenwoordig De Kleine Ko- w
medie), die de eerste jaren als aula bij de Vrije Universiteit in gebruik was. Pro- "
motor was de in 1884 aangetreden hoogleraar jhr. mr. A.F. de Savornin Lohman, w
de vader van de promovendus. Gezien deze delicate verhouding wenste de pro- M
motor in de besloten senaatsvergadering na afloop van de publieke gedachte- «
wisseling niet aanwezig te zijn bij de vaststelling van het judicium. In de notu- o
len van de senaat staat dit feit als volgt vermeld: 'Prof. de Savornin Lohman ^
verwijdert zich en keert terug nadat het iudicium is opgemaakt. Er is besloten, *
dat de heer jhr. W.H. de Savornin Lohman zal worden gepromoveerd magna cum ?
laude.'^ «
Het onderwerp van Lohmans proefschrift was bijzonder actueel: na de Dole- £
antie van 1886, waarbij een deel van de gereformeerde orthodoxie de Neder-
landse Hervormde Kerk had verlaten, was er een felle juridische strijd ontstaan
over de eigendom van de kerkgebouwen. Als aanhanger van de dolerende gere-
formeerden met hun decentrale kerkopvatting verdedigde de promovendus het
standpunt dat de kerkgebouwen eigendom bleven van de plaatselijke gemeen-
te, ook als deze het verband met de Hervormde Kerk had verbroken. Zijn plei-
dooi zou echter geen effect hebben. Op 15 juni 1888 bepaalde de Hoge Raad dat
de geschorste en uitgetreden kerken geen aanspraak konden maken op de ker-
kelijke goederen van de Hervormde Kerk. Het zou voor de jonge doctor zelf geen
beletsel zijn om later president van het hoogste rechtscollege te worden.
Niet minder actueel was het onderwerp van de tweede juridische disserta-
tie, die nog datzelfde jaar, op 27 november 1888, aan de vu werd verdedigd door
Joh. Esser. Met zijn proefschrift Leerrfwang"nam hij stelling in de schoolstrijd, die
al jaren de politieke strijd tussen liberalen en confessionelen beheerste. Esser
Voor de Tweede Wereldoorlog werden de promoties en oraties van de vu gehouden in het in 1883
geopende 'Gebouw voor den Werkenden Stand' aan de Kloveniersburgwal 87-89. Op de foto een over-
zicht van de zaal tijdens de oratie van de theoloog D. Nauta, 24 januari 1936.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 1 januari 2015
Publicaties VU-geschiedenis | 456 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 1 januari 2015
Publicaties VU-geschiedenis | 456 Pagina's