Ridders van het recht. De juridische faculteit van de Vrije Universiteit 1880-2010 - pagina 227

kenis, recht hadden op uitkering wegens daden van verzet. Zij beschouwden im­

mers in het zicht van het nabij geachte duizendjarig vredesrijk de aardse staat als

een macht uit de afgrond, zodat aannemelijk is dat het niet zozeer vaderlands­

lievende drijfveren waren die de grondslag van de verzetsdaden van Jehova's ge­

tuigen vormden. Diepenhorst oordeelde echter dat het doorslaggevende criterium

de verzetshandeling zelf diende te zijn, en dat die als zodanig objectief beoor­

deeld diende te worden, niet aan de hand van de innerlijke godsdienstige over­

tuiging van degene die zich tegen de nazi's te weer stelde: 'Derhalve zullen als

regel de Jehova's getuigen een uitkering dienen te ontvangen. Zij hebben vanwe­

ge hun de vaderlandse zaak ten goede gekomen religieuze offerbereidheid iets

beters verdiend dan ontzegging van iedere geldelijke steun.' Ook in i960 heeft

hij zich als lid van de Eerste Kamer (bij de behandeling van Boek 2 van het Ont­ 223

werp Burgerlijk Wetboek]' over de verhoudingvan kerk en staat uitgelaten. Hij »

bepleitte toen, zij het tevergeefs, een verdergaande onafhankelijkheid van de J«w

kerken dan is neergelegd in artikel 2:2 BW: '[Kerkgenootschappen] worden gere­ g

geerd door hun eigen statuut, voor zover dit niet in strijd is met de wet.' Naar zijn g

mening zou de eigen aard van het kerkgenootschap met zich moeten brengen ^

dat de staat (de rechter) het statuut ervan eerst dan als niet bindend beschouwt ^

wanneer het in strijd komt met de openbare orde ('het fundamentele gemene ^

recht') of de goede zeden, niet reeds als enkel sprake is van strijd met de wet. Deze w

nadruk op de eigen aard van het kerkgenootschap geeft aanleiding te vermoeden >

dat het thans van de zijde van D'66 gehoorde streven naar opruiming van de 0

laatste restanten van het christendom uit het openbare leven, zoals de voorge­ ^

stelde afschaffing van de zondagswet, het verbod van de koppeling tussen de ge­ z

meentelijke basisadministratie en de kerkelijke ledenadministratie (onder ^

handhaving van diezelfde koppeling voor de NS) en het verbod op de gewetens­ ^

bezwaarde trouwambtenaar tot geharnaste bestrijding van de kant van Diepen­ 'f

horst zou hebben kunnen rekenen. £

00

'Een staatsman niet, een Evangeliebelijder.' Deze zinspreuk van Groen van o

Prinsterer lijkt ook Diepenhorst raak te typeren. De invloed van Groen in het werk

van Diepenhorst is groter geweest dan op het eerste gezicht wel wordt aangeno­

men. Ofschoon hij reeds in zijn herdenkingsrede aangaande Fabius (1951) waar­

schuwde voor kritiekloze verering, heeft Diepenhorst toch in zijn opstel over

Groen van Prinsterer en de 'Revolutie'van die invloed een begin van verantwoor­

ding afgelegd, toen hij opmerkte dat Groen 'de betekenis van beginselen eerder

dan anderen begreep, van de revolutie wezenlijke merktekens onderkende, en

de problematiek der verhouding tussen Openbaring en historie niet heeft ge­

schuwd'.^"

Van het gedachtegoed van Groen was hij ook via zijn oom RA. Diepenhorst

op de hoogte geraakt. Gedurende zijn studententijd verbleef Diepenhorst ten

huize van zijn oom. De dagelijkse omgang heeft de jonge neef op minstens twee

terreinen blijvende impulsen voor zijn denken gegeven, allereerst door hem met

/

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen