Revue 1996 - pagina 41

Faculteit der Sociaal-Culturele Wetenschappen Cultuur en management in ZuidAfrika In het vorige nummer van Revue is het onderzoekprogramma 'Globalisering en lokale identiteiten' van de werkgroep Cultuur, Organisatie en Management (COM) beschreven. Een van de regio's waar dit programma zich op richt is Zuid-Afrika. De politieke hervormingen in Zuid-Afrika hebben een enorme invloed op internationale bedrijven in dat land. Zuidafrikaanse bedrijven voelen na een langdurige periode van isolement plotseling de druk van internationale concurrentie op de Zuidafrikaanse markt. Zij zijn bovendien zelf begonnen te investeren in buitenlandse bedrijven, zoals het mijnbouwbedrijf Gencor dat in 1994 Billiton overnam van Shell. Zuidafrikaanse bedrijven voelen zich door deze ontwikkelingen genood:^J^0^^k.

zaakt om zich aan te passen aan internationale standaarden en werkwijzen, zoals World Class Manufacturing en Total Quality Management. Tegelijkertijd is er een enorme druk vanuit lokale groeperingen om de samenstelling van het management aan de demografie aan te passen door het opnemen van grotere aantallen niet-blanken in het management. Momenteel bestaan de directies van Zuidafrikaanse bedrijven gemiddeld nog voor meer dan 90 procent uit blanken. Deze druk wordt gevoeld vanuit de markt (87 procent van de bevolking is niet-blank), vanuit vakbonden, de regering en diverse belangengroeperingen. De sterk Angelsaksische, individueel georiënteerde organisatiecultuur die in het Zuidafrikaanse bedrijfsleven domineert, wordt hierbij echter als een belemmering ervaren. In deze context ontwikkelen zich in Zuid-Afrika ideeën over organisatievormen en managementstijlen die geïnspireerd zijn door (Zuid) afrikaanse traditionele vormen van leidinggeven zoals 'ubuntu' -—— (letterlijk 'menselijkheid': een *ZZ^ begrip waarbij beelden horen als ondersteuning, samenwerking en solidariteit) en 'indaba' (een vorm van groepsberaad met de bedoeling om consensus te bereiken). Deze vormen van leidinggeven zijn mede geïnspireerd door de ideeën van de Nederlander Lievegoed over 'de lerende organisatie', die volgens Zuidafrikaanse onderzoekers goed passen bij de Zuidafrikaanse traditie van groepsleren. Het onderzoek van COM richt zich vooral op Nederlandse investeerders in Zuid-Afrika. Voor Nederlandse bedrijven die (willen) investeren in

vrije

Universiteit

amsterdam

Zuid-Afrika is het belangrijk om op deze ontwikkelingen in te spelen. Het is een regio met grote mogelijkheden. Johannesburg wordt in de managementbladen regelmatig als 'mogelijk het nieuwe Hong Kong' aangeduid. De effectenbeurs van Johannesburg behoort tot de grootste tien van de wereld. Het is een stad met een kosmopolitische uitstraling, een uitstekende infrastructuur, goede verbindingen met de hele regio zuidelijk Afrika en een concentratie van internationaal georiënteerde bedrijven. Momenteel kent Zuid-Afrika nog een matige verhouding tussen produktiviteit en loonkosten, die voor een belangrijk deel samenhangt met gebrekkige training en motivatie van medewerkers, vooral veroorzaakt door de politiek van het verleden. Het doorvoeren van organisatieveranderingsprocessen zoals 'Business Process Reengineering', die worden ervaren als opgelegd vanuit een westerse benadering, kan weerstanden oproepen als geen rekening wordt gehouden met de lokale omstandigheden. Inspelen op lokale modellen kan bijdragen tot verbetering van de relatie tussen management en medewerkers, verhoging van motivatie en produktiviteit. Wanneer dit leidt tot een succesvolle bedrijfsvoering kan de werkgelegenheid verbeteren. Meer werk voor iedereen leidt tot een duurzame voortgang van het democratiseringsproces. Informatie: drs ir Peter Prud'homme van Reine, tel. (020) 444 6711.

Onderzoek sociale diensten en bijzondere bijstand Na de decentralisatie van de bijzondere bijstandsverlening in 1991 levert slechts een op de vijf sociale diensten systematisch maatwerk. Bij een op de vier diensten zijn het beleid en de organisatie zodanig ingericht dat maatwerk zelfs over de hele linie ontbreekt.!

De faculteiten

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen