Studentenalmanak 1906 - pagina 250

2 34 FARRAGO

kennis is de reproductie der werkelijkheid in ons bewustzijn,

de ander dat wij, wat men de realiteit noemt, niet kunnen

kennen, maar alleen de voorstellingen in ons bewustzijn.

De één oordeelt dat de kennis, door of uit de ervaring

verkregen, alleen werkelijke kennis is, de ander ontkent

dit en zegt, dat alleen het logische denken ware kennis

geeft. De één leert dat wij de dingen kennen, de ander

daarentegen dat dit onmogelijk is, dat wij alleen de ver-

houdingen der dingen kunnen kennen, enz.

In de tweede plaats komt bij de nadere toetsing van de

boven gegeven definitie van wetenschap de vraag o p :

behooren de beginselen en gronden, waarvan hier sprake

is, waarnaar het geheel van kennis geordend wordt om

wetenschap te zijn, tot het geheel der kennis of vallen zij

daarbuiten; verkrijg ik ze op dezelfde wijze als die kennis

of op andere} Behooren bijv. de axioma's, waarvan ik, om

maar iets te noemen, in de wiskunde en de mechanica

uitga, ook tot deze wetenschappen en zijn ze van dezelfde

soort als de overige "waarheden, verkrijg ik ze op gelijke

wijze of niet.

Verder komt, wat de bijzondere wetenschappen betreft, de

vraag aan de orde: verdienen ze alle in dezelfde mate

den naam van wetenschap: de wiskunde, de natuurkunde,

de rechtswetenschap, de geschiedenis, de moraal, de philo-

sophie, de theologie, of behoort men met hen mede te

gaan, die alleen de beide eerste werkelijke wetenschappen

noemen? En daarop volgt dan vanzelf weer de vraag: zoo

ze alle in dezelfde mate den naam van wetenschap ver-

dienen, naar welke orde moeten ze dan samengevoegd,

onder welk gezichtspunt behooren ze dan beschouwd te

worden, om het geheel te verkrijgen; en zoo niet, zoo ze

niet alle in dezelfde mate den naam van wetenschap ver-

dienen, naar welken maatstaf bepaal ik dan de relatieve

waarde en hoe sluiten die grootheden van verschillende maat

aaneen, zoodat ik d e wetenschap verkrijg?

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen