Studentenalmanak 1906 - pagina 258

242 FARRAGO

zoo te zeggen het materiaal, waarmede de wetenschap

werkt. De geheele innerlijke en uiterlijke wereld wordt door

den geest in den vorm van begrippen en ideeën ^) gebracht

om voorwerp van wetenschap te zijn. Men kan daarvan

gemakkelijk zich overtuigen, wanneer men slechts analyseert

wat men zegt te weten of wat een ander als wetenschap

ons mededeelt. Men neme een of ander handboek vaneene

wetenschap of eene wetenschappelijke verhandeling, en onder-

zoeke uit dit oogpunt den eersten den besten zin. Ik zal

een paar voorbeelden nemen uit boeken, die toevallig op

mijn schrijftafel liggen en die ik willekeurig opsla: »Phaidros

und Theaitet gehören zu einer mittleren Gruppe platonischer

Schriften«. »Erasmus reminds parents that the »reverentia«

due to boys is doubly due to their sisters«. »Les corps graves

en chute libre parcourent des espaces proportioneis aux

carrés des temps.»

A A T mij met dezen laatsten zin beginnen. Hij

drukt eerie bekende wet uit; volgens sommigen

echter is hij slechts eene definitie van het begrip

»vrije val«. Voor ons doet dat niets ter zake. Hier, in

dezen laatsten zin, heb ik klaarblijkelijk alleen met ideeën,

met voor den geest aanschouwelijke begrippen, te doen.

De lichamen, die de ervaring doet kennen, onder de gewone

overal voorkomende omstandigheden, worden niet bedoeld.

Van al de eigenschappen die ze kunnen hebben, wordt er

ééne genomen, de zwaarte, en alleen in rekening gebracht,

ofschoon een lichaam dat alleen zwaar zou zijn, niets meer,

niet kan bestaan. »Lichamen« alleen is reeds eene i d e e ;

de ervaring leert mij dit lichaam en dat lichaam, bepaalde

1) Ik versta daaronder niet bepaald ideeën in den zin van Plato; wat ik

er mede bedoel heb ik aangegeven in „Ideëel en Reëel" en in „Beginsel

en norm in de literatuur".

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen