Studentenalmanak 1907 - pagina 156

Ï48

nenste, steeds beter te leeren kennen, zoover dat mogelijk is.

Maar daaraan ontbreekt het hem geenszins. Of blijkt dat

niet genoegzaam uit dat immer vrij uitspreken en openbaren

van zijn intieme gedachten, zoodat hij met rustige kalmte

aan 't papier toevertrouwde, wat anderen nauwelijks zich

zelf durven toevertrouwen? ^)

Zeker, om dezelfde redenen is hij evenmin spaarzaam

met bijtend sarcasme, zooals bv. in die passage over de

ongeloovige wijsgeeren; »Le dernier acte est toujours san-

glant, quelque belle que soit la comédie en tout le reste.

On jette enfin de la terre s u r l a t ê t e , et en voila pour jamais.«

Doch dan geldt: pectus mitius ore. En hem stellend tegen-

over den zoetsappigen, vriendelijken Montaigne, schrijft Sainte

Beuve ^) wel apodictisch, maar niet ten onrechte: »Le plus

rude des deux en apparence, n'était pas le moins tendre.«

De individualiteit van Pascal, zoo kort geschetst, neemt

ongemerkt het karakter aan van ware, van christelijke deugd.

Trouwens de overgang tusschen den mensch, d. i. den indi-

vidu en den christen Pascal is moeilijk te geven. Absoluut

gescheiden mogen ze natuurlijk niet worden. Dat kan ook

niet. Het christendom heelt de eer — en dat is een geheel

eenige eer, die het met geen andere religie behoeft te deelen

— dat het den mensch waarlijk vrij maakt. De christelijke

religie doodt niet, maar versterkt in de zielen »le principe

de la foi, du devoir, de la pensee et de la liberté«, principes,

die alle bij uitstek kracht schenken aan 's menschen persoon-

lijkheid.

Pascal nu heeft een christelijke opvoeding gehad en is

ook later veel met verschillende geloovigen in aanraking

gekomen. Maar bovendien, de beste bron voor zijn karakter

1) Vinet, pag. 6: „Je n'ai pu assez admirer cette franchise de pensee,

qui attaque toujours directeraent le fond des choses."

ä) C. A. Saite Beuve, „Port-Royal", Paris, 1842.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen