Studentenalmanak 1915 - pagina 148

140 FARRAGO

aber wird eine allumfassende, alldurchdringende Einheit zur

Quelle des gesammten Lebens, jeder Punkt wird innerlich

damit verbunden, alles Einzelne hat sich damit zu erfüllen,

sich davon absondern heiszt einem volligen Leere verfallen. ^)

Plotinus is dus de philosoof van het pantheïsme. Men

moet zich nu voorstellen hoe hij de uitgeweven schoonheids-

sluier der AppoUinische wereld met beide handen uiteen

scheurde en weer in het duistere mysterie durfde blikken,

waarmee hij zich in 't diepst van zijn ziel één wist, gelijk

de Bacchanten dat voor hem hadden geweten. Het goddelijk

wezen, verheven boven denken en begeeren, was o p , twee

wijzen te benaderen. Daar was de weg der hiërarchie; immers

al het bestaande was uitstraling (emanatie) van God als het

eeuwig zijnde, elk ding had zijn vaste bestemde plaats en

ontving het leven door een volgende stufe, die het op haar

beurt van een hoogere had verkregen. Zoo ,,stegen" langs

dien hierarchischen weg, waarin elke stufe deel had aan het

licht van het absoluut zijnde, ,,de krachten op en neder en

reikten elkand' r den gouden emmer". Daarnaast was een

andere weg tot God, maar daartoe moest men rijzen tot

een sfeer, waar alle afstraling (alle afbeelding) ophield en

alleen de zon der godheid zelve in intensieven gloed brandde.

Die godheid draagt bij Plotinus verschillende namen, waarin

hij zijn wezen tracht te benaderen. Nu eens heet Hij 7ó

IliJWTOf, dan weer ró AyaSov, dan weer ró Ev^ maar het volle

wezen drukken zij niet uit. Hij is de Onuitsprekelijke, de

Ondenkbare *).

Nimmer konden we dus langs den dialectischen weg

van het denken God kennen; immers doorgronden kon men

1) R. Eucken, uie Lebensanschauungen... S. 84 Sqq Zie voorts

Schwegler t. a. p. T. 85 Sqq. Windelband, t. a. p. S. 218 Sqq. en vooral

Zeiler: Die Philosophie der Griechen V, 461 Sqq.

ä) Vergelijk vooral de bekende paragraaf Uepl raya^ötj Ä TÓU ivóg, Plotini

Enneades vol. U, VIII, 21, IX, i pag. 441, 1853, waar het godsbegrip

van P. het duidelijkst wordt ontwikkeld.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen