Studentenalmanak 1916 - pagina 127

FARRAGO 111

De democratie d. i. de regeering van de nukken en

grillen der door redenaars-demagogen lichtelijk bewogen

volksvergadering was de eenige vorm van „regeering, die

bij' dergelijke levensbeschouwing paste.

Hn zoo groef dit volk van ,,kinderen, die zich zoo

gaarne lieten vleien, die zoo gemakkelijk zich lieten zoet

houden door gebak en lekkernij van kok en suikerbakker,

maar die, bij 't naderen van den dokter, die met kennis

van zaken, hun bittere geneesmiddelen wilde voorschrijven,

luid begonnen te jammeren en te schreeuwen" (Plato

Gorgias.) zoo groef dan dit volk zich zelf 't graf, verblind

door den waan eener valsche vrijheid

Want een valsche vrijheid was het, die de sofisten op

wijsgeerig gebied leerden, die de democratie dier dagen

den Grieken, met name den Atheners schonk.

Een valsche vrijheid, waar men, in plaats van zxóxvrij

in zijn zelfbewustzijn tegenover het objectieve te stellen,

meende er zich los van te kunnen, ja te moeten maken,

en die dus, op 't gebied van 't denken moest verloopen in

pessimisme en scepticisme, in de sfeer van 't staatkundige

weinig anders was dan een tyrannic van allen over allen.

Toen is Socrates opgetreden en Plato, de grootste

onder zijn leerlingen, is 't geweest, die zijn leven gewijd

heeft aan den strijd voor de objectieve, blijvende, algemeen

geldige waarheid. Nochtans: zij waren kinderen huns tijds,

en Plato's denken omspant in zijn ontzaglijke conceptie al

wat aan waarheid en wijsheid door de Grieken aan den

dag was gedragen. Den weg naar 't subjectieve, naar de

vrijheid des geestes ging ook hij, maar hij zag in, dat het

subject immer moet rusten in een eeuwige, blijvende objec-

tieve werkelijkheid en zoo eerst waarlijk vrij kan zijn.

Formeel gezien, is dan ook geen juister standpunt

mogelijk dan dat van Plato Object en subject zag hij in

de eenig mogelijke en juiste verhouding en wèl was hij

zich klaar bewust, aldus van onbewijsbare axioma's uit te

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen