Studentenalmanak 1938 - pagina 161

t-

reken in terme van skade, (klinkende munt gewoonlik daarby) ter-

wyl die mens in die natuur meer getref word deur die onherstel-

baarheid van die dood as verlies van die lewe. Die skade wat hy

daarby ly is dikwels vir hom bysaak.

As hierdie uiteensetting van ons reg is, dan lyk dit heel natuur-

lik dat die mens in die natuur meer geneig sal wees om die leer

van die Skrif in die verband te aanvaar nl. dat die sonde, die dood

in die mens se hart is en nie van buite kom nie, maar veral dat

deur die sonde daar 'n absolute kloof ontstaan is en bestaan tussen

lewe en dood, eersgenoemde as gehoorsaamheid aan die wet, laas-

genoemde as gevolg van die verbreking van bande en grense, van

oortreding van die wet. Hierteenoor lyk dit ook asof die beskouinge

van die humanisme makliker sal inpas by die denke van die stede-

ling, veral waar dit kwaad sien as iets relatiefs, iets wat deur voor-

sorg en vlyt uit die weg geruim kan word in sy nadelige gevolge

vir die mens. In die natuur is die mens magteloos teenoor die dood,

in die stad kan wat sieg is verbeter word, skade kan herstel word

— is dit nie gedeeltelik hierom makliker vir die eersgenoemde mens

om te glo aan verlossing uit genade nie en moeiliker vir laasgenoem-

de om af te sien van werkheiligheid nie? Dit kan moontlik nog ver-

sterk word in beide gevalle respektiewelik deur die opmerking dat

in die natuur alles groei sonder die mens, hy eintlik een van die

grootste doodmakers is, waarteenoor hy in die stad ondervind dat

niks gebou raak en verbeter word wat hy nie bou nie en nie verbeter

nie, en wat verkeerd loop kom meestal deur nie-menslike faktore

bv. deur die ineenstorting van mure of van die stuurstang van 'n

auto. (As die stadmens ver genoeg sou dink sol hy insien dat die

mure wat ineenstort deur mense gemaak is en so ook die stuurstang,

maar dit doen hy gewoonlik ongelukkig nie.) By wat reeds gesê is

in verband met die aanname al dan nie van verlossing uit genade

kan ons nog net tenslotte bjrvoeg: in die natuur sien die mens dat

een dorre streek reen en daarmee nuwe lewe kry sonder dat die een

meer verdienste as die ander het, dat een plant sterf en die ander

leef in 'n haelstorm sonder enige verskil van verdienste, dat een

mens siek word en sterf en die ander lewe in dieselfde ongesonde

klimaat — maak dergelike ondervindinge dit nie vir hom makliker

om te aanvaar dat daar soiets is as uitverkiesing en verwerping af-

gesien van verskil van verdienste? In die stad sien die mens ook

party mense ondergaan en ander hoer styg, maar meestal is dit vir

hom moontlik om dit direk of indirek toe te skryf aan verdienste of

negatief aan onregverdigheid, maar dan onregverdigheid van mense

en nie van 'n God waarteen daar geen aanklag te maak is nie. In

die natuur is daar vir die mens geen ander moontlikheid as om die

lewe wat aan hom gegee is te aanvaar uit dank sonder om te wil

verklaar waarom dit aan sy vriend ontneem is; in die stad besef

die mens nooit daardie finale onverbiddelikheid nie en glo hy nog

altyd dat op een of ander manier sake in orde gebring kan word, en

netso sal hy ook meer geneig wees om saam met die humanisme te

153

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen