Studentenalmanak 1939 - pagina 162

vroeger, nationaal. Tot dien tijd zien we, sterk in de

Middeleeuwen, minder sterk, doch nog heerschend in

den nieuwen tijd, een internationalen inslag, wat o.a. in

verband stond met het karakter der Reformatie — met

't reizen en trekken der studenten en vorsten onder hun

voogden van de eene naar de andere plaats. Het univer-

sitaire leven was voor velen de levensvorming en die

moest algemeen, breed zijn. Reizen en trekken was er

mee verbonden. Hierin komt omstreeks 1800 verande-

ring. De volkeren worden zelfbewuster, de Romantiek

heeft een sterk nationalen inslag, het begrip „nationaal"

krijgt rijker inhoud. Napoleon's wereldrijk bevordert

door den druk een opbloei van het nationale leven. En

't moderne „nationale bewustzijn" oriënteert zich in

tegenstelling met vroegere tijden, sterker op eigen taal

en geschiedenis. Dat werkt ook door in 't universitaire

leven. De colleges worden in 't vervolg in de nationale

taal gegeven; in 't leerplan der universiteit wordt,

althans in beginsel, opgenomen de studie van eigen taal

en geschiedenis.

En toen was Franeker gedoemd te verdwijnen!

Bijna zou ik zeggen, verdiende Franeker te verdwijnen:

één ding kon haar bestaan rechtvaardigen: de moderne

oriëntatie op 't Friesch-nationale cultuurleven. Dat ze

dit niet heeft verstaan, rechtvaardigt den nekslag, haar

toegebracht door Willem I en Willem II.

Na ongeveer 250 jaar bestaan te hebben stierf ze een

betrekkelijk stillen dood, in 1843.

Ik zal nu speciaal letten op de organisatie van geleer-

den, om de Friesche wetenschap te beoefenen.

Vóór de 20e eeuw is er geen ander centrum dan het

Friesch Genootschap voor Taal-, Geschied- en Oudheid-

kunde, opgericht in 1827. Wat dit genootschap gepres-

teerd heeft, moet werkelijk ieders bewondering afdwin-

gen. Oude handschriften zijn uitgegeven, vele onder-

zoekingen op touw gezet; geregeld verscheen een, soms

heel goed verzorgd, tijdschrift, en toch, al heeft 't een

156

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen