Vrije Universiteitsblad 1956 - pagina 95

De Trije llnivensiteit e n Bilderdijk Op de zevende September was het twee eeuwen geleden, dat de grote dichter en geleerde Willem Bilderdijk werd geboren in een huis aan de Westermarkt te Amsterdam. Dit feit werd aanleiding tot het organiseren van een herdenking, zij het op bescheidener schaal dan in 1906. Er is aanleiding om verband te leggen tussen de Vrije Universiteit en Bilderdijk. Op meer dan één wijze kan men van een dergelijk verband spreken. In de eerste plaats denk ik aan een verband van zeer uiterlijke aard, dat toch gewichtig genoeg is om hier vermelding te vinden. Er bestaat een ^ilderdijkmuseum en dat museum is nu al jarenlang gehuisvest in de gebouwen der Vrije Universiteit aan de Keizersgracht. In het laatste jaar heeft het even gedreigd, dat dit museum die gebouwen zou moeten verlaten om elders ondergebracht te worden. De Vrije Universiteit heeft in hoge mate met ruimtegebrek te kampen. Maar op het laatste ogenblik werd er nog een oplossing gevonden, waardoor het museum wel uit het huidige vertrek moest verdwijnen, maar toch blijven kan, nu in kleinere vertrekken in de nabijheid van het tot de bibliotheek behorende gedeelte. Wij kunnen ons over deze schikking verblijden. Want het bedoelde museum b^vat onder zijn materiaal allerlei, dat voor de studie van waarde moet worden geacht. Zo is men bezig aan een wetenschappelijke uitgave van Bilderdijks brieven. Hoogleraren eii leerlingen van de Vrije Universiteit nemen aan die arbeid een werkzaam aandeel. Nog op een andere manier is het mogelijk een bepaald verband te leggen. Ik heb op het oog het professoraat, dat verschillende vrienden aan Bilderdijk hebben toegedacht, dat hij naar het oordeel van bevoegde oordelaars ook waardig was, maar dat hem steeds is ontgaan. Stel eens dat reeds in zijn dagen de Vrije Universiteit, gelijk wij haar sedert 1880 kennen, had bestaan, zou hem dan niet een katheder zijn aangeboden? Het is altijd een beetje gevaarlijk een dergelijke vraag op te werpen en daarop dan ook nog een

antwoord te willen geven. Het is een ongerijmdheid omstreeks 1800 een Vrije Universiteit te willen suggereren. En aan de andere kant kan men zich omstreeks 1900 moeilijk een figuur als Bilderdijk voorstellen. Toch waag ik de opmerking, dat, indien in Bilderdijks dagen de Vrije Universiteit er was geweest, het nog zeer twijfelachtig moet geacht worden, of hij aan haar wel een benoeming als hoogleraar zou hebben ontvangen. Natuurlijk zou dit passeren om andere redenen zijn gebeurd dan die in de jaren na het herwinnen van de onafhankelijkheid van ons land in 1813 in werkelijkheid zijn aangevoerd geworden. Maar het is misschien niet ondienstig aan dit aspect eens aandacht te schenken. Bij al zijn kwaliteiten, waaraan ik niets wil afdoen, heeft Bilderdijk het er zelf ook wel wat naar gemaakt, dat hij geen hoogleraar is geworden. Tenslotte kom ik tot het punt, waarop van een nauw verband mag worden gesproken. Bilderdijk heeft, gelijk algemeen bekend is, op raad van vrienden zich in Leiden gevestigd en heeft aldaar gedurende een tiental jaren op eigen gelegenheid colleges gegeven. Een aantal jonge mannen, die in de geschiedenis der vorige eeuw een belangrijke plaats zouden krijgen, heeft zich vrijwülig onder zijn leiding gesteld. Hij vormde daarmede, zo heeft men gezegd, een universiteit in de universiteit. Op deze terminologie zou men niet zonder recht critiek kunnen oefenen. Maar de zaak zelve, welke met die kenschetsende uitdrukking wordt aangeduid, heeft recht op onze belangstelling. Bilderdijk plaatste zich met zijn colleges tegenover de geest van zijn tijd. Hij trachtte, zij het niet steeds op gelukkige wijze, naar de beginselen van de reformatie terug te grijpen. In dat opzicht mogen wij hem eren als een voorloper van wat de Vrije Universiteit van de aanvang af tot haar program heeft gekozen: de strijd voor de erkenning van de souvereiniteit Gods op het erf der wetenschap. D.N.

Propag^anda 1 Orgraniisatie 1 Adminiistratie De activiteit van de organisatie heeft een dusdanig eflfect, dat er reeds een zeer belangrijke contributieverhoging kan worden genoteerd. Het overzicht, waarin de vergelijkende cijfers per 1 September 1955 en 1 September 1956 zijn opgenomen, spreekt voor zichzelf.

In de toename heeft de bijzondere ledenwerfactie, waaraan door velen met voortvarendheid werd en wordt gewerkt, een groot aandeel. Deze actie, waarvan de voorbereidende werkzaamheden pas in de voorjaarsmaanden konden beginnen, is nog in voUe gang. Na de korte onderbreking tijdens de vacantie2609

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen