VU Magazine 1980 - pagina 452

Vü MAGAZINE 24

De ratio voor het in-stand-houden van een bloeiende niet-commerciële o m r o e p m o e t gezocht w o r d e n in cultuurpolitiel<e overwegingen. Curieus, en typerend voor de versnippering bij de overheid als het gaat o m beleidsdenken op langere t e r m i j n , is dat de regering pas in 1979 een advies aan de WRR heeft willen vragen over het effect van de nieuwe media. Intussen is er van een „ g e ï n t e g r e e r d " overheidsbeleid op dit p u n t nog geen sprake. Mr. E.C.M. Jurgens (Voorzitter Raad van Bestuur NOS)

tekst (elke dag 150 pagina's) en ook Viditel start met experimenten. Gesproken wordt over elektronisch winkelen, thuisbankieren pay-television. Een duizeligmakende hoeveelheid informatie lijkt zich in de loop van de jaren tachtig aan te bieden, eventueel aan huis te bezorgen via de goedkope glas vezelkabel, die thans door de PTT wordt uitgeprobeerd tussen Eindhoven en Helmond. En dan wordt verder rekening gehouden met de mogelijkheid dat de video-recorder zal doorbreken als de markt voor de kleurentelevisie verzadigd is (meer dan 70% van de Nederlanders ontvangt reeds in kleur). Pal daarachteraan wordt de beeldplaat verwacht, waarvan sommigen denken dat deze de grammofoonplaat zal gaan verdringen. Op de Amerikaanse markt is Philips al met de beeldplaat in concurrentieslag gewikkeld met RCA. Onvoorspelbaar blijft echter wat lezers/kijkers/luisteraars in werkelijkheid gaan doen met de vele mogelijkheden die zich lijken aan te bieden. Prof. dr. H. B. G. Casimir, oud-directeur van het natuurkundig'laboratorium van Philips, haalde onlangs in een door het tijdschrift „Registratie" georganiseerd forumgesprek op hoe weinig zicht in de jaren dertig bestond op toekomstige ontwikkelingen. „in het Philips-archief staat in het protocol van een bespreking, die een aantal wijze mannen in de jaren '30 hielden, dat de grammofoonplaat geen toekomst zou hebben. De mensen zullen muziek willen horen per radio. Televisie zal daarentegen nooit een massa-medium worden, het is te ingewikkeld en te duur en kan hoog uit professioneel gebruikt worden. Wel zullen de mensen een home-cineac willen hebben. Philips moet dus goedkope projectoren maken en films goed en goedkoop gaan produceren."

Onzekerheid Onzekerheid dus. Naast opgetogen verhalen over het informatie-tijdperk dat aangebroken zou zijn en waarin elke woning een elektronica-kamer zal gaan bevatten, heeft zich - voorlopig in amusementsverpakking - een sinds jaren door Koot en Bie geleide verzetsbeweging aangediend tegen deze verschijnselen. Is de mens die met enige gretigheid alle nieuwe technologische ontwikkelingen verwelkomde reeds aan het uitsterven? Dat consumenten enige keuzemogelijkheid wen-

sen staat wel vast. Maar het restaurant dat zijn gasten een boekwerk voorlegt met een keuze uit 300 menu's, overschat het oriëntatievermogen van zijn klanten. Een te grote keuzemogelijkheid wordt in de praktijk niet meer gewaardeerd. Wat gaat er in de tv-kijker om wanneer hem ongevraagd wordt beloofd dat hij straks uit de ether (sateliet) of via de kabel kan kiezen uit tientallen televisie-stations? Hij behoort blij te zijn met deze keuzevrijheid, maar toch heeft hij het vage gevoel dat er iets niet klopt. Dat is juist. Geen rekening is gehouden met de tijd die hij dagelijks moet opbrengen om een keus uit dit omvangrijke aanbod te maken.

Ontwikkeling Opvallend in de diverse congres papers is dat vrijwel niet meer geredeneerd wordt vanuit het oude liberale dogma dat terugdringing van overheidsbemoeienis meercommunicatievrijheid zou scheppen. NOS-voorzitter mr. E.C.M. Jürgens signaleert „dat de persvrijheid zich van een poliM I I I I I I I I I I I I l \

Veelal kan men het begrip „geïntegreerd mediabeleid" beter vervangen door „samenhangend mediabeleid", i.e. een beleid t.a.v. een of meer mediasoorten waarbij de beleidsconsequenties voor de andere mediasoorten in aanmerking worden genomen of waarbij een of meer beleidsaspecten ook van toepassing kunnen of moeten zijn op andere mediasoorten. Vooral wanneer het gaat om vrijheid van meningsuiting en verscheidenheid van informatievoorziening en meningsvorming kan en moet er wel sprake zijn van een geïntegreerde beleidsvisie op het functioneren van de massamedia. Drs W.A.F. Wilbers (oud-kamerlid D'66)

\ 1 I i I 1 I I I I I I f I Ê

tiek grondrecht, dat vooral bescherming bood tegen ingrijpen van de overheid, ontwikkelt tot een sociaal grondrecht, dat door de overheid beschermd moet worden tegen aantasting door, bijvoorbeeld, commerciële belangen of monopolie-achtige organisatievormen." Hij gebruikt terecht de tegenwoordige tijd. Voltooid is deze ontwikkeling nog volstrekt niet zoals blijkt uit meniig debat in het parlement. De „slag om de kabel" gaat in feite daarover. En de afnemende schaarste aan zendmogelijkheden wakkert de discussie nog eens aan. Jurgens: „Er is wel gesteld, met name door belanghebbende uitgevers, dat het wegvallen van de schaarste aan zendmogelijkheden ook het einde van de overheidsbemoeienis met de omroep zou moeten betekenen. Dit dan met een beroep op de vrije meningsuiting. Daar lijkt op het eerste gezicht wel iets in te zitten. Maar bij nader inzien blijkt deze opvatting te stoelen op het klassiek liberale vrijheidsbegrip, volgens hetwelk de overheid zich dient te onthouden van ingrijpen in het vrije spel der maatschappelijke (lees: economische) krachten. De Social Responsibility Theory of the Press werd juist ontwikkeld als een correctie op de toepassing van dit vrijheidsbegrip in de wereld van de (amerikaanse) massacommunicatie." Verstoren nieuwe technische ontwikkelingen de

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen