VU Magazine 1980 - pagina 295
bZJ magazine 29
Instituut voor Godsdienstwetenschap richt dokumentatiecentrum van sekten op
De Exotische tegenstroom door Dr. R. Kranenborg Toen ik midden 1970 mijn doktoraalexamen theologie (godsdienstwetenschap) aflegde, had ik, voordat ik predikant zou worden, nog ongeveer een halfjaar over om het een en ander uit te zoeken. Prof. Dr. D. C. Mulder, bij wie ik toen studeerde en werkte, vroeg me eens wat aandacht te besteden aan religieuze bewegingen die uit het Oosten naar het Westen waren gekomen. Hij had gehoord dat er enkele in Nederland waren en misschien zat er wel stof in voor een artikel. Zo ging ik op pad. En geen van ons beiden had het vermoeden dat hiermee een onderzoekveld werd betreden dat ons jaren werk zou bezorgen. En, naar het zich laat aanzien, nog zal bezorgen. Het aantal religieuze bewegingen bleek bijzonder groot te zijn en is dat nog steeds. In korte tijd had ik al een vrij grote lijst van zo'n stuk of veertig groepen. Genoeg, méér dan genoeg om een dissertatie te schrijven. Dat deed ik in 1974 en ik behandelde een stuk of zes bewegingen. Vele artikelen volgden. Dat onderzoekje, in 1970 begonnen, liep eigenlijk uit de hand en dat was maar goed ook. Zoals gezegd: nog steeds zijn er veel religieuze bewegingen, met name uit het Oosten, in het Westen aktief. Een aantal is vrij bekend geworden: Transcendente Meditatie (de laatste tijd in het nieuws wegens het „hoppen'^ of ,^weven"), de Hare Krishna's (kaalgeschoren jongeren in Oosterse kledij), de Divine Light Mission (van de nog jonge Guru Maharaj ji), de Bhagwanbeweging (sinds de bekering van de ,,alternatieve" psychiater Jan Foudraine en geruchtmakende IKONuitzendingen op de tv alom bekend), diverse groepen die yoga beoefenen, deAnanda Mar ga (vooral in Duitsland in het nieuws wegens een paar zelfverbrandingen van jonge leden in Berlijn), enzovoort, enzovoort. Oudere, min of meer Oosterse bewegingen maken een nieuwe bloei door: de theosofie, de anthroposofie (met haar vrije scholen en alternatieve landbouwmethoden), verschillende
Scientologykerk (vaak genoemd in verband met de manier waarop zij haar tegenstanders behandelt), de uit de Jesus Movement voortgekomen Children of God, waar sterke geruchten de ronde doen over de te dominerende plaats van de seksualiteit.
En nu heb ik het nog niet eens gehad over de vele christelijke groeperingen, jeugdorganisaties op christelijke grondslag en ,,klassieke sekten", zoals (om ze maar ongenuanceerd op een rijtje te zetten) pinkstergroepen, Youth For Christ, Navigators, Youth With a Mission, Jehova's Getuigen, Mormonen en noem maar op. astrologische groepen, de rozekrui- Het is een enorm terrein waarop tot nog toe weinig onderzoek is gedaan. zers. spiritisme en vele andere. Dan zijn er groepen die vooral nega- Steeds meer wordt dat als een gemis tieve publiciteit krijgen, soms ten on- ervaren, want sinds er in Nederland rechte, soms terecht: de uit Korea af- honderden mensen rondlopen die lid komstige mengeling van Christendom zijn van een ,,andere" godsdienst of en Koreaans Boeddhisme die Unified van een al dan niet nieuwe religieuze Family of Verenigingskerk heet en in beweging bestaat er grote behoefte het nieuws door de zware druk op de aan goede informatie. Mensen willen leden en wegens Cl A-kontakten, de weten wat hun vrienden - of wat ook heel vaak voorkomt - hun kinderen geloven. Ouders willen hun zoon of dochter eigenlijk terughalen uit een of andere sekte, m a a r . . . moet dat wel, mag dat wel, hoe moetje dat doen? In de krant lees je soms vreemde verhalen over hersenspoehng en ontvoering, over ,,knappen" en ,,deprogramming", om een tweetal aan boekentitels ontleende termen te gebruiken. Soms hoor je verschrikkelijke dingen zoals toen met die massazelfmoord in Guyana van de aanhangers van People's Temple. Hoe kon dat gebeuren? Kan zoiets opnieuw voorkomen? Kortom: onderzoek is nodig. Er gebeurt natuurlijk het een en ander, voornamelijk in het buitenland. In de Verenigde Staten wordt er op wetenschappelijk terrein al heel wat werk verzet, met name in Berkeley. Diverse geleerden houden zich er mee bezig. Ook aan kerkelijke zijde zijn er vele Zijne Heiligheid Maharishi Mahesh Yogi groepen die zich verdiepen in wat er (uit: ,,World Government News")
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 1980
VU-Magazine | 514 Pagina's