VU Magazine 1980 - pagina 247

Wl magame 25 treft Colombia. Andere doeleinden, zoals handelsbevordering zouden wel zijn bereikt met de ontwikkelingshulpgelden. En daar ging het om. Een Indeval-onderzoek zou tevens kunnen blootleggen in welke mate Nederland en Indonesië serieus bedoelen na te streven, wat zij zeggen met ontwikkelingssamenwerking te willen bereiken. Het zou ook geheel in de geest zijn van VUgrondlegger Abraham Kuyper, die bij de opening van de Universiteit 100 jaar geleden in de Nieuwe Kerk reeds gewaagde van een christelijk geweten, dat in verzet komt„ifeö'e/7 de in zwang zijnde hiandelscostumen, én tegen hiet roofdierachtige der sociale verhoudingen". En wat betreft de vraag wanneer je nu precies moet stoppen met een universitair samenwerkingsverband: degrensisbereiktwanneersociaal voelende Indonesiërs, die waarneembare risico's lopen voor hun houding, een vertrouwelijke wenk geven dat de koffers maar beter kunnen worden gepakt. Hun afweging van de voors en tegen is belangrijker dan die van elke balansopmaker aan de De Boelelaan in Amsterdam.

Van Randwijk „De macht van het geld is nog altijd een van de sterkste machten ter wereld en de Indonesiër, die straks bezwijkt voor de verlokking van de aangeboden rijkdom zal niet de eerste zijn in de geschiedenis, die zijn idealisme en trouw aan de zaak van zijn volk ruilt voor de schotel linzemoes die de grote ondernemers bieden." Dit schreef H.M. van Randwijk in Vrij Nederland van 23 oktober 1946, toen het na de totstandkoming van het akkoord van Lingadjati even leek of een oorlog tussen Nederland en de augustus '45 geproclameerde Republiek Indonesia kon worden vermeden. Profetische woorden. Van Randwijk was al bezig met de problemen van het Indonesië van nu, toen het de meeste Nederlanders het idee nog absurd voorkwam van een Indonesië los van het Koninkrijk. Enkele maanden eerder hadden de Amerikanen gepoogd Nederland wat „bij de tijd" te praten. Op 29 juli 1946 geeft Nederlands ambassadeur in Washington, dr. A. Loudon aan het kabinet-Beel een uiteenzetting van de Amerikaanse visie op „het Indonesische probleem". „De Amerikanen-en ook de Engelsen - „a\óuséx. Loudon, „menen dat de tijd van de zgn. „political empires" voorbij is. Daarentegen zien zij de opkomst van het „economie empire". Aan de opbouw daarvan geven zij, evenals de Russen, al hun krachten. Men zal in Amerika zeker een goed begrip tonen wanneer Nederland eenzelfde doel in Nederlands-Indië nastreeft; noch het State-Department noch Leger of Marine wensen dat de Nederlanders uit Indonesië wegtrekken". En een maand later krijgt Van Mooks rechterhand dr. P.J. Koets hetzelfde nog eens te horen van de Amerikaanse consul-generaal in Batavia dr. Foote.,, Tenslotte vatte hij (Foote) het Amerikaanse standpunt t.o.v. het vraagstuk samen als „business, business, business 1". Bezorgd schrijft Van Randwijk, twee maanden later: „De afhankelijkheid van Indonesië, die met

staatkundige middelen niet te handhaven bleek, kan met economische en financiële middelen bevestigd worden en zelfs versterkt. Men lette slechts op het lot van de Philippijnen". „Loop naar de hel met uw hulp!" snauwt een woedende Sukarno in 1964 de Amerikaanse ambassadeur in Djakarta toe. Voor deze onafhankelijkheidsverklaring bestond in Washington aanzienlijk minder begrip dan voor de proclamatie van augustus '45. En zoals thans in de VU-hallen biljetten hangen waarin stopzetting wordt geëist van hulp van het regiem-Suharto, zo eisten in 1964 Amerikaanse senatoren stopzetting van alle economische hulp aan het regiem-Sukarno. Hulp houdt een bewind in het zadel. Daarvan is men in het Pentagon evenzeer overtuigd als in de SRVUbarak. Zou Nederland Sukarno korvetten hebben geleverd ten tijde van diens Maleisië-politiek? Of had Nederland in navolging van de V.S. toen alle wapenleveranties gestopt? Suharto krijgt ze in ieder geval wel, ondanks Oost-Timor. Dat mocht van de V.S. Hoe onafhankelijk is een land dat ontwikkelingshulp ontvangt? Nederland kan daarover meepraten sinds de jaren '48-'49 toen de V.S. dreigden de Marschallhulp te stoppen als Nederland nog langer bleef treuzelen met de souvereiniteitsover-

^ B ^^m ^^B ^Hl ^^^m. ï^S! ^^H ^^H ^ H ^^H ^^B ^^^m ^ H ^H^ ^^^^Hl ^^^B ***^

^^^Ê '"'^•'*''^'^ ^ H ^^^^B ^^B ^ B ^ H ^^^^9

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen