VU Magazine 1982 - pagina 333

FPK*

on Papen, lomberg (in rm) Hitler oebbets bij ijeenl(omst !re van Von enburg

Von unien een ter Hin-

wereldoorlog korporaal was in het Duitse leger. Verder hebben beide mannen niets gemeen. Ossletzky was na 1919 een van de stuwende krachten achter het,,Deutsche Friedensgesellschaft" en is in 1922 mede-oprichter van de beweging „Nie wieder Krieg". Hij wordt assistent-hoofdredacteur van de Deutsche Volkszeitung, maar die functie legt hij in 1924 neer omdat hij geen pacifistische propaganda in zijn blad mag maken. Later werkt hij mee, ten slotte als hoofdredacteur, aan de politiek-literaire ,,Weltbühne". Voortdurend vestigt Ossietzky tijdens de Weimar-republiek de aandacht op gevaren die het regiem en de vrede bedreigen. Grote opschudding wekken in 1929 de onthullingen in zijn blad overeen geheime militaire begroting. De Weimar-republiek zou er een geheim potje op nahouden waaruit de opleiding in het Rode leger (!) werd bekostigd van militaire vliegers. De Duitse Reichswehr-generaals zijn woedend. Er wordt een aanklacht wegens hoogverraad ingediend tegen Ossietzky. In 1931 wordt de pacifist veroordeeld tot achttien maanden gevangenisstraf. Na zes maanden komt hij bij een algemene amnestie in 1932 weer vrij. Scherpe aanvallen doet hij op de nazi's die zijns inziens een gevaar voor de wereldvrede vormen. Als Hitler kanselier wordt, weigert hij het land te verlaten. Na de Rijksdagbrand sluiten de nazi's hem op in het kamp Oraniënburg, later in kamp Papenburg. Hij is zwaar ziek (tuberculose) wanneer in 1936 de naam van Ossietzky de wereldpers haalt omdat hem de Nobelprijs voor de vrede is toegekend. Hitler is woedend. Von Neurath (dan nog ministervan Buitenlandse Zaken) protesteert bij de Noorse regering. De keuze is een,,bewuste en beledigende uitdaging van Duitsland". Ér is geen sprake van dat Ossietzky het land uit mag om de Nobelprijs in ontvangst te nemen. Sterker nog: Hitler verbiedt alle Duitsers voortaan Nobelprijzen te accepteren. „Onrustbrengende vredesprijs", commentarieert het dagblad De Standaard op 25 november '36.,, Toch is men met de keuze van dit politieke gebaar niet erg gelukkig geweest."

Potsdam

^i pacifist Ossietzky was een tier eerste Duitsers die in een concentratiekamp «reciitkwam. in let begin van de aren dertig v»erlen soms nog foografen in de lampen toegelaen

De eerste show die Hitler als kanselier organiseerde vond plaats zeven weken nadat hij kanselier was geworden. In de garnizoenskerk van Potsdam, de koningsstad van de Hohenzollerns, bij het graf van Frederik de Grote wordt een ceremoniële plechtigheid georganiseerd ter opening van de Rijksdag. Hitler heeft zich in jaquet gestoken. President Hindenburg leest een korte toespraak op. ,,Moge de oude geest van dit beroemde heiligdom de hedendaagse generatie vervullen, moge hij ons van hebzucht en partijstrijd bevrijden en ons in nationaal bewustzijn samenbrengen om een trots en vrij Duitsland, dat in zichzelf verenigd is, te zegenen." Diezelfde dinsdag 21 maart 1933 brengt De Standaard het volgende bericht: „Het eerste concentratiekamp voor politieke tegenstanders" De commissioriale politie-president van München, Himmler, deelt mede dat de personen die omwille van hun eigen veiligheid (!) gearresteerd zijn, niet langer in arrest zullen worden gehouden dan nodig is. Maar daarom nog geen volledige vrijheid! Ze worden in concentratiekampen ondergebracht. Vooral de communistische functionarissen kunnen niet in vrijheid gesteld, daar reeds in een aantal

vu-Magazine 11 (1982) 9 september

Oe plechtiglieid in Potsdam

gevallen is gebleken, dat zij terstond na in vrijheid gesteld te zijn, hun propaganda hervatten. Het eerste van dergelijke kampen — ruimte biedend voor 500 personen — zal in de omgeving van Dachau nabij München woensdag a.s. worden geopend. De bedoeling is daar zoowel communisten als leden van de Reichsbanner en gevaarlijk geachte socialisten ondertebrengen. ' De dag na de opening van Dachau komt de Rijksdag in de Kroll Opera bijeen om de Machtigingswet te aanvaarden, die Hitler praktisch onbeperkte bevoegdheden geeft. Het is doodstil als de leider van de sociaal-democraten Otto Wels naar het spreekgestoelte loopt om te zeggen dat zijn fractie zal tegenstemmen. Hitler reageert: „Ik heb uw stemmen niet nodig. Duitsland zal vrij zijn, maar niet door u. Zie ons niet voor burgers aan. Duitslands ster is rijzende, die van u staat op het punt ten onder te gaan. Uw doodsklok heeft geluid." Monseigneur Kars van de r.k. Centrumpartij verklaart voor te zullen stemmen. Als voorzitter Goring voorleest dat de wet met 441 tegen 94 stemmen is aangenomen, springen de nazi's op en zingen met uitgestrekte arm het Horst Wessel-lied.

Terreur „Angstige lieden mompelen reeds, dat Ouitschland zich in stilte herbewapent en dat een preventieve Franse aanval onvermijdelijk zal zijn. in de gegeven omstandigheden is hiervan natuurlijk geen sprake, 303

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen