VU Magazine 1982 - pagina 37

Ex-psychiatrische patiënten revalideren als laborant

Zinvol werk de beste therapie Door metterdaad, hoe gebrekkig bi] het begin ook, weer te gaan f unktioneren binnen het normale arbeidsproces, leert een ex-psychiatrisch patiënt het snelst om weer volwaardig aan de samenleving en het arbeidsbestel deel te nemen. Dat is — kort gezegd — de filosofie die dr. F. J. M. Heslinga, wetenschappelijk hoofdmedewerker psychiatrie aan de VU zich heeft eigen gemaakt na jarenlange ervaring met arbeidsrevalidatieprojecten die hij eerst ,,bij toeval" en later weloverwogen vanuit zijn werk op de VU startte. door Jaap Kamerling

in een heel leesbaar boekje dat twee jaar geleden bij Kok in Kampen verscheen schetst hij hoe hij in het arbeidsrevalidatiewerk verzeild raakte en wat hij ervan leerde, in 1967 begon het Biochemisch Laboratorium van de VU min of meer uit opportunistische overwegingen met de inschakeling van psychiatrische patiënten van de Valeriuskliniek in het hoogwaardige laboratoriumwerk om die patiënten weer wat serieuze bezigheid te geven waarvan men hoopte dat het hun conditie positief zou beïnvloeden. Gaandeweg bleek dat de meesten van hen zich vrij snel tot redelijk goede hulpkrachten in het laboratorium en zelfs laboranten ontwikkelden terwijl hun algemene en psychische conditie met sprongen vooruitging. Ook bij uitbreiding van het aantal zo tewerkgestelde patiënten bleef dit effect zich herhalen. In totaal werden zo enkele honderden patiënten voor kortere of langere duur ingeschakeld en met veel resultaat. Mensen die door een lang verblijf in een psychiatrische inrichting echt zinvolle en regelmatige arbeid totaal ontwend waren en versuft door psycho-farmaca en verveeld met allerlei therapieën een apathisch bestaan waren gaan leiden kregen door deze arbeidsrevalidatie opnieuw zin in het werk én in het leven. Na het projekt op het biochemisch lab, dat overigens nog steeds loopt, begon

VU-Magazine 11 (1982) 1 (januari)

Heslinga later een nieuw projekt in de museumtechnische sfeer: het vervaardigen van museummateriaal op geologisch en archeologisch gebied, hieruit ontstond zelfs een nieuw laboratorium dat eigen produkten — vooral leermateriaal voor het middelbaar en universitair onderwijs — vervaardigde: het Laboratorium voor Museumtech-

Aanklachttegen onze verzorgingsstaat nische werkzaamheden in Amsterdam dat ook een fraai tijdschrift uitgeeft: ,,Archeologica". Beide projekten tonen aan dat arbeidsrevalidatie gecombineerd kan worden met hoogwaardig werk en zelfs research. Maar Heslinga heeft met zijn werk nog veel meer aangetoond. Zijn boekje is eigenlijk een aanklacht tegen onze verzorgingsstaat en tegen burokratisering en ,,therapeutisering". Datvergtenige toelichting. Stel dat iemand als gevolg van een traumatische ervaring in z'n jeugd, op school daarna of in z'n werk psychisch van de kaart raakt en in een psychiatrische inrichting belandt. Een verblijf

daar duurt al gauw een half jaar maar kan soms ook jaren duren. De patiënt herstelt zich enigszins en gaat zich in de beschermde en veilige omgeving van de inrichting aardig thuisvoelen. De spanningen worden verlicht door psycho-farmaca, praat- en therapiegroepjes, hij krijgt op tijd z'n natje en droogje, kan lekker uitslapen als ie dat wil en hoeft zich geen zorgen te maken over z'n levensonderhoud. Er wordt goed voor hem gezorgd. Hospitalisering, heet dat met een mooi woord. Maar intussen ontwent hij wel de veel hardere maatschappij en het onbeschermde arbeidsbestel. En de problemen beginnen dan ook weer opnieuw zodra de psychiaters vinden dat hij voldoende ,,hersteld" is om de inrichting te verlaten. Om te beginnen zal hij heel moeilijk werk kunnen vinden in de maatschappij die ex-psychiatrische patiënten nog altijd met argwaan bekijkt. Zeker in een tijd van economische teruggang zal de ex-patiënt maar heel moeizaam aan de slag komen. Gevolg: hij komt in een vacuüm terecht doordat hij niet snel genoeg werk vindt en zijn conditie gaat snel achteruit misschien zelfs tot onder het niveau dat hij langzamerhand had bereikt in de inrichting. Maar geen nood. Hij heeft altijd nog een uitkering en de therapeuten staan klaar om hem op te vangen. De patiënt zal wellicht ook zijn oude psy-

35

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen