VU Magazine 1982 - pagina 301

gelaten — een schrijnend blijk van het tekort dat bestaat in de huidige internationale rechtsorde in deze gevallen van misdaden tegen de mensheid, gepland met zóveel voorbedachten rade. Een Argentijn die zich beroept op het internationale oorlogsrecht, dat zij zelf hebben uitgeschakeld op een wijze zonder precedenten in de geschiedenis!). Ten vierde is de geheime terreur een doel in zichzelf. De angst en de onzekerheid waarvan de hele samenleving is doordrongen, bewerkt vooraJ twee dingen: advocaten en rechters durven niet meer optreden, zelfs al betreft het een simpele indiening van een habeas corpus. En de journalisten leggen zich, uit pure vrees, een autocensuur op die vele malen effectiever is dan openlijk ingrijpen van de militairen ooit zou kunnen zijn. Wat deze ,,algemene parallellie" betekent, blijkt treffend uit twee voorbeelden. Hoewel de doodstraf werd ingevoerd en militaire tribunalen ongelimiteerde bevoegdheden kregen, is nimmer een doodvonnis uitgevaardigd. Uitspraken van militairen in persoonlijke gesprekken zijn bekend volgens welke ,,het veel gemakkelijker is" de (duizenden) gevangenen/verdwenenen eenvoudig te elimineren. Om evenwel de fictie te handhaven dat de staatsinstellingen normaal zouden functioneren, werd bij voorbeeld de habeas corpus-procedure — die in de Chileense oorlogstoestand was afgeschaft — gehandhaafd. Iedereen mag, als hij durft, formeel informeren naar de verblijfplaats van zijn verdwenen familielid. Maar het antwoord is altijd hetzelfde: als in het geval van Mauricio López. Het is, na wat hierboven werd opgemerkt, niet nodig nog veel toe te voegen over het Falklandconflict zelf, om het te begrijpen. De berichtgeving en voorlichting, ook in Nederland, werpt zich met enige gretigheid op de internationaal-militaire aspecten en de juridische kanten van de oorlog, alsof het daarom wezenlijk zou gaan. Natuurlijk: de Argentijnen hebben een recht op de Falklandeilanden, maar daarmee is de vraag niet beantwoord waarom dit militaire avontuur uitgerekend nu moest plaatsvinden. Dat antwoord ligt in de massale protesten tegen de junta die in de eerste maanden van dit jaar uitbraken. De desastreuze economische politiek en de eis van de mensenrechtenorganisaties om te worden ingelicht omtrent het hoe en waarom van de verdwijning van hun duizenden en duizenden medeburgers, wier enige misdaad schijnt te liggen in het enkele feit dat zij verdwenen zijn (de

vu-Magazine 11 (1982) 7 en 8 juli-augustus

verdwijningen zijn voor de militairen tot een absoluut en eeuwig taboe verklaard in de publiciteitsmedia en in ieder eventueel justitieel onderzoek) — die twee wonden in de Argentijnse samenleving begonnen hoe langer hoe meer open te liggen, en wel in de publieke sfeer, boven de streep dus van de,.algemene parallellie". Daarop was een publiek antwoord nodig, eveneens ,,boven de streep", dat gegarandeerd het volk weer achter de junta zou verzamelen. „Malvinas o muerte": ,,Falkland of d o o d " , zo riep president Galtieri begin april zijn volk toe. Zo koos het Argentijnse systeem andermaal systematisch voor de dood, nu de openlijke dood, van honderden Argentijnse en Engelse soldaten. ,,De junta is het vaderland", zo was de nieuwe leuze; 28 miljoen Argentijnen verdedigen hun nationale eer. De officiële propaganda en de reacties van het volk waren volstrekt overeenkomstig die andere grote afleiding van de publieke aandacht: de wereldkampioenschappen voetbal van 1978. Ook toen uiterst knap gecomponeerde schlagers en andere manipulaties van de publiciteit: toen waren er ,,25 miljoen voetballers" (intussen was er een volkstelling) om dezelfde nationale eer te verdedigen. Zoals de militairen in het binnenland optraden: met ontkrachting van het constitutionele rechtsstelsel, zo treden zij thans naar buiten: met vertreding van het internationale recht. Dit staat los van de geldigheid van het probleem dat als voorwendsel dienst doet: in het binnenland bestond er (maar dat was vóór de coup van 1976!) inderdaad een gevaarlijke gewapende subversie; thans beroepen zij zich al evenzeer op een reëel meningsverschil: dat tussen Engeland en Argentinië over een eilandengroep: Door dit laatste conflict hebben de Argentijnse militairen gedacht te kunnen winnen, hoe groot hun verlies in strikt-militaire zin ook zou zijn. Het kankergezwel van beneden de streep in het systeem van de parallellie is naar boven doorgebroken: honderden Argentijnse soldaten zijn opgeofferd om aan het probleem van de verdwenenen zijn nationale status te ontnemen. ,,Wat betekenen die verdwenenen, vergeleken bij hen die thans roemrijk (en niet ,,door eigen schuld") zijn verdwenen in de zee?" Zo beschreef, in een juist ontvangen brief, een Argentijnse vriend ons de nieuwe oorlogspropaganda. In het huiveringwekkende boek dat George Orwell schreef over de politiestaat van na 1945, en dat tot titel draagt 1984 is het ook de oorlog, de oorlogspropaganda en de oor-

logsdreiging met betrekking tot bestreden gebieden die militair voor de dictatuur in kwestie niet essentieel zijn die de psychotische binding van de amorfe massa van het volk aan de Big Brother moet in stand houden. Nederlaag of overwinning in deze militaire conflicten zijn niet van belang; alleen de psychische binding. Natuurlijk zijn er meer aspecten aan de Falklandcrisis. Daarover informeren onze media ruimschoots. Maar alleen de ,,algemene parallellie" van de Argentijnse militaire staat, geeft de verklaring. De militairen trachten tegelijk hun geweten te ontlopen en te zuiveren: van wat zij noemen een ,,vuile oorlog" waarover zij nimmerverantwoording wensen af te leggen, zijn zij nu weer terug op het herkenbare, eervolle terrein van de openlijke strijd tegen een buitenlandse agressor. De commandant van de troepen op de Malvinas Menéndez, was een van de allerberuchtste schuldigen aan de misdaden tegen de mensheid van de afgelopen 7 jaar in Argentinië. Wat moeten de Meipleinmoeders, en wat de kerken, hiervan zeggen? Ik heb geen enkele behoefte de Argentijnse kerken te kritiseren. Zij zijn niet kritischerdan het Nederlandse publiek, de Nederlandse kerken en de Nederlandse regering, die in El Salvador, waar hun nationale eer in de vorm van de nagedachtenis aan de vier omgekomen journalisten, en die van de 40.000 voor wie zij opkwamen, op het spel staat, evenmin begrijpen waar het om gaat. Deze vier werden daar,, beneden de streep" getrokken. Het geheime systeem handelt; het publieke deel spreekt, maar dat is niet genoeg om ons te informeren. ,,Da Malvinas zijn van ons, maar de verdwenenen ook", aldus de Moeders van de Plaza de Mayo. De goede verstaander heeft niet meer nodig. Hier en daar is de stem van de kerk present. En niet te vergeten die van de Permanente Assemblee voor de Mensenrechten. ,,Er bestaat geen territoriale souvereiniteit zonder souvereiniteit van het volk", luidde haar moedige verklaring van 7 april. ,,leder mensenleven is onherhaalbaar", zo telegrafeerde zij aan de wereld op 11 mei. En een van haar vice-presidenten, VUeredoctor José Miguez Bonino, verklaarde volgens Trouw van 4 juni: ,,De bezetting van de eilanden was een eenzijdig besluit van generaals die niet door het volk gekozen zijn." Die generaals willen, hoe dan ook, de winnaars zijn en verliezen mag het Argentijnse volk, waarmee ook Engeland het niet nodig heeft geoordeeld in werkelijke onderhandeling te treden.

275

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen