VU Magazine 1982 - pagina 105

hogere opleiding en status zich in meerderheid met het recht identificeren, tendeert een groot aantal jonge akademici naar een zeer kritische houding. Binnen deze laatste groep vinden-we uiteraard verschillende gradaties. Slechts een kleine minderheid maakt echt deel uit van een subkultuur. Deze minderheid komt echter sterk naar voren door hun tijdschriften, hun pamfletten en hun aandachttrekkende akties. In hun literatuur is vaker sprake van verzet en polemiek dan van samenlevingsutopieën. Maar we vinden hier dezelfde normen en waarden als in de eerder genoemde etnologische beschavingskritiek: sterke gelijkheidsnormen, een verheerlijking van spontaniteit, het weer tot leven wekken van kleinschalige werkvormen en bij dit alles een grote mobiliteit. Men hoeft niet per se een tegenspraak te zien tussen het hanteren van deze normen en de vaardigheid de regels te gebruiken van de wereld buiten de subkultuur. Het is mogelijk, vaardig met rechtsregels te kunnen omgaan zonder zich tegelijk ook met die regels te identificeren. Krakers in Amsterdam hebben in de afgelopen jaren indruk op mij gemaakt door op virtuoze wijze regels van het procesrecht en het materiële recht te gebruiken, om zich zo tegen traditionele interpretaties van wetten te weer te stellen. Daarbij is mij opgevallen — niet alleen in vergelijking met Duitsland, maar nog veel duidelijker in vergelijking met de Verenigde Staten, Frankrijk of Italië — dat de Nederlandse overheid haar geweldsmonopolie terughoudend benut. Maar onafhankelijk-van de intensiteit van het politiegeweld, ja als je de verschillende landen vergelijkt zelfs in omgekeerde evenredigheid, wordt dit door de betrokkenen als repressie ervaren. Hoe minder repressief het systeemals-geheel is, hoe heftiger de kritiek op vormen van repressie zal zijn. Men kan dit zien als de dialektiek tussen het bereikte niveau en de tegelijk gestegen verwachtingen. Dus: ik interpreteer het bestaan van de verwachting, dat een samenleving zonder recht mogelijkzou kunnen zijn, eerder als een teken van vreedzaamheid dan als een aanduiding van toenemende repressie. De kritiek op de repressief geachte staat, het kunnen proklameren van een „recht van verzet" is alleen mogelijk door de ervaring van een minder vu-Magazine 11(1982) 3 (maart)

REGIONALE VERGADERINGEN VU-VERENIGING HarOn, 18 maart:

om 19.30 u spreekt in het Postiljon Motel, Emmalaan 33, P''°^- <^''- C- ^- ^^^ Swigchem over ,,De geschiedenis van hetprotestantse kerkinterieur", toegelicht met dia's

Zwoli6, 4 maart:

om 20.00 u spreekt in Hotel Wientjes, Stationsweg 7. prot. dr. D. Th. Kuiper over „Kracht en zwakte van de parlementaire demokratie"

Doetinchem, 25 maart:

om 20.00 u spreekt in Zalencentrum Wildenbeest, Dr.HuberNoodtstraates,drs. J.A.Montsmaover,.Behoort de dood bij het leven of is de dood het gevolg van de zonde?"

Alkmaar, 1 april: '

om 20.00 u spreekt in de Prot.-Chr. Opleidingsschool voor het Kleuteronderwijs, Van de Veldelaan 920, prof. dr. ir. E. Schuurman over:,.Techniek, middel of moloch?"

Amsterdam, 9 maart:

om 20.00 u spreekt in American Hotel, Leidseplein, mevr. H.L. van Stegeren-Kelzer over,,Hebben christenen en joden elkaar vandaag iets te zeggen?''

Rotterdam, 23 maart

om 20.00 u spreekt in de Pauluskerk, Mauritsweg 20, P''°^- dr. H. M. Kultert over,,Kunnen we elkaar als christenen herkennen? '

Breda, 1 april:

om 20.00 u spreekt in Motel Brabant, Heerbaan 4, prof, dr. L. van Muiswinkel over,,WII men de werkloosheid wei echt bestrijden?"

Eindhoven, 30 maart:

om 20.00 u spreekt in Holiday Inn, Montgomerylaan 1, prof. dr. J. J. van Cuilenburg over,,De invloed van de massamedia"

Maastricht, 30 maart:

om 20.00 u spreekt in Citycentrum, Capucijnenstraat ^^- <^''- *^- Manenschljn over,,Burgerlijke ongehoorzaamheid in een demokratische rechtsstaat" De toegang tot deze bijeenkomsten is vrij

autoritair geworden socialisatie in opvoeding en opleiding. Voor mij is dat meer een verworvenheid dan een teken van krisis. In een gebureaukratiseerde wereld acht ik het begrijpelijk, dat men zich, met behulp van het recht, ,,rechtsvrije ruimtes" wil verschaffen, dat wil zeggen, dat men zich in de schaduw van de staats-Leviathan als een subkultuur zonder recht wil vestigen. De hier aan de orde gekomen ideeën hebben een misschien wat wonderlijke verwantschap met de reformatorische rechtsopvatting. Daar staat de autonomie van leefverbanden, de ,.soevereiniteit van de afzonderlijke kringen" centraal. De overheid mag deze autonomie niet aantasten, maar moet haar veeleer beschermen. Natuurlijk ziet deze bescherming er anders uit bij een beweging, die een lange traditie heeft en een vaste vorm

heeft gekregen, b.v. bij de instellingen zoals deze universiteit. Daarmee vergeleken is de subkultuur zonder recht maar een heel losse beweging. Het is op geen enkele manier te voorspellen, hoe lang zij zal overleven. In de waarden die zij accentueert, is ze een korrektie op onze overmatige bureaukratisering en daarmee een uitdaging voor ons, om de grenzen van het rechtte kennen. Na alles wat ik over de alternatieve subkulturen heb gezegd, lijkt het mij legitiem te stellen, dat ook aan hen de staat de bescherming moet geven, die ze nodig hebben. •

„Souvereiniteitin eigen kring"

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen