VU Magazine 1982 - pagina 68

Perinatale intensieve zorg op de grens van de levensvatbaarheid door dr. J. i. Puyenbroek

De kliniek voor Verloskunde en Gynaecologie van het Academisch Ziekenhuis van de Vrije Universiteit te Amsterdam organiseert jaarlijks een post-academiale cursus die vooral op de kliniek is afgestemd. Beurtelings wordt het thema gekozen uit drie onderdelen van het specialisme: voortplantingsendocrinologie, gynaecologische oncologie en verloskunde en perinatologie. Onder perinatologie verstaan we dan de zorg rondom de geboorte. Op 12 en 13 februari 1982 wordt een cursus georganiseerd voor vrouwenartsen en kinderartsen met als thema „Perinatale intensieve zorg op de grens van de levensvatbaarheid''. De laatste jaren zijn de grenzen van de levensvatbaarheid van te vroeg geboren kinderen duidelijk verlegd en wel naar een vroeger tijdstip in de zwangerschap. Was het tot voor in de jaren '70 iets bijzonders wanneer een kind bij 26 of 27 weken zwangerschap geboren in leven bleef, tegenwoordig is dat lang geen uitzondering meer, maar gaat het over tientallen kinderen per jaar in Nederland en in de wereld. Deze vooruitgang danken we aan de sterk toegenomen mogelijkheden om tijdens de zwangerschap de toestand van het kind in de baarmoeder nader te bepalen. Nauwkeurig kan nu in een aantal gevallen het vroegste stadium van levensvatbaarheid worden vastgesteld van kinderen, die in de baarmoeder zouden doodgaan zonder medisch ingrijpen. Verder is de vooruitgang vooral te danken aan de grotere mogelijkheden van zeer intensieve zorg na de geboorte, oftewel de neonatale zorg. De cursus wordt dit jaar verzorgd door onze afdeling en met name de afdeling Verloskunde en Vrouwenziekten. De organisatie geschiedt door ondergetekende, dr. H. P. van Geijn en prof. dr. N. F. Th. Arts, die als vrouwenartsen in eerste instantie verantwoordelijk zijn voor het reilen en zeilen op de verloskundige afdeling. Prof. Stolk is het hoofd van de afdeling Verloskunde en Gynaecologie. Voordat ik over ga tot een bespreking van alle items die in de cursus naar voren komen, eerst nog het volgende. Vanaf het moment dat ik voor het eerst geconfronteerd werd met een partus immaturus, (een geboorte waarbij de vrucht geacht wordt nog niet rijp te zijn) heeft dit onderwerp mij persoonlijk bijzonder geïntrigeerd. Sindsdien heeft het me eigenlijk altijd beziggehouden. Een verloskundige bewogenheid met het onderwerp is mij zeker niet vreemd. Ik heb toen heel duidelijk een moment van persoonlijk falen gevoeld, toen het kind dat te vroeg geboren werd (na 24 weken), mijns inziens overleed omdat wij als verloskundigen dit soort kinderen niet in de baarmoeder konden houden. Verder was het een puntgaaf kind. Vanaf die tijd dateert mijn belangstelling voor ontijdig geboren kinderen, en sindsdien raakte ik ook verbaasd over 62

de geringe aandacht in de verloskunde (niet alleen in Nederland maar ook elders) voor kinderen die tussen de 16 en 28 weken van de zwangerschap worden geboren, en die per definitie ,,immatuur" genoemd worden. Dat resulteerde in 'n proefschrift van mijn hand, waarin een aantal verloskundige gedachten werd ontvouwd over de frequentie waarin dit gebeuren plaatsvindt en de oorzaken die er aan ten grondslag liggen. Dit proefschrift en de gedachten die zich daarover op onze afdeling ontwikkelden, vormen een belangrijke basis van waaruit deze post-academiaie cursus is georganiseerd. Als tweede belangrijke bijdrage is zeker te noemen de goede intensieve samenwerking die wij hebben met de afdeling kindergeneeskunde, die onder leiding staat van prof. dr. G. A. de Jonge. Hij is een van de voorzitters van het symposion. De dagelijkse leiding geschiedt onder de verantwoordelijkheid van prof. dr. C. Versluys, één van de sprekers op de cursus en drs. Doena van der Vorm, kinderarts-neonatoloog, ook één van de sprekers. Ik kom daar in het verdere verloop van het verhaal nog nader op terug. Wel wil ik met nadruk stellen dat zowel de neonatologie als de intensieve zorg gevende verloskundige afdeling niet zonder elkaar kunnen.

Vroeggeboorte Het symposium begint met een door mij verzorgde lezing over etiologie en epidemiologie van immaturiteit en prematuriteit. Beide termen immaturiteit en prematuriteit duiden op vroeggeboorte. Prematuriteit noemen we geboorte tussen de 28ste en de 37ste week van de zwangerschap, immaturiteit tussen de 16e en de 28ste week. Er lijkt biologisch gezien een overlapping te zijn, doch administratief technisch en statistisch technisch heeft men in Nederland voor deze scheiding bij 28 weken gekozen. Omtrent de frequentie is bijzonder weinig bekend in Nederland. Dit is met name te wijten aan het volgende: In Nederland is men verplicht om een levend geboren kind te allen tijde aan te geven bij de burgerlijke stand in de plaats waar het kind geboren is. Dit aangeven dient bij een levend kind onafhankelijk te

Dr. Puyenbroek (1.) j over de vertoondÊij filmpjes van kinderen: „Ik besef fiee! goed dat ik naar deze kinderen kijk met | mijn kennis van vandaag en ik kan de | gedachte: „Vandaag de dag fiad dit | niet meer gelioeven" niet van meat J zetten"

vu-Magazine 11 (1982) 2 (februari)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen