VU Magazine 1982 - pagina 125

HansOpschoor

Schijnheiligheid en schrijfIcramp Wat hebben Zuid-A frika en Polen nog meer gemeenschappelijk behalve het feit dat ze beide steenkool exporteren naar West-Europa? Inderdaad: de onderdrukking van onafhankelijke arbeidersorganisaties. Wanneer je zoals ik net teruggekomen bent in Nederland na een verblijf van enkele jaren in zuidelijk Afrika, moet je aan die kant van de apartheid denken telkens wanneer woorden als Polen en Solidariteit op je afkomen, f^entaal ben ik blijkbaar nog niet helemaal teruggekeerd in Europa. En daarom kan ik bij voorbeeld heel wat begrip opbrengen voor het redaktionele standpunt van het maandblad,,New African" (febr. 1982, p. 5) over de Poolse kwestie, en lijkt het mij goed, dat standpunt aan u ter overweging voor te leggen. „De hartstochtelijke Westerse steun voor de toestand van de Poolse arbeiders en de beweging Solidariteit, tekent duidelijk de omvang van de schijnheiligheid en de dubbele moraal waaraan het Westen, de Verenigde Staten in het bijzonder, zich overgeeft". New African zegt de ellende en moeilijkheden waar de Poolse arbeiders het slachtoffer van zijn, niette onderschatten. l\/laar de redaktie is zich ook het lot bewust van de zwarte arbeiders in ZuidAfrika en Namibië, die al tientallen jaren langer hebben te lijden ondereen autoritair regime. De zwarte vakbonden in Zuid-A frika zijn nog steeds blootgesteld aan harde acties van de kant van het bewind in Pretoria, maar in het algemeen lijkt de westerse pers aan schrijfkramp te lijden als er weer eens een zwarte vakbondsleider gevangen wordt gezet, of naar zijn ,,thuisvu-Magazine 11(1982) 3 (maart)

land" gedeporteerd, en dat is waar, al hebben enkele betere kranten vooral in Nederland op de binnenpagina's nog wel plaats daarvoor. Het hemd is nader dan de rok. Laat ik proberen te verduidelijken wat er bedoeld wordt. l\Aaar enkele dagen na de coup in Polen en het huisarrest van Lech Walesa, wordt de onafhankelijke vakbeweging SAAWU (South African Allied Workers Union) in haar bolwerk East London getroffen door de arrestatie van de laatste nog vrij rondlopende topfunktionaris, Eric Mntonga zijn kollega's Gqweta en Njikalana zaten toen al een poosje. Wat hen te wachten staat wordt geïllustreerd door hun kollega Kikine uit Durban: die werd eerst gearresteerd op basis van een wet die 14 dagen voorarrest toestaat en na afloop van die periode werd vastgezet op basis van Sectie 6 van de Terrorismewet zodat hij nu onbeperkt in voorarrest kan blijven. * New African vraagt zich af hoe het mogelijk is dat het voor een aantal westerse landen blijkbaar akseptabel is dat zwarte arbeiders in Johannesburg een pak slaag krijgen maar absoluut onaanvaardbaar als iets dergelijks in Gdansk plaatsvindt. En dat terwijl dit soort geweld in ZuidAf rika alzo lang gaande is. Al in het begin van de jaren '60 werd de voorganger van SAAWU, SACTU (South African Congress of Trade Unions) gedwongen ondergronds te gaan. Maar na de gebeurtenissen in Polen kon er wat Washington betreft ineens ekonomische sankties vanaf, konstateert New African, en zegt: Reagan wil dat wij geloven dat die maatregelen zijn getrof-

fen uit een diepe verontrusting over de Poolse arbeiders. Hoe ontroerend!" Dubbel cynisch wordt de situatie voor mij als ZuidAf rika onder Poolse vluchtelingen te Wenen, gezinnen werft voor emigratie naar Zuid-Af rika. Goed geschoolde blanke arbeiders die naar alle waarschijnlijkheid inmiddels wel flink anti-Moskou zijn geworden, zijn in ZuidAf rika best welkom. Ik ben benieuwd of we ooit zullen horen of deze Polen, als ze eenmaal een poosje opzichter zijn in de Zuidafrikaanse kolenmijr nen, zich hun Solidariteitsverleden blijven herinneren. Wie weet wat er kan gebeuren als haviken een koekoeksei uitbroeden. Het bovenstaande bevat eigenlijk niet veel nieuws. Zuid-Afrika werd de laatste maanden wel vaker in één adem genoemd met Turkije en El Salvador als het erom ging de motieven van de USA te interpreteren die tot haar standpunt en gedrag inzake Polen hebben geleid. Maar in New African wordt een en ander nu eens niet beschreven vanachter een

Westeuropese schrijftafel. Het georganiseerde verzet in Zuid-Afrika viert dit jaar zijn 70e (!) verjaardag: Het African National Congress (ANC) werd in januari 1912 opgericht. Het South African Congress of Trade Unions (SACTU) werd in 1955 opgericht, hetzelfde jaar waarin door ANC en SACTU het Handvest van de Vrijheid werd geproklameerd in Zuid-Afrika. De schietpartijen te Sharpeville waren in 1960, en het African National Congress voelde zich mede daardoor gedwongen na bijna 50 jaar geweldloos verzet een gewapende vleugel te stichten. Het ANC werd vervolgens geband, haar top gearresteerd net a/s die'van SACTU dat ondergronds ging. Heden te dage is er opnieuw een aktieve onafhankelijke vakbeweging en herneemt het ANC steeds duidelijker de leiding in het verzet tegen het regime te Pretoria. Heel veel mensen, zelfs uit zeer verrassende politieke hoeken, lopen vandaag de dag met speldjes van Solidariteit; ik hoop dat u uit het bovenstaande begrijpt waarom ik nog steeds m'n ANC-speldje draag. * Deze details ontleen ik aan de Zuidafrikaanse engelstalige pers: Rand Daily Mail, 20-12-'81; voor achtergronden over de vakbeweging verwijs ik naar de bijdrage van Kraak en Isaacs, in Amandla febr. 1982.

115

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen