VU Magazine 1982 - pagina 198

NEDERLAMDERS! SOLDATEN! Uw bevrijding is gekomen! He

•

•-' i!i- kapiiaüsïischc Lords, d k •3:gen, aan dtr-Tooinefcs»» ^cdfrlamiichc Zuidafrika <.;. ,,-•-.- -M-.•.;,:•, ••",./- '/li.';.-! !.•*;:'?! Cl! AJU UL riH'ViTsstaat Hngchnd, dïC Ncdrrtmi-, •,u\-.it kolnsicn we^g^^pï^. ï^>cn xijti legtnwoordïgc bandrr-,-'.. {^^3^j|,_,v. s'cJ^iand .ïh amspodmg der fiaasche nvicrcn mgo-

Wij Durtsthers zijn de eenigen. dte u nog kunnen bevrüden. Strijdt niet langer tegen ons en sluit u onze rechtvaardige zaak aan! Bominslag, mei-dagen '40

Duits pamflet, mei-dagen 1940

militaire situatie in 1970 en 1940 aanvankelijk „onzin", doch enkele weken later op enkele punten „in hoge mate leerzaam". Luns had L. de Jongs rede „met instemming" gelezen. Daarentegen meende Den Uyl dat Lou de Jong „zich in de luren had laten leggen door militaire leiders". D'66-specialist Imkamp noemde De Jongs verhaal onwetenschappelijk. De VVD-leiders Geertsema en Van Riel haasten zich hun instemming met Lou de Jongs verhaal te geven. En AR-leider Biesheuvel ten slotte gispte die Nederlanders die „geen lering wensen te trekken uit de lessen van de geschiedenis".

plicht) duidelijk werd dat het weer mis dreigde te gaan in Europa, kon men er alleen nog maar het beste van hopen en het slechtste van denken. Velen dachten dan ook maar liever niet meer aan de voorspellingen van 1931. Met dit gelijk viel niet te leven. In een op donderdag 29 februari 1940 uitgegeven extra bijlage van Colijns Standaard „Nederland Paraat" schrijft mr. H. J. Kruis van de generale staf: „Wij stellen voorop, dat onze strijdmacht zoodanig zai worden gebruikt, dat den vijand zoo dicht mogelijk bij onze grenzen een definitief halt kan worden toegeroepen en dat dus een zo groot mogelijk deel van ons land in eigen bezit zal blijven. Mochten de omstandigheden er echter toe nopen onze troepen binnen de Vesting Holland terug te trekken, dan zai het door de fronten dier „vesting" omsloten gebied Welke lering levert die dan op? tot eiken prijs moeten worden behouden. De krijg zal De Nederlandse Maatschappij voor Nijverheid en dan ongetwijfeld in een zoodanig stadium zijn gekoHandel had een duidelijk antwoord op deze vraag in men, dat wij op de daadwerkelijke hulp van een een adres in 1932 aan de Ontwapeningsconferentie bondgenoot zuilen kunnen rekenen. Het gebied, dat in Geneve: in ons bezit is gebleven, zal dan een nieuwe t}eteke„De historie (...) heeft geleerd, dat de methode om de nis krijgen, ni. die van operatiebasis voor ons Veldleveiligheid te verzekeren door steeds verder opgeger en de troepen onzer bondgenooten om vandaar voerde tiewapening juist de grootste bedreiging voor uit den occupator weer uit ons iand te verdrijven". die veiligheid is: deze leidt noodwendig tot oorlog, Het artikel van Kruis gaf wie heenkeek door bewoordie, mocht hij in Europa uitbreken, voor beide partijdingen als „definitief halt" en „tot eiken prijs" de en en voor geheel Europa vernietigend zal zijn". Wanneer de Ontwapeningsconferentie er niet in zou lezer een indruk waarvan alles ten slotte zou afhanslagen de voortdurende stijging van de bewapening gen: bondgenoten. Kwamen die niet opdagen in de in de wereld te beteugelen, dan zou ook Duitsland korte tijd waarin Nederland militair verzet zou kunnen zich weer gaan bewapenen, zo werd gevreesd. En volhouden, dan was een bezetting onafwendbaar. dan had je de poppen in Europa weer aan het dansen. Een maand later (veel hulp van België of van de Het aangehaalde adres van de Mij. voor Handel en Geallieerden was kennelijk niet te verwachten, Nijverheid (bijgevallen door o.a. de NRC) weerspie- schrijft De Jong) dacht generaal Van Voorst tot gelde goed het heersende denken over de defensie- Voorst dat men in het gehele land slechts tien dagen problematiek in de jaren twintig, beginjaren dertig bij weerstand zou kunnen bieden. Verscheidene minisleidende Nederlandse kringen (Colijn, De Geer enz.). ters hadden een langere termijn in het hoofd: 3 Beseft werd dat het lot van Nederland vooral afhing maanden, maar één ding was duidelijk: alles hing af van de ontwikkelingen in andere landen. In de eerste van wat eventuele toekomstige bondgenoten zouden plaats moest voorkomen worden dat Europa voort- gaan doen, ongeacht de kracht van het Nederlandse ging zich te bewapenen, want als die ontwikkeling militaire apparaat. Op meer dan uitstel van een bezetzou uitlopen op een Tweede Wereldoorlog dan zou ting voor slechts 'n deel van het land, de Randstad, Nederland waarschijnlijk door de grootmachten on- mocht niet worden gehoopt. De Duitse bedreiging de der de voet worden gelopen... ongeacht de hoogte steden in de Randstad te zullen platbombarderen, bepaalde de termijn op vier dagen. van onze eigen defensie-inspanningen. De voornaamste kaarten worden dan ook gezet op Volkenbond en Ontwapeningsconferentie. In 1931 groeide de verontrusting over de toenemende bewapening in de wereld uit tot een massale beweging in In een artikel ,,De historische wortels van de VredesNederland. Toen het in de jaren 1933 en 1935 (Hitler beweging" (NRC, 11 dec. '81) zoekt de Utrechtse aan de macht en invoering in Duitsland van de dienst- historicus prof. dr. H. W. von der Dunk de oorzaken

Wortels

180

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen