VU Magazine 1982 - pagina 271

,,U schreef een ellendig goede studie" daag. Het is een aangrijpende geschiedenis, waaruit je ontdekt hoe lang en diep die verstrengeling is tussen zending en apartheid. Maar er is nog een andere reden. U heeft aan het slot van uw studie een perspectief geboden, een perspectief op het afbreken van die door Wanken weer opgebouwde scheidsmuur. Ais blanke, als Nederlander, als zendeling ervaar ik het allereerst als diep beschamend en anderzijds als oneindig hoopgevend dat u als zwarte predikant vanuit uw geloof in Jezus Christus een hand wilt uitsteken naar ons blanken met de uitnodiging onszelf te bekeren tot dat geloof in Jezus Christus dat eens in Zuid-Afrika gebracht werd. Dat u, ondanks wat blanke christenen u en uw kerken hebben aangedaan en nog steeds aandoen, blijft geloven in Jezus Christus is een wonder dat ons voortdurend tot bekering blijft roepen als blanke christenen ook in Nederland. Dan moet ik uiteraard toch ook met mijn vragen komen (...) In uw derde hoofdstuk spreekt u over missiologische beïnvloeding van buiten — (..) Mijn vraag is nu: als u dit nu overziet, moet je dan toch niet zeggen dat de voornaamste oorzaak van de apartheid — die eiesoortigheid en eiesoortige ontwikkeling — van Nederlandse en van Nederlands-protestantse origine is? Mag ik de vraag toelichten? Als je kijkt naar de invloed van de Nederlandse kerk en zending (en dan ook buiten Zuid-Afrika) dan ontdekken we dat op Java een Chinese protestantse Kerk werd of>gericht. Argument daarvoor was de taal. Zij waren Maleis-spre-

19S5<-J.A.L.Taiiaarcl S P V De Aparthddsbeleid in SuidiAfiilcials alleenlik dan geregverdig wanneer n ie alleen die Christelike godsdiens nie, maar ook die Christelike beskawing tot de naturelle gebring word". 1955 - Pjeler P. A. Kamfer , ,Die bestaan van verskiliende etniese Kerke is om praktiese redes gewens, maartlieprinclpiëfe tritsluttSng van individue van een etniese groep uit die Kerk van 'n ander etniese groep, is

vu-Magazine 11 (1982) 7 en 8 juti-augustus

kend terwijl andere Javaans-sprekend waren. Maar er waren andere etnische groepen die Maleis spreken en tóch was die Chinese kerk niet verenigd met die kerken en bleven zij gescheiden. En ook nu tegenwoordig Bahasa Indonesia door iedereen gesproken wordt, blijft die scheidingsmuur toch bestaan. Dit is iets dat typisch protestants is want een dergelijke scheiding is niet aanwezig in Indonesië in de katholieke kerk. Iets dergelijks is ook gebeurd in Curagao: de protestantse kerken lieten aanvankelijk in Curagao de zwarten niet toe tot hun kerken. De katholieken wel en daarom is ook de overgrote meerderheid van de christenen in Curagao vandaag katholiek. Met andere woorden: is hier niet alleen sprake van een typisch Nederlands gegeven, maar niet ook van een typisch Nederlands protestantse in-

ing). U noemt in dit verband ook Abraham Kuyper, die op 't ogenblik naast u staat. Voor u links, voor mij rechts. Ik mag wel zeggen: uiterst rechts (gelach). Abraham Kuyper heeft (ik citeer pagina 59) ,,met die begrip „filiaal-i<eri<" die „onvolkomenheid" van die kerk, wat op die sendingsveld ontstaan liet. benadruk". Bent u het met mij eens, of bent u óók van mening dat het toch vooral de Nederlands-protestantse inbreng is geweest, van het begin af aan, dus al bij de stichting maar ook later, die de NG Kerk gestijfd heeft in haar houding meer dan enige andere invloed van buiten? En dat je daarom ook terecht kunt constateren dat deze afschuwelijke apartheid in de hele wereld, met de Nederlandse term bekend is?"

J. C. Adonis tijdens de verdediging van zijn proefschrift

Om de vraag te beantwoorden, denk ik dat verwezen moet worden naar vooral de mensen die aan deze universiteit in de 30-er en 40-er jaren en ook daarna gestudeerd hebben en die — u heeft die naam ook al genoemd — onder sterke invloed hebben gestaan van dr. Abraham Kuyper. En dan denk ik vooral aan twee mensen. Ten eerste aan een oud-student van deze univer-

vloed? Je zou kunnen zeggen: protestantse erfschuld of erfsmet waarmee de blanke NG Kerk in Zuid-Afrika behept is geraakt. U spreekt over missiologische invloeden van gereformeerde traditie van het piëtisme (Zinzendorf, de Angelsaksische en de Duits-Lutherse Zend-

skrlftuurtijk niette regyerdig nie". „Dit is onwaarskynlik dat die wetlike stabilisering van disproposie in maatschapüke en politieke voorregte op grond van ras'n standhoudende oplossing van die „rasseprobleem" kan wees". 1 9 5 7 - 0 . W.Kritzinger DiegedagtexJatdieVerskHfendeTasse in Suid-Afrika nooit mag vermeng nie, is nie teologisch fundeerbaar nie en is

Dr. Adonis: ,,Geachte opponent. Ik dank u voor deze moeilijke vraag. Uiteraard is er 'n heel duidelijk verband tussen die Kerk in Z.-Afrika en die Kerk hier in Nederland. Trouwens, de Kerk in Zuid-Afrika is daar gebracht met het Hollandse kolonialisme in 1652. Maar — om nu niet zover in de geschiedenis terug te gaan — heb ik in mijn boek en dan vooral in het gedeelte dat u aanwees — geprobeerd aan te tonen dat de theologie hier in Nederiand rond om het einde van de vorige eeuw tot in die vroege 20-er en 30-er jaren een geweldige invloed heeft gehad niet alleen op de ontwikkeling van de theologie, maar ook op de hele poltieke ontwikkeling in Zuid-Afrika.

ook nie 'n noodwendige implikasie van die gedagte van eiesoortige ontwikkeling nie". „In die etiese beoordeling van die Suid-Af rikaanse rassevraagstuk word die konkrete situasie al te dikwels nie genoegsaam in die oog gehou deur Buitenlanders nie, terwy! Suid-Afrikaners al'te dikwels te groot gewig aan die kOT*retesittiasie1oeken''.

245

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen