VU Magazine 1984 - pagina 129

Nederlands vergissing van 35 jaar geleden

Een vorstelijke rebel De NRC-voorpagina van donderdag 3 maart 1949 bevatte een klein één-koloms berichtje met het volgende kopje: „Gevechten in Yogja". Het begon: ,,0p 1 maart zijn zeer sterke groepen extremisten op verschillende plaatsen in Yogja tot een aanval overgegaan, aldus meldt een speciale correspondent van Aneta uit deze stad." Ook Het Vrije Volk ontleende aan deze bron een vette kop: „Extremistische aanvallen In Yogjakarta". Trouw meldde die dag — thans 35 jaar geleden — „Zwaar gewapende Republikeinse legereenheden hebben maandag en dinsdag, naar United Press meldt, aanvallen ondernomen op Yogjakarta. De Republikeinen, die uit verschillende richtingen aanvielen, werden ten slotte met zware verliezen teruggeworpen. Er werden, volgens de eerste Nederlandse verliezenlijst, zes Nederlanders gedood en veertien gewond." door Ben van Kaam Alle bladen wisten ook te melden dat generaal Spoor woensdag naar Yogja was gevlogen om zich op de hoogte te stellen van wat er was gebeurd. En verder werd als bijzonderheid vermeld dat generaal Meyer, dr. Angenent en de resident Stok woensdag een bezoek hadden gebracht aan de kraton van de Sultan van Yogja.,,Het bezoek duurde een half uur. Over de aard der daar gevoerde besprekingen en over de vraag of er besprekingen met de Sultan zelf zijn gevoerd, konden geen inlictitingen worden verkregen." (Het Vrije Volk). Weinig Nederlanders zullen zich thans nog deze summiere weinigzeggende kranteberichten uit 1949 herinneren. Nooit is uit de doeken gedaan wat zich, precies 35 jaar geleden, in Yogja heeft afgespeeld. Overspoeld werd het gebeurde door weer ander nieuws, uit New York, waar Nederland andermaal door de Veiligheidsraad tot de orde werd geroepen over de elf weken eerder uitgevoerde ,,Tweede politionele actie", zoals het kabinet-Drees deze oorlog beliefde te noemen. Uit het Nederlandse geheugen werd gewist dat op die 1e maart 1949 iets gebeurd was rond de kraton van de Sultan van Yogja. De Nederlandse toeristen, die vandaag de dag tussen drommen Amerikanen en Australiërs rondgeleid worden door de kratongidsen, hebben geen vermoeden wat zich nog maar zo weinig jaren geleden afspeelde op dit terrein. Ze vergapen zich aan de pracht en praal in het paleis van de Sultan, nemen foto's van een gamelanorkest en zien geboeid toe hoe het kratonpersoneel wierookoffertjes brengt voor een van de prachtige koetsen.

vu-Magazine 13(1984) 3 maart 1984

Een diorama in het legermuseum in Jalcarta herinnert aan de overval van Suharto's guerilla's op Yogja 1 maart 1949

Aan de koets zit nog een heel verhaal vast. In de vorige eeuw werd het praalvoertuig in opdracht van de toenmalige Sultan van Yogja in Amsterdam gebouwd. De iiestelling trok in Nederland de nodige aandacht. Het was toch te gek, reageerde men hier te lande, dat Nederlands eigen Koning in een minder fraai voertuig reed dan de Sultan van Yogja. De knipjes van de kooplieden gingen open en zo werd voor het Nederlandse vorstenhuis de gouden koets gebouwd, die nog elk jaar wordt gebruikt bij de opening van de Staten-Generaal. Van de gidsen vernemen de toeristen nauwkeurig welke de symbolische betekenis is van praktisch alles wat op en

rond het paleis van de Sultan wordt aangetroffen, maar,,sterke verhalen" krijgt men weinig te horen. Toen ik jaren geleden een van de gidsen een ,,sterk kratonverhaal" vertelde, waarin de huidige president Suharto een rol speelde, weigerde de jonge Javaanse vrouw me te geloven. ,,Nee, dat is nietwaar", lachte ze afwerend. Maar 't was wel waar. Enkele uren eerder had de broer van de Sultan van Yogja, prins Prabuningrat (de enkele jaren geleden overleden rector van de Islam-universiteit in Yogja) het me in alle geuren en kleuren verteld. Enkele maanden geleden sprak ik in Jakarta de Sultan zelf. Hij bevestigde het verhaal. Het heeft alles

107

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen