VU Magazine 1984 - pagina 302

organiseert nog wei eens reizen. Het kanduswel, maar het is erg improviseren. Veel geschreven informatie kon ik alleen maar in West-Beriijn krijgen, en niet in Oost-Berlijn. Aardig om te vermeiden is ook dat West-Duitsland nog steeds een ministerie inter-Duitse betrekkingen heeft, waar ongelooflijk veel informatie over de DDR te vinden is." Ook bij ons duikt het woord .planning' steeds vaker op. Kun je dat vergelijken met de planning in Oost-Europa? ,,Nee, dat is heel iets anders. Planning in Oost-Europa betekent het opdrachten geven aan bedrijven. Dat is heel wat anders dan besluiten dat je over zoveel jaar zoveel wilt bezuinigen, zoals bij ons gebeurt. Wél kun je stellen dat ze allebei zeer veel vertrouwen in planning hebben. In Oost-Europa is het doel van planning de tekorten eerlijker te verdelen, zodat iedereen in principe toegang tot alle goederen heeft. Hier in het Westen is het probleem van de bedrijven de overvloed aan produkten. Er is vooral aandacht voor het beïnvloeden van de markt. Een verschijnsel als de woningdistributie bij ons kun je er wél goed mee vergelijken. In de DDR zie je iets dergelijks: daar bestaan wachtlijsten voor bijvoorbeeld auto's."

ners dat er nu maar wat minder geïnvesteerd moet worden. Maar dat nemen de ondernemers natuurlijk weer niet. Die gaan wat meer druk uitoefenen, en zo begint het weer van voren af aan." Zijn ernogmeer,scliuldigen?' ,,Ook de consumenten zijn niet vrij te pleiten. In het Westen denkt men vaak dat de planners van die domme jongenszijn omdat hun plannen niet altijd uitkomen. Daar kunnen ook andere redenen voor zijn. De oogsten kunnen tegenvallen, of er kunnen zich wijzigingen op de wereldmarkt voordoen. Verder moeten planners wel degelijk rekening houden met de wensen van de bevolking. Neem bijvoorbeeld Polen. Daar blijkt datje niet straffeloos de lonen kunt verlagen of het aantal consumptiegoederen drastisch kunt verminderen. Door het verzet van de bevolking moesten de politici en planners hun plannen herzien. Ten derde ben ik van mening dat je niet op nationaal niveau moet kijken of de plannen uitkomen, maar per be-

252

drijfstak. Dan krijg je een veel beter idee van de wijze waarop plannen tot stand komen en hoe ze uitgevoerd worden. Uiteindelijk kun je zeggen dat de plannenmakers steeds knapper worden, maar dat de problemen waar ze mee te maken krijgen, steeds groter worden. Je merkt ook dat de plannen voor een groter aantal jaren, steeds slechter uitkomen. Het wordt nu makkelijker om vorspellingen op korte termijn, een jaar ongeveer, te doen." Koffie Je bent voor je onderzoek verscliillende malen in de DDR geweest. Heeft dat aardige resultaten opgeleverd? ,,Het is, vanwege het ontbreken van een cultureel accoord tussen Nederland en de DDR — omdat het Nederlandse parlement dat nog niet heeft geratificeerd — heel moeilijk de DDR binnen te komen. Het is mij gelukt via een cursus ontwikkelingseconomie die voor buitenlandse studenten gegeven werd. Ook de vriendschapsvereniging tussen Nederland en de DDR

Zijn er voor- en nadelen aan beide systemen te onderkennen? ,,Uiteraard. Neem bijvoorbeeld de werkloosheid. Bij ons is dat een nadeel van het systeem. In de DDR is geen werkloosheid, niemand kan ontslagen worden en de bedrijven kunnen niet failliet gaan. Dat bevordert de efficiency echter geenszins, terwijl dat bij ons weer wél het geval is. Een ander voorbeeld. De DDR heeft heel weinig handel met de Derde Wereld. Dat is mooi, want daardoor werken ze niet mee aan de uitbuiting van deze landen. Een nadeel is weerdatze nauwelijks de beschikking hebben over bijvoorbeeld koffie." Supermarkt Is het leven van alledag erg verschillend van onze situatie? ,,Ja, dat kun je wel stellen. In de DDR werken mensen langer dan hier, zo'n 43 uur per week. Ze werken wel minder hard, maar ja, waarom zouden ze ook, ze worden toch niet ontslagen en bovendien verdienen ze heel erg weinig. Hun lonen zijn minder dan de helft van de lonen van de mensen uit WestDuitsland, terwijl hun arbeidsproduktiviteit 75 procent van die van de Westduitsers is."

vu-Magazine 13(1984)7 juli/augustus 1984

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen