VU Magazine 1987 - pagina 216

handomdraai beschikken over een compleet overzicht van de gewenste informatie. Wie nieuwsgierig is naar mogelijke trends in het politie-optreden, of de lawine aan publicaties rond de geruchtmakende zaak Hans Kok nog eens over zich heen wil laten komen, is welkom bij TIP. Het informatiepunt beschikt inmiddels over een bestand van circa 15.000 artikelen uit kranten, tijdschriften en andere publicaties, met vermelding van auteur, vindplaats en een kort uittreksel. Ditjaar zullen nog eens 5.000 titelbeschrijvingen worden ingebracht. DaarWie snel wil weten wat zich naast beschikt men over zo'n allemaal afspeelt binnen de 75.000 fotokopieën van losse wereld van de Hermandad, kan zich nu vliegensvlug laten publicaties, verschenen in de helpen door het landelijk Tijd- periode van 1947 tot heden. schriften Informatiepunt Poli- Bij het zoeken kan men kietiewetenschappen (TIP) dat zen uit een lijst van meer dan sinds eind maart aan de VU is 2.220 trefwoorden. "Het gemak dient de mens'', gevestigd. Daar heeft men op moet drs Jan Naeyé initiatief'microfiches' en in computernemer, politie-onderzoeker bestanden alle publikaties in en ooit zelf agent - gedacht voorraad, die betrekking hebhebben. Het tijdrovende ben op al wat met de Nederspeurwerk van de nieuwsgielandse politie te maken heeft. rige onderzoeker kan, voor Met het intypen van zover het politiezaken betreft, één simpel trefwoord nu dus komen te vervallen. op het toetsenbord van een computer, Voor het terugvinden van een gestolenfietskan men bij TIP (IJ kan de geïnteresseerde ineen echter nog niet terecht.

TIP

Alles over de politie in de computer van TIP. Foto Gert. J. Peelen

Fouten Als we de onderzoekers van de Vakgroep Psychologische Functieleer van de Katholieke Universiteit Nijmegen mogen geloven, kan de computer nog op andere wijze aan onze gemakzucht tegemoet komen. Zij ontwikkelden een 'nieuwe generatie tekstverwerkers' de vijfde, naar verluidt - die de gebruiker taalkundig op het rechte pad houdt. Bij het schrijven van teksten schiet deze programmatuur, die men de weidse naam Auteursomgeving meegaf, te hulp in geval van ingrijpende wijzingen of fouten. Wie bijvoorbeeld in de zin ' 'Een gaaf exemplaar dat in

zijn klasse betaalbaar blijft, is bij onzefirmate koop" - het woord 'exemplaar' wil veranderen in meervoud, moet in die zin zeven wijzigingen aanbrengen. De nieuwe tekstverwerker neemt dit karwei, dat vooral ook in het Duits en het Frans nogal ingrijpend kan zijn, over van de auteur.

u: DE

•yy/yyyyyyyyyvy/yyyyyyyyyy/y/yA

Deze 'auteursomgeving' kan dingen waartoe de gemiddelde scholier nauwelijks nog in staat is, bijvoorbeeld zinnen ontleden. Daarnaast beschikt het programma over een 'zinsgenerator' en een electronisch woordenboek. De aardigste eigenschap is echter ongetwijfeld de mogelijkheid om taal- en spelfouten van de auteur discreet maar beslist te corrigeren; de overtollige t in "ik vindt" wordt automatisch geschrapt.

Kracht Een aardig zicht op het menselijk speuren naar de weg van de minste weerstand kan men trouwens ook krijgen op de tentoonstelling die nog tot 16 november te bezichtigen is in de Technische Hogeschool Delft. Van spierkracht naar motormacht heet de reizende expositie die is samengesteld door het Nationaal Technisch Museum uit Praag. Het beeld dat eruit oprijst, is dat van de mens die, van prehistorie tot

Al met al is het een ontwikkeling die te denken geeft. Want wat is het nut van een vinding die taalfouten corrigeert, nu

het 'nieuwe analfabetisme' dat de fouten veroorzaakt, toeslaat onder schrijvers èn lezers?

heden, altijd nog liever z'n hersens dan z'n spierbundels gebruikte. Spieren waren de belangrijkste hulpbron voor bijvoorbeeld de Egyptische piramidebouwers. Maar ook zij hadden al wel weet van het verschijnsel dat een takel de benodigde trekkracht aanmerkelijk reduceert. Dierlijke kracht werd al veel eerder ingeschakeld. Wind en water werden vervolgens als gangmakers ontdekt voor alles wat draaien moest en kracht vergde.

De vindingrijkheid kende daarna geen grenzen. Na de op waterkracht gebaseerde 'hydraulische ram', de 'waterkolommachine' en de 'waterturbine', waarvan modellen in Delft staan opgesteld, ontdekte men dat water rond het kookpunt nog efficiënter is. De stoommachine die Newcomen in 1712 vervaardigde, kondigde de Industriële Revolutie aan, die losbarstte nadat James Watt de uitvinding had vervolmaakt. Hetelucht- en verbrandingsmotoren volgden. De ontwikkeling vond een voorlopig einde toen men de onbegrensde mogelijkheden van electriciteit ontdekte. Aandoenlijk zijn echter vooral de talloze pogingen die de mens heeft ondernomen om een apparaat te vervaardigen dat zonder energie kan werken; drie voorbeelden van zo'n perpetuum mobile zijn op de expositie te bewonderen.

V U - M A G A Z I N E - M E I 1987

fa

f

, Rampenplan Het zoeken naar steeds nieuwe energiebronnen kent ook grenzen. Die gedachte wordt ten overvloede nog eens onderstreept in de conclusies uit een onderzoek van de Technische Universiteit Eindhoven. De aan die instelling verbonden wetenschapswinkel voor Techniek en Maatschappij (TeMa) onderzocht de effectiviteit van rampenplannen die men in geval van calamiteiten in kerncentrales uit de la denkt te trekken. Die noodmaatregelen schieten ernstig tekort, aldus de onderzoekers, met name voor wat betreft de bescherming van de volksgezondheid. De bestaande rampenplannen houden ook geen rekening met de gevolgen voor het milieu en met sociale, psychische en economische consequenties van zo'n catastrofe. Kortzichtig zijn ze bovendien, omdat aan kerncentrales geen aanvullende eisen zijn gesteld, die de omvang van

zo'n ramp zouden kunnen verkleinen. Zo bevatten de alarmregelingen van de twee Nederlandse kerncentrales slechts zeer algemene, weinig gedetailleerde organisatorische en waarschuwingsafspraken. Bij een ramp zal de verwarring onder de bevolking tenslotte nog worden vergroot door een slechte coördinatie op dit punt tussen de zes betrokken ministeries. Het TeMa-rapport bevat een aantal praktische aanbevelin-

gen die de verantwoordelijke ministers, bij hun aanstaande herziening van de alarmregelingen, wellicht in overweging kunnen nemen. Die herziening is nog een uitvloeisel van de Tsjernobylramp. Maar ook recente voorvallen in de centrales van Doel (net over de Belgische grens) en die in Frankrijk geven aanleiding te menen dat ongevallen in kerncentrales minder irreëel zijn dan de 'rampenplanners' kennelijk dachten.

welbevinden moet opleveren. Op die manier onderzocht hij de gezondheid, de zelfwaardering, de weerbaarheid, het optimisme en de contacten

van de oudere ondervraagden. Behalve het optimisme, dat bij toenemende ouderdom afneemt, blijkt de exacte leeftijd niet van invloed op het

Nederland vergrijst in hoog tempo. Reden waarom ook de wetenschap zich meer en In tegenstelling tot de tekst op het spandoek doen de ouderen het nog meer op ouderen moet gaan best. Foto Gerda Hartman richten. De psycholoog C.J.J. Tempelman heefldai ingezien. In Groningen promoveerde hij onlangs op een onderzoek naar het welbevinden van ouderen. Zijn bevindingen stemmen optimistisch. Zo stelde hij vast dat minstens acht van de tien Nederlanders tussen de 56 en 94 jaar zich nog redelijk wel voelt. Probleem bij dit onderzoek was: hoe stel je zoiets vast? Tempelman ontwikkelde daarom een Schaal Subjectief Welzijn Ouderen (SSWO), bestaande uit een lijst met dertig indirecte vragen, die een nauwkeurig beeld van het

W|V NIPO'S

:

Een onvoldoende voor rampenplannen kerncentrales. Foto Bram de Hollander

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen