VU Magazine 1987 - pagina 96

Televisie is in Nederland ingevoerd zonder dat is nagedacht over de sociale en culturele gevolgen. Gaat het ook weer zo met het plan om Nederland te voorzien van een nieuwe, door de PTT beheerde telecommunicatie-infrastructuur? BEN VAN KAAM

Perspectieven voor elektronisch onderwijs

V

lak voor de kerstdagen is een rapport uitgebracht aan de ministers van Verkeer en Waterstaat en Economische Zaken met een plan, dat bij uitvoering het leven van elke burger in Nederland zal beïnvloeden. Stemt de politiek in met het rapport van de commissie-Zegveld dan zal dat gevolgen hebben voor ondernemingen, uitgevers, bioscopen, omroepen, kranten, scholen, de politiek, de kerken, filmmakers en andere kunstenaars. Het sociale verkeer zal erdoor worden beïnvloed, de organisatie van de arbeid, het functioneren van het markt-mechanisme en wie weet wat niet allemaal meer. In ieder geval ook het onderwijs. Het probleem is alleen dat niemand weet hoe. Daarover staat in het stuk hoegenaamd niets. WelUcht is dat de verklaring waarom het rapport tot dusver maar matige aandacht in de pers kreeg. Toch gaat het om niet geringe zaken. Voorgesteld wordt om de komende twintig jaar stapsgewijs te komen tot een, door de PTT beheerd, glasvezelnet voor alle elektronische informatiediensten. Daarbij wordt niet alleen gedacht aan de bestaande, zoals de telefoon, radio en televisie, dataverkeer, telex, enz., maar ook aan geheel nieuwe diensten, die we nu nog niet kennen. Vooral deze nieuwe diensten zullen heel wat veranderen in de samenleving. Vaststaat dat de maatschappelijke gevolgen ingrijpend zullen zijn en dat het hier gaat om een stap, die in betekenis wel eens vergelijkbaar kan zijn met de introductie van boekdrukkunst, posterijen, telegraaf, krant, telefoon, radio of televisie. Maar ook is zeker dat niemand nog een helder beeld heeft van de gevolgen wanneer Nederland voorzien zal zijn van een andere infrastructuur voor informa-

VU-MAGAZINE — MAART 1987

tieverkeer. Gebrekkig menselijk voorstellingsvermorgen deed de werkelijkheid altijd anders uitpakken dan bedoeld of verwacht.

E

én van de weinige maatschappelijke voorspellingen waaraan het rapport-Zegveld zich waagt, is dat het voorgestelde nationale glasvezelnetwerk voor veel meer mensen dan nu thuiswerken mogelijk zal maken. Maar de eerste decennia zal dit niet meer dan enkele procenten van de werkende bevolking bedragen, wordt erbij gezegd, overigens zonder dat duidelijk wordt gemaakt waarop deze verwachting is gebaseerd. Geen opwinding dus, zoals bij de Amerikaan Alvin Tofler, die zeven jaar geleden al het verdwijnen voorspelde van de dagelijkse files in het verkeer van en naar kantoren (en van een nieuwe opbloei van het gezinsleven) omdat men massaal thuis blijft werken achter de computer. Maar voor het overige waagt de commissie-Zegveld zich niet aan voorspellingen. Men had ook niet de opdracht zich te buigen over de sociale en culturele gevolgen

van de voorstellen. Als op 14 november 1985 de vaste commissie voor Welzijn en Cultuur overleg voert met Staatssecretaris Scherpenhuizen van Verkeer en Waterstaat over nieuwe informatie-technieken, zit het PTT-lid Esmeijer van de enkele maanden eerder ingestelde commissie-Zegveld naast de bewindsman. Uit de afzwakkende beschrijving van de PTT-er van de taakopdracht aan de commissie begrijpen de parlementariërs dat men zich hoofdzakelijk zal bezighouden met inventarisatie, zowel van de technische mogelijkheden van de bestaande netten als van de behoeften aan toekomstige diensten. "De heer Esmeijer deelt mede dat het niet de taakopdracht van de commissie-Zegveld is aan de sturen op integratie van de lokale PTT en kabeltelevisienetten", meldt het officiële verslag. De titel van het thans uitgekomen rapport is duidelijker: Op weg naar integratie.

V

ergeleken met wat nu gebeurt, is indertijd nog op heel verantwoorde wijze besloten tot invoering van televisie. En dat ging al heel gek, beschreef in 1976 dr. W.J. de

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen