VU Magazine 1987 - pagina 231

De Amerikaanse computer-deskundige David Chaum doet zinnige suggesties hoe de privacy van de burger te beschermen in het informatie-tijdperk. Zie daarvoor het interview met hem elders in dit nummer. De beleidsvorming ten aanzien van de telecommunicatie-sector heeft zich in Nederland beperkt tot de positie van de PTT en de verhouding overheid-PTT signaleert Slaa. Op de 'vergeten agenda' plaatst hij verder een stimuleringsbeleid innovatie op het gebied van nieuwe teleinfodiensten. Een plaats op zijn lijstje had stellig ook verdiend het onderwerp 'communicatie-vrijheid'. De mate waarin men deze vrijheid op een tele-communicatienet wil scheppen, heeft consequenties, zowel voor wat betreft de beheersstructuur van het net als voor de technische infra-structuur. Dit punt verdient in een democratie de eerste plaats op de agenda, Het parlement is het aangewezen lichaam om te controleren of dat ook geschiedt. Er staat in Slaa's studie ook alvast een aardige tip voor volksvertegenwoordigers, die willen opkomen voor de belangen van bejaarden en lagere inkomens. Kort geleden vulde zich het televisiescherm met verontwaardigde ouderen, die protesteerden tegen hun plotseling

Vergeten agendapunt nummer één is de communicatievrijheid gestegen telefoonrekeningen. Langdurig gebruik van telefoonlijnen door computerbezitters zou PTT hebben genoopt tot het duurder maken van lokale gesprekken en het parlement was akkoord gegaan, kregen ze te horen. Menige oudere, die de deur niet zo vlot meer uitkan, zal die avond minder opgetogen geoordeeld hebben over de zegeningen van het door home-computers beheerste informatietijdperk. Paul Slaa waarschuwt thans in zijn studie dat de komende liberalisering mogelijk kan uitdraaien op sterke tariefstij gingen voor lokaal telefoonverkeer. Niet omdat de PTT dat zou willen, maar omdat men er gewoonweg niet aan ontkomt als men de weg wordt opgedreven van een kostendekkende tariefstructuur. Hij doet alvast een suggestie om de kleinverbruiker van de nadelige gevolgen daarvan te vrijwaren. Het parlement zou kunnen besluiten om een bepaald aantal

10

(bijvoorbeeld de eerste duizend) pulsen (telefoontikken) niet in rekening te brengen. De PTT zou voor deze 'subsidie' gecompenseerd dienen te worden, hetzij door haar toe te staan het tarief van de overige pulsen iets te verhogen, hetzij door een subsidie van het Rijk voor gederfde inkomsten.

kans tot beïnvloeding van het technologie-beleid.

P

aul Slaa behandeU in zijn studie de volgende vraag: "In hoeverre is het in 1986 door de Nederlandse overheid vastgestelde beleid ten aanzien van de PTT totstandgekomen op basis van een politieke keuze, en kan dit worden verklaard uit gangbare theorieën at Paul Slaa tot zijn studie be- over technologische ontwikkeling en over woog, was behoefte aan in- beleidsvorming ?'' zicht in de manier waarop de Wat het eerste deel van deze vraag bebeleidsvorming over technologische onttreft, luidt z'n antwoord dat het in 1986 wikkelingen plaatsvindt. Hij meent dat vastgestelde PTT-beleid niet totstandgetechnologie vaak ten onrechte als een niet komen is op basis van een politieke keute beïnvloeden gegeven wordt beze. Althans niet door de politici. Van schouwd. meet af aan is door de adviseurs slechts Een wijd verbreide visie wil dat techno- één beleidsalternatief ontwikkeld en dan logische ontwikkelingen autonoom zijn ook nog deels op basis van onvoldoende en bovendien slechts één richting uit zou- onderzoek of onjuiste verwachtingen, zo den kunnen (namelijk de door de laat hij zien. 'autonomen' voorgestane). Aanhangers Het overheidsbeleid, zoals dat tenslotte van deze visie zijn herkenbaar aan uittotstandkwam, typeert hij als inconsispraken als ' 'je kunt niet achterblijven'' stent, intern tegenstrijdig en dubbelzinen 'je houdt het niet tegen". Maar dat nig. Het was de resultante van een tot dan staat nog te bezien, meende Slaa. Dat toe onbesliste strijd tussen enerzijds de ontwikkelingen minder autonoom zijn door het kabinet en veel belangenorganidan veelal wordt aangenomen, wil hij in saties noodzakelijk geachte aanpassing zijn studie aantonen aan de hand van de van de tele-communicatiehuishouding menings- en besluitvorming over teleaan moderne technologische ontwikkecommunicatie in Nederland de afgelopen Ungen in de vorm van liberalisering, en jaren. anderzijds een wens van de PTT, kabinet Voor een niet onbelangrijk deel zijn tech- en parlement om de traditionele positie nologische ontwikkelingen inderdaad ge- van de PTT zoveel mogelijk te consolidewoon het gevolg van beslissingen die ge- ren. Men wilde - eenvoudig gezegd - linomen worden en keuzen die worden ge- beraliseren en tegelijk de positie van de maakt, zo beschrijft hij. Als je de feiten PTT op de markt beschermen. Dat kan op een rijtje legt, kun je gewoon zien hoe natuurlijk niet. Maar deze ambivalentie zoiets gaat. beheerst de beleidsvorming tot nu toe. Adviseurs of ministers sloegen weg A in, Sceptisch is hij daarom of van de voorgemaar route B of C waren er ook. Zijn kri- nomen liberalisering van de telecommutiek op de adviescommissies, die de nicatiemarkt en privatisering van de PTT overheid de laatste jaren rapporteerden veel terecht zal komen. "De nieuwe kleover het PTT-beleid (de commissie- ren van de keizer?'' vraagt hij zich af boSwarttouw, de commissie-Steenbergen en ven het hoofdstuk waarin conclusies de commissie-Zegveld) is dat ze slechts worden getrokken. De praktijk zou wel één weg aanwezen (die tot dusver ove- eens kunnen worden dat de PTT niet alrigens niet altijd geheel door de regering leen de enige eigenaar wordt van alles is gevolgd). Over alternatieve mogelijk- wat er in Nederland aan kabels in de heden werd niet gerept. grond ligt, maar bovendien sluit de wijze Eigenlijk zou je voor elk opdoemend waarop de overheid de taken van PTT vraagstuk gelijktijdig meer dan één com- wil vastleggen, volgens Slaa niet uit dat missie moeten instellen met een verbod het PTT-monopolie zich in de toekomst op onderling contact, is de gedachte die tot tele-informatiediensten uitbreidt in zich opdringt na de studie van Paul Slaa. plaats van dat het wordt ingeperkt. Dat En deze commissies zouden alle over effect zou tegengesteld zijn aan wat tenminste twee aanvaardbaar geachte al- wordt beoogd, constateert hij. ternatieven moeten rapporteren. Er zijn altijd meer wegen die naar Rome leiden Het is één van de punten, die in de koen er zijn ook altijd meer bestemmingen. mende tijd aandacht verdient. Is een Bij een dergelijke wijze van adviseren N.V. PTT, die het gehele telecommunikrijgt de politieke keuze van bewindslie- catie-net in Nederland beheert, eigenlijk den en parlementariërs weer een grotere wel het geëigende lichaam om zelf ook

W

VU-MAGAZINE —JUNI 1987

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen