VU Magazine 1987 - pagina 281
POËZIE Op 2 september aanstaande is het honderd jaar geleden dat Willem de Mérode (W.E. Keuning) ter wereld kwam. De tragiek van een dichter die vanwege zijn homosexualiteit - belangrijkste inspiratie tot zijn werk - door zijn geloofsgenoten werd verstoten en die daarbuiten aanvankelijk niet de erkenning kreeg die hij verdiende. GERTJ.PEELEN
DE MERODF
een vlam geperst uit kreunend hout
E
r was iets met die man. Dat voeide je als leerling van een christelijk lyceum op je klompen aan wanneer je, midden jaren zestig, een gedichtenbundel van Willem de Mérode op de examenlijst zette. Maar wat? Daar kwam je niet achter. O zeker. De Mérode werd als protestants dichter in eigen kring op dat moment volledig geaccepteerd. Maar net als bij de apostel Paulus het geval was, zou sprake zijn geweest van zekere 'doorn in liet vlees', en mogelijk zelfs van 'een misstap', achteraf met de mantel der liefde bedekt. En daar moest je het als leerling dan maar mee doen, vond de leraar Nederlands. Maar de geheimzinnigheid waarmee de figuur van De Mérode bleef omgeven deed de nieuwsgierigheid alleen maar toenemen. Want er was iets met die man... Anders lag dat met een jong hedendaags schrijver als Gerard van het Reve. Zijn boeken mochten gewoon niet op de lijst. Van hèm werd onomwonden verteld dat hij niet deugde en dat dat iets met zijn 'sexueie geaardheid' uitstaande had: "Kijk maar naar die zinnelijke lippen", aldus dezelfde ieraar.
Een nog jonge meester Keuning met een boek op een bankje. Een portret dat hy later omschreef als 'die beroerde bankkiek' en 'de stijfheid m 't kwadraat'
Pas veel later ontdekte je dan dat Van het Reve's 'geleerde broer' Karel wél dezelfde lippen, maar niet de kennelijk bijbehorende 'sexueie eigenaardigheden' bezat. En je ontdekte bovendien dat Gerard van het Reve en Willem de Mérode opvallend veel gemeen hadden, in ieder geval meer dan de leraar Nederlands je destijds had doen geloven. Niet alleen het feit dat beiden buitengewone literaire talenten bezaten, maar nu juist óók die bijzondere 'sexueie geaardheid' (inclusief de lippen) die in hun letterkundige produkten én inspiratiebron én object is. Beider uitgesproken hang naar het troostende, 'warm-moederlijke' element van het rooms-katholieke geloof - als tegenhanger van de roestvrij-stalen orthodoxie waaraan De Mérode en Van het Reve van het gereformeerde, c.q. commu-
16
! •
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 1 januari 1987
VU-Magazine | 485 Pagina's