VU Magazine 1990 - pagina 35
De oorlog is de politici uit handen geglipt, het gaat allemaal te snel, er valt helemaal niets meer te besHssen.
M
isschien zou je de hedendaagse ontspanning, waarvan de reële wapenreducties betrekkelijk weinig betekenis hebben, dan ook kunnen interpreteren als een poging om een nieuwe politieke ruimte te creëren. De somberheid waar Paul Virilio in zijn boek, dat hij schreef aan het begin van de jaren tachtig, uiting aan gaf, lijkt niet helemaal terecht meer te zijn. De oorlog als 'een voortzetting van de politiek met andere middelen' (Von Clausewitz) begint uit de tijd te raken omdat de oorlog de negatie van de politiek is geworden. Het militaire alternatief blijkt niet langer een alternatief te zijn. Iets dergelijks kan ook geconstateerd worden voor wat betreft 'het civiele leven'. De ironie schuilt hierin, dat de droom van de snelheid uiteenspat in de stilstand. Dat is het duidelijkste te merken aan het grote symbool van de mobiliteit, de auto. VU-MAGAZINE—JANUARI 1990
kaar verbonden zijn. Wanneer er een politieke doorbraak in de DDR heeft plaatsgevonden, wat zien we dan? Trabantjes die de grens oversteken, het afbreken van die vreselijke Muur, dat grote obstakel van een onbelemmerde mobiliteit. Mobiele burgers, luidt de onmiskenbare suggestie, zijn vrije burgers. Maar in hun haast om de grens over te komen moesten ook de Oostduitse burgers vele uren wachten om op de plaats van bestemming te kunnen komen. Onmiddellijk deden zij een ervaring op die de westerse burger al veel langer en veel ingrijpender kent: het einde van de illusie van de onbegrensde mobiliteit, het einde van de illusie dat alle zegening van de beweging, van de snelheidsvermeerdering, te verwachten is. Het dromologische athëisme valt niet moeilijk aan te leren. En misschien is de file niet de slecht- Illustratie Aad ste plek om tot een dergelijk inzicht Meijer te komen. Peter Sloterdijk schreef daarover: "Daar kringelen zwarte door de filosoof Peter Sloterdijk ge- geschiedfilosofische inzichten als uitkarakteriseerd als "het allerheihgste laatgassen omhoog O, de in memovan de moderne tijd, het aanbeden riams voor de moderne tijd waaien centrum van een kinetische wereld- uit het zijraam, en onafhankelijk religie, het rollende sacrament dat van het niveau van hun schoolopleions laat participeren in wat sneller is ding komt bij de ingezetenen van het voertuig het vermoeden op, dat dan onszelf." Maar tegenwoordig valt er niet zo- het zo niet lang meer verder kan veel meer te aanbidden. De drang gaan." naar onbeperkte bewegingsvrijheid De gedachte dat stilstand achteruitheeft geleid tot de stilstand van de gang is, heeft in de wervelende dyfile. De hedendaagse automobilist namiek van de hedendaagse samenmag dan 'niet blij in de rij' zijn, de leving haar kritische betekenis verlorealiteit is dat hij zich achteraan ren. De rust en het afzien van de moet aansluiten. Of hij zal, wanneer haastige dwang tot onmiddellijk hij in de stad een parkeerplaats pro- handelen, bieden tegenwoordig grobeert te vinden, voortdurend rondjes tere voordelen. Of zoals Gerrit moeten rijden; het protype van een Komrij het uitdrukte: "Het is de stilvolstrekt nutteloze beweging, een stand die nu de vitahteit vertegenbeweging die bedoeld is om een ein- woordigt. Alleen de slaap kan ons de te maken aan de beweging. Meer nog redden." D iets om bij te vloeken dan om bij te bidden. Paul Virilio: Het horizon-negatief; Essay over Mobiliteit en vrijheid lijken twee be- dromoscopie. Uitgeverij Duizend & Een, grippen die onverbrekelijk met el- Amsterdam 33
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 1 januari 1990
VU-Magazine | 484 Pagina's