VU Magazine 1990 - pagina 412

vervolging. Een kwestie, die ook op het symposium uitgebreid besproken werd, is dat er zoveel Nederlandse joden zijn omgekomen, tachtig procent. De Nederlanders hebben weinig verzet geboden, ze hebben braaf meegewerkt aan het deporteren van de joden. De jeugd van nu mag ook wel weten dat de Nederlanders ook weinig enthousiast waren om Duitse joodse vluchtelingen op te vangen, in de jaren voor de oorlog. Uit een onlangs door de historica Corrie Berghuis gepubliceerde hoeveelheid documenten blijkt dat de Nederlandse autoriteiten, zelfs na de Kristalnacht in 1938, nauwelijks vluchtelingen wilden toelaten. Het inrichten van een kamp voor vluchtelingen op de Veluwe kon niet doorgaan vanwege een protestbrief van Koningin Wilhelmina, die het "Hoogstdezelve bepaald betreurt, dat de keus van een plaats voor het vluchtelingenkamp gevallen is op een terrein, dat zóó dicht (twaalf kilometer, red.) bij het zomerverblijf van Hare Majesteit gelegen is"!

D

e gevolgen van de Tweede Wereldoorlog voor de Nederlandse cultuur zouden ook in holocaust-educatie aan de orde moeten komen. Abram denkt dat de onderdanigheid, die Befehl-ist-befehl mentaliteit, die blijkt uit het weinige verzet dat Nederlanders hebben geboden

• ^

tegen het vervolgen van hun joodse landgenoten, een beslissende invloed op de Nederlandse cultuur heeft gehad. "Een beweging als Provo, het in opstand komen tegen het gezag, dat is volgens mij alleen maar te begrijpen als een staart van de Tweede Wereldoorlog. En je kan natuurlijk zeggen 'wat heeft dat nu opgeleverd?', maar er wordt nu anders tegen gezag aangekeken. Mensen protesteren tegen hun baas, zeggen; leg me nu maar eens uit waarom dat moet. Patiënten die zich organiseren. Lastige mensen, dat vind ik wel goed. Ik denk dat die verandering voortkomt uit de ervaring van de Tweede Wereldoorlog." Ido Abram, die als kleuter in een jappenkamp heeft gezeten, vertelt dat zijn vader en moeder, die allebei het Japanse kamp hebben overleefd, een belangrijk voorbeeld voor hem zijn geweest, omdat hij van geen van beiden ooit woorden van haat of bitterheid gehoord heeft. "Ik kan dat niet verklaren, waarom ze geen haat voelden tegen de Japanners en de Duitsers. Ze waren veel te blij dat alle kinderen het hadden overleefd en dat ze elkaar nog hadden. Ze wisten ook dat haat geen antwoord is op wat er gebeurd is. Haat is destructief. Bij mij is haat ook nooit een motor geweest. De kern van mijn werk, de interculturele educatie, is het vertrouwen in de opvoedbaarheid van de mens."III

Burgers in verzet tegen

• •

DE DOODSTRAF HANSABMA

'Wie het meest geleden heeft, voelde het meest zuiver.' Om die reden hadden juist slachtoffers van de Duitse bezetting recht van spreken, toen zij zich in 1945 fel keerden tegen de doodstraf voor oorlogsmisdadigers en collaborateurs. Een historische schets van motieven en wederwaardigheden van dit burgerlijk verzet, 14

VU-MAGAZINE—NOVEMBER 1990

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen