VU Magazine 1991 - pagina 481

is dus pertinent niet de wetenschap op zichzelf, te eten.(.) Voor het vinden en inslaan van de juiste weg, die er altijd moet zijn en die naar waarheid en leven moet leiden, is een bevordering van een diepgaande, veelzijdige en 'echt-universitaire' bezinning van groot, en volgens sommigen zelfs van uiteindelijk en doorslaggevend, belang. Anderen, en ik sluit me bij hen aan, zijn van het laatste niet zo zeker, en Prof.dr. J. Lever: ons korte of lange haar dat slechts wijzen op een noodzakelijke inbreng *^™ P""'' hersenen. boven drie pond hersenen groeit? ,,, , . ,• Foto AVC/VU Zouden wij er niet goed aan doen de van wereldbeschouwmgen en reliwetenschap, en met name de natuurgies. Maar de geschiedenis leert dat wetenschappen, eerst maar eens deze in dit opzicht ook niet bepaald flink af te remmen of zelfs stop te schone handen hebben. Daarom is zetten? Zou het niet een zegen zijn de vraag naar de normen en de wanneer in de volgende eeuw een grenzen in de huidige verdeelde en nieuwe Orwell of Huxley terugbhkdicht bewolkte en bevolkte wereld kend zou kunnen schrijven dat in niet direct en simpel in haar alonze tijd het natuuronderzoek welgemeenheid op te lossen. Deze vraag bewust op een laag pitje werd gezet is echter zo belangrijk dat ieder van en dat de zwaartepunten van het ons er bij tijd en wijle wel over zal wetenschappelijk bedrijf wijsgerig fantaseren. verschoven naar de belangrijke vraZo heb ik - ik heb lang geaarzeld of gen van de politieke vormgeving van ik het hier zou zeggen, maar laat ik de maatschappij en naar de ontwikmaar open kaart spelen - mij wel keling van de morele waarden die de reeds werkelijkheid is geworden, eens geprobeerd voor te stellen hoe mensheid broodnodig had om uit de nog verergerd door een schrikbaren- de wereld er zou uitzien wanneer gerezen, iedereen benauwende, pro- de bewapening en een aantasting mensen zoals Paus Johannes XXIII, blemen te komen? van het leefmilieu. Albert Schweitzer, Martin Luther Of, om het nu maar meteen netjes in Dat is, samenvattend, niet het ge- King, Dom Helder Camara, Gandhet Engels van de toekomstige ro- volg van een bankroet van de toe- hi, Sacharov en Beyers Naudé het man samen te vatten: "But at this genomen kennis, waarvan de opti- voor het zeggen zouden hebben. Ik period men gave up inquiring into themisten juist zoveel verwacht hadden. besefte echter al gauw dat dit naworks of nature, and philosophers di-Rechtop blijft, althans in principe, tuurlijk maar een fata morgana was verted their attention to political staan dat hoe meer en hoe correcter - "/ had a dream". Want ik snapte science and to the virtues which bene-we de ons omringende wereld en wel dat, nog afgezien van de vraag fit mankind." onszelf kennen, hoe beter het is. Ge- of zij hiertoe wel bereid zouden zijn, lukkig is creatieve nieuwsgierigheid zoiets alleen maar bereikt zou kunHet is de moeite waard om over de ook een kenmerk dat wezenlijk bij nen worden als vrijwel alle meer gestrekking van deze zin even wat lan- ons mens-zijn behoort. Een actie te- wone mensen, zoals wij, dit zouden ger na te denken. Niet omdat ik gen die drijfveer is even (of even- willen. deze zou hebben verzonnen of zo min) zinvol als die welke ik eens ver- Maar is mijn dagdroom daarmee helderziend zou zijn dat ik uit nog woord vond op een auto van een vage en halfzachte onzin geworden, niet verschenen boeken kan voorle- geologisch team: ''Stop continental die in de 'no-nonsense'-maatschapzen. Nee, want - er is niets nieuws driftr.{.) pij besHst nooit 'hard' gemaakt kan onder de zon ~ deze uitspraak is een Zeer discutabel zijn echter wel dik- worden? Welnee, mijn uiteindelijke citaat uit een Engelse vertaling van wijls de wijzen waarop, en de motie- conclusie is dat de wereld er alleen een reeds meer dan 2000 jaar oud ven waarom wij, individueel en col- maar werkelijk op vooruit kan gaan geschrift, namelijk een van de wer- lectief, onze kennis proberen te ver- als steeds meer mensen - en zou de ken van Aristoteles.(.) Kortom, de meerderen en - want kennis is meerderheid dit vrijwel overal eigenmens is in de laatste 2000 jaar(.) wel macht - vooral de vraag hoe en lijk al niet willen? - naar dergelijke 'méér mans' maar niet 'méér mens' waar wij deze zullen en mogen toe- figuren zou luisteren en zich in eigeworden. Het enige verschil vor- passen. Hier bestaan nauwelijks na- gen, beperkte of brede, lage of hoge, men de accessoires.(.) tuurlijke grenzen meer en wij zullen kring voor mede-menselijkheid, vreEn het griezelige is - en dat zou ons dus zelf de keuze tussen het 'ten de en gerechtigheid, en voor de haast definitief tot pessimisme doen goede' en 'ten kwade' moeten ma- schepping, zouden inspannen. Door besluiten - dat inmiddels de versom- ken. Helaas heeft de mens vanaf zijn deze principes dienen ook de grenberende en verstikkende maatschap- begin er een gewoonte van gemaakt zen en de normen van de wetenpij van Orwell realiseerbaar is en op letale wijze van de 'boom van schap en haar toepassingen, volgens zelfs in allerlei landen gedeeltelijk kennis van goed en kwaad' - en dat mij gemarkeerd te worden.(.)D VU-MAGAZINE—DECEMBER 1991

31

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen