VU Magazine 1991 - pagina 410

Hevig omstreden is de Rorschach-test. Volgens de critici voldoet de test niet aan de wetenschappelijke normen. Een nieuwe, verbeterde versie van de test, zeggen daarentegen de voorstanders, is een bruikbaar hulpmiddel om de menselijke psyche te doorgronden.

JESSICA POLAK

De revival van de vlekkentest Wie ouder is dan dertig jaar heeft Rorschach-test enthousiast verdeeen goede kans ooit een Rorschach- digd werd. De zeven schrijvers betest gedaan te hebben. Vooral kin- toogden dat een in Amerika ontwikderen met problemen thuis of op kelde verbeterde versie van de test school werden tot voor zo'n twintig wel degelijk inzicht kon geven in de jaar vaak aan de beroemde vlekken- structuur van de persoonlijkheid. test onderworpen. Zij kregen tien De test zou wat kunnen zeggen over verschillende kaarten met abstracte zaken als: als manieren van denken, inktvlekken te zien, en moesten ver- omgang met stress en heftige emoteUen wat ze erin zagen. De ant- ties. woorden onthulden blijkbaar van Dit artikel dreef op de golven van alles over hun persoonlijkheid en een bescheiden Rorschach-revival, problemen. Onnodig te zeggen dat die in de VS al in het begin van de veel van de onderzochten met enige jaren zeventig had ingezet. Grofweg huiver terugkijken op de test. Zij vijftien jaar later begon ook in vonden het een onprettig idee dat Nederland de belangstelling voor de een psycholoog op een geheimzinni- nieuwe versie van de test te groeien. ge manier dingen over hen te weten Er werden werkgroepen opgericht kon komen die ze niet zelf verteld en cursussen in de Rorschach-testhadden. nieuwe-stijl georganiseerd. AfgeloAchteraf gezien was die huiver mis- pen juni werd zelfs een Nederlandse schien niet nodig geweest. Hoewel Rorschach Vereniging opgericht. de test in de praktijk nog veel gebruikt werd, was al in de jaren vijfe waarde van de test blijft tig en zestig vastgesteld dat de Rorechter omstreden, wat niet schachtest niet aan moderne wetenonbegrijpelijk is gezien de schappelijke eisen voldeed. Toch historische achtergrond van de test. verscheen er in 1988 in 'De Psycho- Gedurende de hele negentiende loog', het maandblad van de be- eeuw was het interpreteren van vlekroepsvereniging van Nederlandse ken een populair spel voor kinderen psychologen, een artikel waarin de en volwassenen. Men maakte een

D

4

inktvlek op papier en vouwde vervolgens het vel met de natte inkt dubbel, zodat een symmetrische afbeelding ontstond. De vlekken dienden als inspiratiebron voor gedichtjes en verhalen, om er vrij op te fantaseren of om er charade mee te spelen. Net zoals je kunt kijken naar een hemel en vervolgens vertellen wat je in de wolken ziet: een kabouter met een puntmuts, een grote laars, een hamer en sikkel. Iedereen projecteert zijn eigen beeld in het wolkendek. Tegen de eeuwwisseling bedachten geleerden dat het vlekkenspel een middel kon zijn om creativiteit te meten. Hermann Rorschach ging echter verder en ontwierp een gedetailleerd systeem om de reacties van proefpersonen op een aantal standaardvlekken in code te noteren. Hij legde niet alleen vast wat een proefpersoon in een vlek zag, maar onderzocht onder meer ook of de duiding werd bepaald door de vorm, de kleur of de structuur van de vlek. Hij meende allerlei samenhangen ontdekt te hebben tussen testuitslagen en karaktereigenschappen. Zo VU-MAGAZINE—NOVEMBER 1991

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen