VU Magazine 1991 - pagina 83

een zwakke gezondheid had, een ernstige kwaal aan haar nieren, die ook andere organen aantast. Ondanks haar opgezwollen benen wil ze toch blijven wandelen en het werk moet ook doorgaan. Richard: "Aan haar schrijftafel is zij tevreden en verzonken. Ik let er nu op wat zij doet en zij vraagt mij ook nog al eens om 't te ontwarren of 't over te schrijven, 't Is onmetelijk triest, dat zachte lieve gezicht ernstig en geheel verzonken te zien boven onleesbaar gekrabbel en een half uur pennend over twee niets om 't lijf hebbende dagboek zinnen." Als het schrijven helemaal niet meer lukt, begint het dicteren. Is het schrift vol, dan verzoekt Henriëtte het te verscheuren, maar Richard bewaart alles. Uitvoerig beschrijft hij hoe Henriëttes ziekte hen weer nader tot elkaar heeft gebracht. Hij geniet van hun "harmonisch en sereen samenzijn" waarmee wordt ingelost "wat in onze jeugd beloofd werd, maar waar het leven vaak wat ruw tusschen is gekomen." Het lijkt haast een gedicht van Adriaan: "Eens zullen allen die/tussen ons kwamen,/zijn weggevallen". Richard hoopt dat hij samen met Henriëtte zal worden 'weggenomen': "eenige tientjes aan gevoelige stukjes zouden er worden verdiend". Maar het loopt anders. Henriëtte geneest en Richard overlijdt in 1938 aan een hartkwaal. Adriaan en Henriëtte corresponderen door, maar mondjesmaat. In 1951, een jaar voor haar dood stelt Henriëtte het dichterschap nog eens aan de orde. Elysisch verlangen en socialisme komen echter niet meer ter sprake. Met een paar eenvoudige woorden zet ze definitief een streep onder de opvoeding van hnar jungske: "Evenals ik, zul je wel telkens brieven ontvangen van menschen, die je verzen getroost hebben en geholpen de moeilijkheden van het leven te overwinnen. In hoeveel wij ook verschillen, wij zijn het eens dat de gave van de poëzie een geschenk Gods is, waar je niet hovaardig op moet zijn, maar dankbaar voor moet wezen." Wat een tante! D A. Roland Holst, Briefwisseling met Richard en Henriëtte Roland Holst. Uitgegeven met inleiding en aantekeningen door Erik Menkveld en Margaretha H. Schenkeveld. De Arbeiderspers, Privé-doraein nr. 153.

VU-MAGAZINE—FEBRUARI 1991

H

et is inmiddels alweer hondertwintig jaar geleden dat de zeventienjarige Aletta Henhëtte Jacobs medisch student werd. Dat ging toen niet zo maar. Ze kreeg, op voorspraak van de oude Thorbecke, "toestemming tot het volgen van colleges aan de Rijksuniversiteit te Groningen". In 1878 deed ze artsexamen en daarmee was ze de eerste afgestudeerde vrouw in Nederland. Als negenentwintigjarige Amsterdamse arts opteerde ze in 1883 tot schrik van velen voor een plaats op de gemeentelijke kiezerslijst. Het gevolg was dat er binnen een paar jaar een grondwetswijziging aangenomen werd, die het kiesrecht tot mannen beperkte. Toen ze in 1929 stierf, na een leven van ijveren op nationaal en internationaal niveau voor vrouwenrechten, verantwoorde gezinsplanning, Vrijheid, Vrede en Pacifisme, waren vrouwelijke artsen nog witte raven.

penseert naar een vrouwenwereld? Nedehand staat niet alleen in deze ontwikkeling. In Canada en de Verenigde Staten gaat het dezelfde kant op, maar daar loten ze ook nog niet voor de toelating. Op de zesentwintig medische faculteiten in Indonesië worden per jaar ook meer meisjes dan jongens als student ingeschreven, wellicht omdat de meisjes het beter doen bij de toelatingstoetsen. Wat zal er allemaal veran-

deren? Kunnen vrouwen al dat zware werk wel aan? Zijn ze wel sterk genoeg? Dat is een merkwaardige vraag. Je mag Het ging nadien nog maar toch nooit kracht gebruiken bij dokterswerk! De ijselijk traag. Tien jaar gemens heeft een erg kwetsleden was één op de vier baar lichaam. Met aanafgestudeerde artsen pakken en kracht maak je vrouw. Nu verandert dat meer kapot dan heel. Met opeens radicaal. Meer name in de heelkunde. En dan zestig procent van de eerstejaarsstudenten in de een ziek of gewond mens is extra kwetsbaar Dus geneeskunde is vrouw. Binnen enkele jaren zullen wat de spieren aangaat, hebben vrouwen meer er meer vrouwen dan dan genoeg. mannen afstuderen. De Vaak wordt gezegd dat emancipatie, al geruime vrouwen beter in de zorgtijd in theorie geaccepvehening zijn. Ze luisteren teerd, is een feit. Iemand beter, zijn empathischer die er nu nog negatief en voelen bepaalde situaover praat, negeren we ties fijner aan. Maar dat omdat hij/zij tot een snel liefdes-en zorgplicht nauitstervende generatie betuurlijke belastingen in het hoort. Wij voorstanders leven zijn, beginnen zelfs houden ons nu bezig met mannen haarfijn aan te registreren van gebeurtevoelen. Laten we voor de nissen, praten over ervazekerheid nog maar eens hngen en fantaseren over stellen dat empathie niet de toekomst. Kortom: hoe door het geslachtshorzal het zijn als de mannenwereld in een fifty-fifty- moon bepaald is. En dat zorgvolle zorgvuldigheid wereld verandert en, wie een conditio sine qua non weet, ook nog voor korte is, zonder welke een dokof langere tijd overcom-

ter geen poot kan verzetten in haar/zijn dagelijkse praktijk. Dan zijn er zorgen over de artsengezinnen. Vroeger was het zorgelijk dat dokter pa er nooit was. Nu is er zorg omdat dokter ma, zwanger, zogend of verder zorgend in het gezin, niet naar genoegen kan functioneren in het arbeidsproces. Oplossing? Zwangerschap en zogen zijn nog moeilijk te delegeren. Natuurlijk moet de partner dan plaatsvervangend in huis functioneren. Echter,

Vrouwen in het ambt WIM DE JONG

thee op bed brengen, afwassen, stofzuigen en boodschappen doen, zet geen zoden aan de dijk. Daarom zijn kennelijk in onze generatie nog een taakverdelingscontract en carrièreplanning nodig. Net als gezinsplanning, komt carhèplanning neer op een verantwoorde beperking. De methodes zijn vergelijkbaar: pehodieke onthouding (van promotie), barhères gebruiken naar carhèregever die vergelijkbaar zijn met condoom of pessanum, communicatie doorknippen door midel van een subtiele chirurgische ingreep of ovulatieremming via een passende pil; een evaluatieremmer dus.

29

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen