VU Magazine 1992 - pagina 63

VOORUITGAN derdduizenden puntjes aanbracht? Is dat toch niet een verkapte, maar volstrekt overbodige verwijzing naar 's mans technische meesterschap, die niets toe- of afdoet aan de impact van het werk? En verklaart deze verwijzing wellicht mede de algemene verontwaardiging in de richting van de malicieuze restaurateur (ene Goudroller, als ik het wel heb) die het zwaar beschadigde doek met de verfroller in plaats van met het penseel behandelde? Over Vooruitgang gesproken... Impact dus. En dat heeft de moderne beeldende kunst meer dan ooit. Het blijkt op deze regenachtige zondagmiddag onder meer uit het gedrang in de Amsterdamse Paulus Potterstraat, waar de achtersten in de rij voor het Van Goghmuseum rug aan rug staan met degenen wier voorkeur uitgaat naar een bezoek aan 'het Stedelijk'. Wat de bezoeker van deze tempel der moderne kunsten zoal te wachten staat, heeft kunstenaar Lawrence Weiner in een gevelsteen verwoord als "een voorwerp gemaakt om op een ander te lijken door toevoeging van een voldoende hoeveelheid uitwendige kwaliteiten". Erg fraai geformuleerd is dat niet, maar de boodschap is duidelijk: impact dus. O m de impact van moderne kunst op kinderen te kunnen vaststellen, laat ik me vergezellen door dochter, en trouv/ begeleidster tijdens museumbezoek, Sophie (9) en haar logeetje Sanneke (7). Alhoewel hun aanvankelijke hunkering naar "schilderijenmusea" gering "was, heb ik ze kunnen overhalen; aan het eind van de rondgang wacht immers de beloofde versnapering. Het bij toeval inslaan van zo maar een zaal leidt meteen al tot een heftige confrontatie met een van de werken die onder de titel 'Wanderlieder' tijdelijk zijn opgesteld, en die een reactie op de actuele omwentelingen in het voormalige Oostblok tot thema hebben. Het is een enorme glasplaat die de Belgische kunstenaar Jaw Fabre met wolkig paars heeft dichtgeschilderd en waarop hij, precies in het midden, een reclame-asbak heeft aangebracht. De tekst op de asbak - blijkens het bijschrift door Fabre aangetroffen in een troosteloos eet- en

drinklokaal in het vroegere OostDuitsland - is tevens de titel van het omvangrijke werk en luidt; "Lucky Strike, sonst nichts". De onmiskenbare symboliek ontgaat de beide jonge dames. Maar ze vinden het desondanks oprecht mooi. "Dat heeft-ie vast met ecoline gedaan", zegt Sanneke, onkundig van het feit dat Fabre vooral bekend is vanwege zijn veelvuldig gebruik van zoiets prozaïsch als Bic-balpeninkt. O o k een dubbelzinnig werk zonder titel van Francesco Clemente - drie lappen waarop een tong, een oog en een oor, als drie, betekenisvolle menselijke organen zijn geschilderd - kan hun goedkeuring wegdragen. "Best wel grappig", vindt Sanneke. "Maar is het kunst? En waarom dan wel?", dring ik aan. Sanneke: "Omdat het knap gemaakt is, en om wat het voorstelt." Dat het ontregelen en zaaien van verwarring ook tot het streven van de hedendaagse kunstenaar behoren, krijgt een treffende illustratie als ze, wijzend op een nooduitgang, vraagt: "Hoort die er ook bij?" Als ik Sophie de vraag naar het w e zen van de kunst stel, knijpt ze diepzinnig de ogen wat toe en debiteert: "Kunst is als je kunt zien wat het is en het bestaat echt, maar het ziet er tóch anders uit." Met dit adagium, dat museumdirecteur Wim Beeren zó tot zijn lijfspreuk zou mogen verheffen, in het achterhoofd, dwalen de twee verder, onbevangen reagerend op wat ze zien ("Eigenlijk wil die kunstenaar ons iets vertellen; ik weet alleen niet wat"), tot ze bij de tijdelijke Westerik-expositie zijn aanbeland. Het ontroerende schilderwerk vooral de alledaagsheden die Co Westerik, sterk uitvergroot en met veel gevoel voor detail, op het doek heeft gezet - veroorzaakt bij de gevoeHge toeschouwer een haast fysieke pijn: de bloedende vingers, het ingekerfde stuk vlees, de zieke hond met man, en het in memoriam voor datzelfde lobbes-achtige huisdier. Sophie en Sanneke zijn er diep van onder de indruk. Opmerkelijk is de waardering van Sophie voor het abstracte werk van Mondriaan en vooral Malevich. De serie 'suprematische' schilderijen onderdeel van de vaste collectie van het Stedelijk - en met name het be-

roemde \vitte kruis op grijswitte ondergrond, zetten haar aan het denken. Bijschriften lezend loopt ze de reeks langs en merkt, aan de hand van de daarbij vermelde jaartallen op, dat ze steeds eenvoudiger en kleurlozer worden. Aan de hand van ander werk van Malevich stelt ze vast "dat die meneer best ook v/el ge'woon kon schilderen". Maar het witte kruis bevalt haar toch het meest. "Ik hou gewoon van simpel", verklaart ze haar favoriete Malevich, waarvan ze later uit de museumwinkel een prentbriefkaart als aandenken mee naar huis zal nemen. Dan stel ik, zij het met weerzin, de hamvraag: "Kunnen jullie dat nou ook?" "Jawel", zegt Sophie, "misschien zou ik het kunnen natekenen. Maar hij heeft het dan toch maar mooi verzonnen." Na de chocomel met kwarkpunt in de museumrestauratie, nemen we thuis de proef op de som. Ik vraag ze uit het hoofd het schilderij na te tekenen dat de meeste indruk op ieder afzonderlijk heeft gemaakt. Sophie tekent kundig en snel Westeriks vinger die zich aan gras snijdt. Sanneke creëert - tong uit de mond - haar versie van 'Geen bloed op je bordje'. O p Westeriks origineel is dat bordje maagdelijk wit gebleven. Sanneke decoreert haar bord met wat bloemetjes. "Want", stelt ze, "dat vind ik wel zo gezellig."

Stedelijk Museum, Paulus Potterstraat 13, Amsterdam; dagelijks geopend van 11.00 tot 17.00 uur.

17 vu MAGAZiNe FEBRUARI Ï 9 9 2

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen