VU Magazine 1992 - pagina 305

DR. VALERIE FRISSEN: DOL OP ROMANTISCHE FILMS

andere bronnen. Eén informatief programma scoort echter bij alle kijkers hoog: het Acht-uurjournaal. Voor velen een dagelijks terugkerend ritueel. In de tv-Top-tien van de veelkijker staan de quizzen met Jos Brink, Ron Brands teder en PeterJan Reus aan kop. Maar het is niet alleen deze onbenullige, welHcht ontspannende hersengymnastiek waar de veelkijker voor valt. O o k speelfilms en actualiteitenprogramma's interesseren hem zeer. Frissen: "Het zijn vaak echte mediafanaten. Naast de informatieve tvprogramma's verslinden ze de krant en luisteren ze veel radio." Maar het gaat hen in eerste instantie vooral om de ontspanning. Wat omroepvoorkeur betreft zijn de meeste veelkijkers onder de aanhang van de VARA te vinden. Tot slot de vraag naar het waarom van televisiekijken. De zwaarste televisie-kijkers zijn fatalisten, wordt in andere onderzoeken vaak beweerd. Ook Frissen vond die samenhang. Iets wat ze ook al had ingeschat: "Het is te verwachten dat vooral mensen die beperkt zijn in hun m o gelijkheden - veelal diegenen met een lage sociaal economische status of een lage mobiliteit - een fatalistische houding hebben. Ze hebben sneller het gevoel dat ze geen grip op hun eigen situatie hebben. Televisie kan dan een vlucht zijn. Maar", zegt ze vastberaden, "dat geldt voor een

hele kleine groep." Zorgen en persoonhjke problemen hebben over het algemeen geen invloed op de kijktijd. En installeren vooral de eenzamen zich telkens weer voor de beeldbuis? Bij gebrek aan wat menselijk contact? Nee, kunnen we als antwoord hierop in het proefschrift van Frissen lezen. Veelkijken gaat niet gepaard met een gebrek aan sociale contacten. Veelkijkers zijn doorgaans sterk gericht op het gezinsleven en de buurt waar ze wonen.

Vluchten Het belangrijkste motief van veelkijkers is dat televisiekijken belangrijk is in de sociale relaties; het levert bijvoorbeeld gespreksstof op. Veelkijkers identificeren zich veelal sterk met de buurt waarin ze wonen. Ze zijn niet zo kosmopohtisch, voelen zich sterk betrokken bij wat zich in hun woonomgeving afspeelt. Die televisie, daar hebben ze iets aan voor hun sociale contacten, voor de babbel met de buurman. Een andere reden waarom veelkijkers veel kijken is vluchten voor de werkelijkheid. Maar dat geldt lang niet voor elke veelkijker, zo vond Frissen: "Het zogenaamde escapemotief komt alleen voor bij de groep 35 tot 50-jarigen. Bijvoorbeeld bij vrouwen met kinderen die het huis niet uit kunnen, of in ieder geval het gevoel hebben dat ze dat niet kun-

nen. Of bij jonge mensen met een zwakke gezondheid." Als j e weet waarom iemand veel voor de buis zit, dan relativeer j e meteen het scala aan ideeën over het schadelijke effect van televisie, vindt Frissen. Zo erg is het allemaal niet. W e amuseren ons niet zomaar kapot. "Televisie kan heel functioneel zijn. Mensen blijven betrokken bij het maatschappelijk leven en vooral voor ouderen kan het een deel van hun vrije tijd stukslaan. Je kan wel zeggen 'de kinderen moeten vaker op bezoek komen', maar dat gebeurt niet. D e televisie is dan een vervanging voor een deel van het sociale contact. En tv leidt niet tot eenzaamheid." Wat ze met haar onderzoek wü, is het eenzijdige beeld nuanceren en de complexiteit van veelkijken onderstrepen. Gelukkig ontkent ze met dat er situaties zijn waarover j e j e zorgen moet maken. "Dan bedoel ik de groep die, in verhouding tot de rest, zoveel vrije tijd voor de buis doorbrengt, dat het hun kijk op de werkelijkheid verengt. Want televisie geeft wellicht een vertekend beeld van de wereld. Frissen: "De doorsnee veelkijker heeft naast de televisie nog andere punten op z'n dagprogramma staan. D e tv betekent voor hen hooguit een zekere verhchting van het leven van alledag."

vu MAGAZINE JUL/AUG 1992

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen