VU Magazine 1992 - pagina 277

•^eter Burger

Peter Gay '•^^Mi^^^if

Negentiende-eeuwse burgeressen konden zelfs de aanblik van een naakte pianopoot niet verdragen. Dacht men. Freud-biograaf Peter Gay schreef twee dikke boeken over het verrassend rijke liefdesleven in de eeuw van koningin Victoria.

"De receptie van mijn boeken is erg voorspelpende biografie, waarin Gay laat zien hoe leven baar," zegt hij. "De recensies zijn over het algeen werk van Freud onlosmakeHjk met elkaar meen heel gunstig, maar positieve besprekingen verbonden zijn en waarin hij ook de meester gaan gewoonhjk zo: 'Interessant materiaal, goed zelf op de sofa legt. geschreven, boeiend verteld, een aanwinst, ambitieuze onderneming - heel jammer alleen dat I De twee onderwerpen die uw werk van de afhij ook zo bezig is met die psychoanalytische gelopen vijftien jaar beheersen zijn Freud en onzin.' De recensenten denken er niet aan dat de bourgeoisie uit de vorige eeuw. U noemt mijn vondsten juist het gevolg zijn van mijn beFreud zelf ergens een "aarts-bourgeois". Niet langstelling voor psychoanalyse." de meest voor de hand liggende karakteristiek Peter Gay, hoogleraar in de geschiedwetenvoor iemand die vooral bekend staat als een schap aan de Universiteit van Yale, was twee grote vernieuwer in de wetenschap, of als een maanden in Nederland op uitnodiging van de ondermijner van de moraal. tweede-fase-opleiding geschiedenis van kunst "Freud was een respectabele burger uit de miden cultuur van de Universiteit van Amsterdam. denklasse, met zeer conventionele standpunten Gay (1923), die vóór zijn vlucht uit naziover moraal. Zijn vernieuwende ideeën zag hij Duitsland Fröhlich heette, begon zijn produktie- als deel van het werk van een wetenschapsman. ve wetenschappelijke carrière veertig jaar geleHij wist dat hij gangbare ideeën, vooral over den als poHticoloog. Daarna hield hij zich bezig seksualiteit, omverwierp, maar tegelijkertijd zag met de ideeëngeschiedenis van de achttiende hij zichzelf niet als een avantgardist of als antieeuw. Hij bestudeerde Voltaire, vertaalde diens bourgeois. Hij was een door en door seculaire roman 'Candide' en schreef een aantal studies, materiahst, die aan de universiteit van Wenen waaronder een groot tweedelig werk over de de juiste mensen tegen het lijf hep: positivisten, Verlichting ('The Enlightenment: an Interpreerfgenamen van de Verhchting, met een afkeer tation', 1966-'69). van metafysica en romantische natuurmystiek. In plaats van tot zijn pensioen zijn kennis van "Ja, hij was een aartsbourgeois. Hij maakte zich de achttiende eeuw te verdiepen, zette Gay zich zorgen over zijn gezin en over zijn inkomen en vervolgens aan het schrijven van zijn opus maghij dacht erover na waar hij de volgende zonum: 'The Bourgeois Experience', een explomervakantie zou doorbrengen. Hij werkte tot ratie van het verborgen driftleven van de nein juni en dan ging hij op vakantie, net als iegentiende-eeuwse bourgeoisie met behulp van dereen die zich dat kon veroorloven. Hij ging de detectivetechnieken van Sigmund Freud ('die naar een kuuroord, Karlsbad, Berchtesgaden, of psychoanalytische onzin'). Gay's onderzoekinde bergen in om paddestoelen te verzamelen, gen beperken zich niet tot de gevoelens van de maakte reisjes met zijn gezin... De rest van het burgerij, hij beschrijft ook de veranderingen m jaar werkte hij hard, vijf, soms zelfs zes dagen de werkelijkheid die deze gevoelens vormde: per week, vaak tot m de avond. Als hij zijn laatde verschijning van de stoomtrein en van het ste patiënt gezien had, ging hij aantekeningen warenhuis, het gebruik van voorbehoedmiddezitten maken. O p zondag bezocht hij zijn m o e len en de overwinning van de kraamvrouwender. O p zaterdag speelde hij kaart, soms ging hij koorts. uit met een paar van zijn kinderen. Er was helemaal geen ruimte voor andere dingen, maar dat Zijn interesse voor Sigmund Freud dateert uit vond hij niet erg. de jaren vijftig en mondde uit in 'Freud, A life "Hij ging nooit naar concerten. Hij hield niet for our time' (1988). Een volumineuze, meeslebijzonder van muziek, hij kon geen wijs hou-

11

VU /'/lAGAZlNi JUL/AUG 199|'

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen