VU Magazine 1992 - pagina 290

Een ander voorbeeld: Nelleke vertelt dat er spinnen in haar kamer waren die haar snoep wilden opeten, maar dat papa kwam om de spinnen dood te maken. Carla van Deutekom rapporteert: "Het gebruik van het beeld 'spinnen' is een veel voorkomend beeld voor seksueel misbruik. De manier en de contekst waarin Nelleke hierover praat doen vermoeden dat dit voor haar ook zo is." Rossen kwahficeert dit soort uitlatingen als 'pseudo-wetenschappeHjke lariekoek'. "Er bestaat geen enkele aanwijzing dat het beeld van 'spinnen' ook maar iets te maken heeft met seksueel misbruik. M e n zou zich nog kunnen voorstellen dat zulke beelden als Hteraire metafoor gehanteerd worden door schrijvers, maar dat heeft hiermee niets van doen. De manier en de contekst waarin Nelleke hier over spinnen praat doen vermoeden dat het hier gaat om nachtmerries en angst voor het donker."

Ja-Routine

24 vu MAGAZINE JUL/AUG 1992

Voor Rossen is Van Deutekoms conclusie dat Nelleke "met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid slachtoffer is van seksueel misbruik", puur bedrog. Over Francien Lamers is hij nauwelijks milder. In een uitvoerige analyse van een van haar ondervragingen (niet die van JRUUS VAN DEN BROEK: de affaire Van den Broek) die opgenomen is in zijn boek 'Het seksuele gevaar voor kinderen' (Swets & Zeitlinger, 1992, geredigeerd samen met Jan Schuijer) zegt hij dat het ondervragingsgesprek van mevrouw F. Lamers suggestief was en de kinderen onder druk zette. "Het enige bewijs dat het ondervragingsgesprek oplevert is het feit dat de kinderen door hun ondervragers zijn gemanipuleerd." Bijna gelijktijdig met de publicatie van Rossen en Schuijer verscheen een ander boek getiteld 'Dubieuze zaken' (Contact, 1992) van drie psychologen: Crombag, Van Koppen en Wagenaar. Hierin analyseren zij onder andere interviews van twee orthopedagogen die zij mevrouw Dordtland en mevrouw Groenteman noemen. Voor kenners is duidelijk dat achter die pseudoniemen Carla van Deutekom en Francien Lamers-Winkelman schuilgaan. Het oordeel van de drie psychologen is niet minder hard dan dat van Rossen. Zij merken op dat beide orthopedagoges zo vooringenomen zijn dat het seksuele misbruik voor hen niet een te onderzoeken vraag maar een al vaststaand gegeven is, waarvan alleen nog de details b o ven tafel hoeven te komen. Het boven tafel krijgen van de details geschiedt onder andere via wat de auteurs de 'ja-routine' noemen; dat wil zeggen, mevrouw Groenteman (Francien Lamers) legt de mogelijkheden voor van wat een tachtigjarige opa met zijn kleindochter Heleen gedaan zou kunnen hebben.

EMOTIONEEL GETRAUMATISEERD.

Heleen hoeft alleen maar 'ja' te zeggen op vragen of opa haar buik, rug, benen, billen en plasser betast heeft; elke keer dat het kind 'nee' zegt wordt het vermanend toegesproken en wordt de vraag opnieuw gesteld; het kind leert daarmee snel dat 'ja' het gewenste antwoord is. "Alles wat belastend is voor opa, heeft Heleen van de pedagoge gehoord. Zij hoefde ook niets te weten, want 'ja' zeggen was voldoende", schrijven Crombag es. Later maar dit terzijde - bleek trouwens dat opa al tien jaar impotent was. Het protocol van dit interview noemen Crombag es. een gaaf voorbeeld van zogeheten 'operant leren': "het gedrag van het kind wordt perfect gestuurd door de goeden afkeuring van de interviewster. Voor deze vorm van gedragssturing zijn alle mensen gevoelig en een goed deel van hun dagelijkse gedrag is aldus aangeleerd. Kinderen zijn er extra gevoelig voor omdat zij meer dan volwassenen gevoelig zijn voor de goed- en afkeuring van volwassenen. Wat in dit interview gebeurt, is zichtbaar voor iedereen die er enigszins kritisch naar kijkt. (...) Alleen mevrouw Groenteman had het niet gezien. Dat is des te meer laakbaar omdat het mechanisme van het operante leren tot de elementaire vakkennis van iedere gedragswetenschapper behoort." In hun boek analyseren Crombag es een groot aantal

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen