VU Magazine 1992 - pagina 98

Weiland? Moeras? Bos? Die kwestie is inzet van een heftig debat onder ecologen en natuurbeschermers (waarvan dit blad anderhalfjaar gelpden uitgebreid verslag deed). Aan de ene kant van de kloof staan de 'beschermers', voor wie het behoud van wat we nu natuurgebieden noemen voorop staat; anderzijds zijn er de aanhangers van het 'terug naar de natuur' zoals die geweest moet zijn voordat de Nederlander begon in te grijpen. Staat voor de eerste groep vast dat ook door menselijk ingrijpen veranderde landschappen hun waarde hebben en bescherming waard zijn, volgens de radicalen uit de tweede categorie kan de natuur het beste haar eigen boontjes doppen. Dat deed de oernatuur tenslotte ook. Dat de mens daarbij aanvankelijk een handje moet helpen door bijvoorbeeld uitgestorven soorten opnieuw te introduceren, doet aan dit ideaal niets af. Als hoofd van de afdehng Landschapsecologie van het Staring C e n trum kiest drs. W.B. (Bert) Harms geen positie in de discussie; althans niet publiekelijk. "Dat is ook mijn opvatting over onderzoek; dat je

buiten het debat moet bhjven", zegt hij. Wat zijn afdeling wel doet, is inzichtelijk maken waar de verschillende keuzes toe leiden, zodat de beshssingen over de herinrichting van landeHjk Nederland in elk geval goed gefundeerd zijn. In opdracht van de Rijksplanologische Dienst stelde het centrum vier scenario's op voor de natuurontwikkeHng in de Centrale Open Ruimte, die uitgaan van vier totaal uiteenlopende visies op de natuur. De toekomstscenario's zijn genoemd naar vier verschillende diersoorten, die tegelijk de richting aangeven: Grutto, Eland, Blauwe kiekendief en Otter. De twee tegengestelde visies op natuurbehoud en -ontwikkeling uit het ecologendebat weerspiegelen zich in de twee extremen: Eland en Blauwe kiekendief. In het plan Eland zou de natuur grotendeels de vrije hand krijgen. Het doel is complete, zelfstandige ecosystemen te scheppen, waaraan de mens nauwehjks onderhoud hoeft te plegen (het is dan ook het goedkoopste scenario). Het resultaat zal zijn: grote stukken begraasd bos, met moerassen en meren. D e eland - of andere gro-

te grazers - worden geherintroduceerd. Hier wordt het ideaal van de 'oematuur' verwezenhjkt.

Natte assen Blauwe kiekendief is daarentegen een heel prijzig scenario, dat mikt op veel verschillende ecosystemen op de beste plekjes, die alleen met veel onderhoud in stand te houden zijn. Hier wordt de klassieke opvatting van natuurbescherming recht gedaan, en ontstaat een natuur waarin de ware natuurvorser aan zijn trekken komt: eindeloos gevarieerd. De twee andere scenario's zijn wat minder extreem. Grutto sluit het beste aan bij de Centrale O p e n Ruimte zoals die nu is; waarin landbouw en natuur nog hand in hand gaan. De natuur is er nogal versnipperd en bestaat deels uit sloten, kleine bosjes en houtwallen. Het is een scenario waarin compromissen onvermijdeHjk zijn. In Otter, tenslotte, is gepoogd die versnippering ten dele te doorbreken, door in elk geval te zorgen voor zoveel mogehjk verbindingsroutes tussen de gebieden. Het is een scenario waarin 'natte as-

DRIE KEUZEMOGELIJKHEDEN, UITGEBEELD DOOR DE COMPUTER: LINKSBOVEN 'GRUTTO'; RECHTSBOVEN 'OTTER'; RECHTSONDER 'ELAND', LINKSONDER DE CENTRALE OPEN RUIMTE.

8 vu MAGAZINE MAART 1992

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen