VU Magazine 1992 - pagina 433
In de vele vraaggesprekken die in de Nederlandse pers verschenen wordt de Amerikaanse hoogleraar kunstgeschiedenis omschreven als een bulldozer die de interviewer platwalst: ze praat uren achter elkaar door en geeft de ander nauwelijks kans vragen te stellen. Ze spuwt naar hartelust haar gal over de vrouwenbeweging. In Opzij: "Ik werd onlangs uitgenodigd voor een lezing op Brown University. D e feministen bij Brown organiseerden een boycot tegen me, ze stonden met spandoeken buiten de zaal en schreeuwden alle mogelijke onzin tegen me toen ik naar binnen ging. En daar lieten ze het niet bij: de krant berichtte de volgende dag dat ze een gesprek hadden geëist, om uit te zoeken wie mij had uitgenodigd en waarom... Ik bedoel maar, je reinste stalinisme!" Nee Felle kritiek heeft Paglia op het, naar haar mening punteinse, standpunt van de vrouwenbeweging omtrent date-rape en seksueel geweld binnen relaties. D e Amerikaanse feministes willen regels opstellen voor het versierproces: iedere stap naar verdere intimiteit moet vergezeld gaan van een hardop uitgesproken intentieverklaring van de vrouw. Paglia in een interview met Beatrijs Ritsema: "Feministen denken dat ze seks onschadeHjk kunnen maken door er regels voor op te stellen, maar daarvoor is het een veel te duistere kracht." In Nederland zijn we allemaal opgevoed met de slogan 'Als een meisje nee zegt, bedoelt ze nee', maar Paglia stelt dat 'nee' wel tien verschillende dingen kan betekenen. In Opzij: "Ik heb zelf wel gehad dat ik 'nee' heb gezegd en dat met alles in me meende, en niet aUeen 'nee' maar ook 'donder op, ik wil je nooit meer zien!' En dat ik dan plotseling een uur later, j e moet me niet vragen hoe, hartstochtelijk aan het vrijen was. Echt, de beste seks van mijn leven." En hebben de mannen in Nederland net geleerd (van het Postbus 5 1 spotje You can't always get what you want) dat een uitnodiging voor een drankje bij een vrouw thuis nog niet betekent dat die vrouw seks wil, zelfs al heeft ze een heel miniem jurkje aan, dan gooit Camille Paglia weer roet in het eten: "Als je na een etentje in een restaurant erin toe-
stemt om alleen met een man naar zijn appartement te gaan, dan ga j e , ook al is dat niet uitgesproken, in principe akkoord met seks." Furieus was ze toen de vrouwenbeweging zich schaarde achter Anita Hill, de ex-secretaresse die probeerde de benoeming van Clarence Thomas in het Hooggerechtshof te voorkomen omdat hij tien jaar eerder geile praatjes had verkocht. Vrouwen moeten van zich afbijten in plaats van hun beklag te doen bij autoriteiten, vindt ze. Wie met Paglia's ideeën heeft kennisgemaakt, bhjft onrustig achter. Heeft ze gelijk? Is het waar dat de natuur met zo'n krachtsvertoon ons denken, voelen en handelen stuurt? O f is PagÜa alleen maar onthutsend recalcitrant? Dat laatste is ze zeker. Ze ontmantelt zichzelf als rasprovocateur, wanneer ze stelt dat deze eeuw maar drie belangrijke vrouwen heeft voortgebracht: Jane Harrison (in geen enkele encyclopedie te vinden, rb), Simone de Beauvoir en zijzelf. In een later interview heeft ze die Jane Harrison ingeruild voor Madonna ("alleen in Madonna zie ik een gelijkgestemde geest, dominatrix tegenover dominatrix") maar in dat rijtje van drie naast CamiUe zelf staat nog steeds Simone de Beauvoir. Als Paglia de Franse fdosofe zo belangrijk vindt, dan kan het niet anders of ook zij is er van doordrongen dat de verschillen die er nu zijn tussen mannen en vrouwen óók te danken zijn aan een andere opvoeding. Het motto van Beauvoir's 'De tweede sekse' luidt immers "Je wordt niet als vrouw geboren, maar tot vrouw gemaakt". ManneKjke c h a r m e De discussies die Paglia uitlokt houden het feminisme hopelijk springlevend. Dat is nodig, zolang er in Nederland maar 79 vrouwelijke hoogleraren zijn, tegenover 2306 mannelijke. Dat grote verschil kun j e onmogelijk aUeen toeschrijven aan de biologische verschillen, de grotere gedrevenheid en prestatiezucht van mannen. Want als Paglia stelt dat de vrouw gevangen zit in de verstikkende omhelzing van de natuur, is mijn antwoord: dat gaat meer op voor de vrouw die geen voorbehoedsmiddelen ter beschikking heeft, die jaren achtereen of zv/anger is of een kind zoogt en die een hok
vol kinderen te verzorgen heeft, dan voor de westerse vrouw van nu, die dankzij de pil minder last heeft van menstruaties, en maar een paar kinderen krijgt. Die tweede vrouw zie ik eerder hoogleraar v/orden dan de eerste. Het feit dat er zo weinig vrouwen uitblinken in de wetenschap komt, vermoedelijk, toch vooral door ongelijkheid in de maatschappij. Zolang het combineren van ouderschap en betaald werk als een probleem van de moeders wordt beschouwd, en niet als een zaak van beide ouders, zullen er minder vrouwen carrière maken. Er is nog bijna nergens, niet op de werkvloer en niet in de hoofden van de ouders zelf, een mentaliteit waarbij het vanzelfsprekend wordt geacht dat man èn vrouw een beetje minder carrière maken omdat ze kinderen willen. Of iets minder bereiken in je vak voor de gemiddelde man een groter offer is dan voor de doorsneevrouw, weet niemand. Paglia vermoedt van wel. Haar ideeën verdienen hoe dan ook open en onbevooroordeelde aandacht. Maar een optimistisch slot is op zijn plaats. Het dogmatisme dat Rosi Braidotti vertegenwoordigt, en dat vaker khnkt als verwijt tegen de universitaire vakgroepen vrouwenstudies, overheerst namelijk niet in aUe gelederen van de vrouwenbeweging. Het feministische maandblad Opzij stelt zich - steeds meer? - open voor verschillende meningen. CamiUe Paglia werd in dat blad zeer kritisch geïnterviewd, maar niet verguisd, bespot of genegeerd. E n op de cover van het septembernummer van Opzij prijkt Kitty Courbois, die in een interview met Marjo van Soest niet bepaald standaard-feministische propagandataal uitslaat. "Ik zet me allang niet meer af tegen het feminisme. Toen ik jonger was dacht ik: die wijven moeten niet zo zeuren. Als je iets wilt doe j e het toch gewoon. (...) En dat rigide gedoe over mannen, ik vond het zo zwart-wit. Mannen mochten helemaal niet, daar werd ik zo pissig van. Een beetje mannehjke charme is toch nooit weg." Dat is gespierde taal!
v u MAGAZINE NOVEMBER 1W2
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van woensdag 1 januari 1992
VU-Magazine | 484 Pagina's