VU Magazine 1992 - pagina 417

Gert J. Peelen

Harry Kuitert Zijn boeken vliegen als warm brood de winkel uit. Verstrooide gelovigen uit allerlei richtingen dw^epen m e t h e m . Maar h u n geestelijk leider w^il hij niet w^ezen: " D a n word ik s c h i c h t i g . " O n t m o e t i n g m e t een tedere anarchist in de theologie.

"Ik wil een roman schrijven", zegt hij na afloop van het twee uur durend gesprek. Ontspannen leunt hij achterover in zijn stoel; de handen gevouv/en in de nek; de twee diepe vertikale rimpels in het hoge voorhoofd, die de ernst van de mens Kuitert onderstrepen, lijken voor een ogenblik te verflauwen. "Geen Maarten 't Hart. Z o ' n boek als 'Vals Hcht' van... kom, hoe beetle ook weer... Z"wagerman, dat had ik wel geschreven v/iUen hebben. Met de plot van mijn roman ben ik bezig; die moet simpel maar spannend zijn. Maar ik aarzel over de vorm. Het wordt in ieder geval geen ik-boek; de derde persoon enkelvoud schept wat meer afstand. En het moet uiteraard onder pseudoniem verschijnen." Plotseling schiet hij overeind; roept schalks: "Kijk maar uit! Wie weet Hgt dat boek allang in de winkel!" Schrijven is z'n lust en z'n leven; een passie die alleen maar is verhevigd sinds hij, na zijn vertrek als hoogleraar theologie en ethiek aan de Vrije Universiteit, meer dan ooit de tijd aan zichzelf kreeg. ("Mijn zoon zei: ' N u heb j e eindelijk de gelegenheid om het allemaal ook nog eens zo mooi mogeHjk op te schrijven.'") En de tekstverwerker ("Wat een fantastische uitvinding!"), die een centrale plaats inneemt in de grote, maar sober ingerichte, met boeken gevulde werkkamer, heeft z'n schrijfdrift bovendien nog aangewakkerd. Het laatste produkt van deze passie werd een doorslaand succes; 'Het algemeen betwijfeld christelijk geloof beleefde druk na druk en stond dit jaar wekenlang nummer één op de vaderlandse boeken-toptien. ("Dat streelt je ijdelheid. Vanzelfsprekend! Maar het maakt me ook wat schichtig: je verkoopt je ziel aan heel veel mensen. En de nasleep - al die spreekbeurten waarvoor ik gevraagd word, de toelichtingen die ik moet geven, de brieven die ik moet beantwoorden - vergt veel tijd.") Maar ook eerdere boeken van de hand van H . M . Kuitert - en dat zijn er in de loop der ja-

ren tientallen geweest - bezorgden hem een immer groeiend pubHek dat hem op handen blijkt te dragen. Dat succes - theologisch werk als bestsellers - is heel opmerkelijk, temeer daar Kuitert binnenskamers en en public de controverse nooit uit de weg ging, noch met betrekking tot geloofsvragen, noch in ethische kwesties, en al helemaal niet als het ging om zaken van geloof en politiek. Inzake dat laatste thema stak hij onbekommerd zijn nek uit, toen in '85 zijn 'Alles is politiek, maar politiek is niet alles' verscheen. (De vijfde druk van dat boek is inmiddels ook alweer uitverkocht.) Tout progressief-gelovig Nederland viel genadeloos over Kuitert heen, vanwege de stellingen die hij erin verkondigde: dat de kerk er beter aan doet zich niet met politiek in te laten, dat de gelovigen zo verstandig moeten zijn het evangelie niet te verwarren met een politiek program, en dat de theologen niet moeten pretenderen met welke politieke ideologie ook Gods Koninkrijk op aarde te kunnen stichten. "Dan wedden ze op het verkeerde paard, en staan ze straks helemaal met lege handen", zei hij in een uitgebreid vraaggesprek dat ik voor VU-Magazine hierover in 1986 met hem voerde. Profetische woorden, naar niet veel later zou blijken. Vooralsnog echter was vooral hoon Kuiterts deel, afkomstig van met name groeperingen als 'Christenen voor het SociaHsme'. Sinds de M u u r is afgebroken zijn de roUen echter omgedraaid. In een serie interviews die de Ikon enige tijd geleden uitzond (inmiddels gebundeld te boek onder de titel 'Een wereld zonder tegenspraak?') blijken veel 'linkse' theologen door het fiasco van het communisme, en de mislukking van andere socialistische expenmenten, nu te kampen met heftige identiteitscrises. Dit gelijk van Kuitert, is meteen ook het eerste onderwerp van gesprek. H Leedvermaak? "Allerminst. Daarvoor is de zaak te ernstig. Aan het relaas van Rinse ReeHng Brouwer en Dick

1 9 vu MAGAZINE NCWMe£n<?92

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen