VU Magazine 1992 - pagina 240

Transport: ero[ erof De toekomst van het vervoer ligt ondergronds

Ben van Kaam

/

18 vu MAGAZINE JUNI 1 9 9 2

/

Een groot deel van de vervoersproblematiek in ons dichtbevolkte landje zou zijn opgelost, als men bereid zou zijn ondergrondse transportmogelijkheden serieus te nemen. De blauwdrukken ervoor liggen klaar. Maar vooralsnog durft de politiek het experiment niet aan; symptoom van de heersende Jan-Saliegeest, meent een ingenieur die deskundig is op dit terrein. Futuristisch w^il hij de door hem gepropageerde voorstellen niet noemen. Spectaculair zijn ze echter wel. Het is tijd om te tunnelen.

Wanneer denk je terug te komen naar Centropolis, lieve Edith? - Ik vertrek zo aanstonds. - Per buis of per luchttrein? - Per buis. - Hoe laat ben je dan hier? - O m 11.59 vanavond. - Parij se tijd? - Neen, Centropohs-tijd. - Tot straks dan; zorg datje de buis niet mist!"

Langer dan honderd jaar geleden publiceerde JM/ÊS Verne een in het jaar 2889 spelend kort verhaal waarin bovenstaand telefoongesprekje (beeldtelefoon uiteraard) wordt gevoerd tussen de dan machtigste mediamagnaat in de Verenigde Staten en diens in Parijs vertoevende echtgenote. Jules Verne achtte mevrouws vervoerskeus een verstandige, want per ondergrondse buis reist men in de 29e eeuw met een snelheid van 1500 kilometer per uur. "De onderzeese luchtdrukbuizen, waardoor men van Europa Centropolis bereikt in 295 minuten zijn zeker verre te verkiezen boven de luchttreinen, die niet meer dan 1000 kilometer per uur halen." H o e vreemd het ook lijkt, de lezers van het Amerikaanse tijdschrift The Forum hebben in 1889 vliegtuigen die duizend kilometer per uur aflegden, ongetwijfeld een fantastischer denkbeeld geacht dan ondergrondse lucht-

druktreinen. In het jaar waarin de Eiffeltoren gereed kwam, geloofden nog weinigen dat het ooit mogelijk zou zijn te vhegen met machines van het 'zwaarder-dan-delucht-systeem'. Pas veertien jaar later zouden de gebroeders Wright een primitief geval met een motor een minuut lang in de lucht weten te houden.

Buizenpost Ondergrondse treinen kende men 103 jaar geleden al. De eerste metrolijn in Londen was al een kwarteeuw oud en negentien jaar eerder was in N e w York al een ondergrondse spoorweg geopend. O o k pneumatische voortstuwing was in 1889 niet nieuw. M e n kende de buizenpost. En - in navolging van eerdere experimenten in Londen was de N e w Yorkse ondergrondse van 1870 onder Broadway al een luchtdruktrein in een buis. O o k voor bovengrondse treinen werd vanaf het midden van de vorige eeuw in Engeland en Frankrijk geëxperimenteerd met pneumatische systemen, aangedreven door bij de stations geplaatste stoommachines. Als het even kon, wilde men af van de rijdende stoommachines die een reeks rijtuigen moesten voorttrekken. Zeker onder de grond was het reizen m rook, stoomwolken en roetwalmen geen pretje. Het was zelfs de vraag welk systeem het uiteindelijk zou winnen: de stoomtrein of de pneumatische trein.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen