VU Magazine 1993 - pagina 445

E

z

woord

IS duidehjk: deskundigen hebben veel mtnder invloed op de sarnenlevinq dan velen denken. lij promoveerde op een onderzoek naar het tudschrift 'Ouders van Nu' en concludeerde dat de lezers van het blad zich wei laten beinvloeden. maar zich met zonder meer laten mee-

slepen. Het is zeker niet zo dat de deskundige vanuit zijn leunstoel eventjes voorschrijft hoe ouders dienen te handelen. Eerder is er sprake van een interactie tussen ouders en deskundigen. Ingrid van Lieshout analyseerde een reportage met tips over hoe slapeloze kinderen een gezonde nachtrust te bezorgen. Het blijkt dat ouders zelf vaak duidelijke ideeen hebben hoe zo'n probleem op te lossen. Soms maken zij daarbij gebruik van de adviezen van deskundigen en soms wijken zij daarvan af. Omgekeerd hebben deskundigen vaak niet van tevoren vaststaande ideeen, maar proberen zij zoveel mogelijk in te spelen op de vragen en problemen waar ouders mee zitten. De angst voor eenrichtingsverkeer waarbi] de deskundigen ons leven gaan beheersen blijkt rrusplaatst te zijn, constateert Ingrid van Lieshout. De deskundige is geen onaantastbare autoriteit meer, hi] is een gewone burger die hooguit op een bepaald terrein wat meer gestudeerd heeft en wat meer ervaring bezrt. Hij kan zijn medeburgers met goede raad proberen bij te staan. En die medeburgers behouden zich het recht voor om de raad In de wind te slaan. (KN)

o Geslacht Sekseregistratie bij de geboorte is net zo absurd geworden als de registratie naar hurdskleur, vindt drs. Ines Orobio de Castro. Dat van die huidskleur is inderdaad evident. Er zijn zoveel kleurgradaties, er zijn ook zoveel mengvormen in etnische achtergrond, dat de ambtenaren gek zouden worden als ze die allemaal moesten gaan reqrstreren. Bij sekse ligt het iets anders: je hebt mannen, je hebt vrouwen. Heel simpel en overzichtelijk allemaal. Maar sinds er geslachtsveranderende operaties uitgevoerd worden, is het op het terrein van de sekse al evenzeer in-

gewikkeld geworden. voo: de wetgever zijn de complicaties bijna niet te overzien. Orobio de Castro geeft in haar proefschrift over transseksualiteit waarop zij aan de Universiteit van Utrecht promoveerde, daarvan enkele voorbeelden. De wetgever blijkt bijvoorbeeld niet in aile gevallen in staat om een dubbele sekse uit te sluiten. Ais een man-naar-vrouwtransseksueel voor de geslachtswijziging al een kind he eft, blijft hij voor de wet vader van dat kind maar is tegelijkertijd voor die wet een vrouw.

De technologische vooruitgang ondergraaft dus de heldere wetgeving. Is dat een goed argument om de sekseregistratie bij de geboorte maar helemaal van de hand te doen? Je zou kunnen argumenteren dat de groep

c transseksuelen dusdaruq klein is, dat het overdreven is om die reqrstratie maar meteen helemaal af te schaffen. Belangrijker dan het technische is wellicht het politieke argument. Wat dat betreft is de overeenkomst met de registratie naar huidskleur onmiskenbaar. Niet aileen is het in technisch opzicht niet altijd gemakkelijk het 'ras' vast te stellen, het is ook onwenselijk dat te doen. In een moderne samenleving wordt aan iemands huidskleur niet al te veel belang gehecht. De sekseregistratie werd van betekenis geacht om te voorkomen dat kinderen door anderen dan door een man en een vrouw opgevoed werden. Afschaffing van die registratie kan duiden op een passende, eigentijdse onverschilligheid. Een kind kan opgevoed worden door ouders van verschillend geslacht, maar ook door ouders van hetzelfde geslacht. loveel maakt dat niet uit. (KN)

H

T

ken. In het kader van een prornotre-onderzoek selecteerden zij een aantal automobilisten die regelmatig in de ochtendspits rijden. In een dagboekje noteerden de deelnemers vertrektijden, de aankomsttijd blj bepaalde informatieborden, de gekozen route, de aankomsttijd, en de files die ze waargenomen hebben. De onderzoekers konden niet vaststellen of de deelnemers korter deden over hun reis, wei constateerden zij dat men minder vaak in een file terechtkwam. In hoeverre dit positieve onderzoeksresultaat door het onderzoek zelf teweeg is gebracht, blijft onduidelijk. Het deelnemen aan een onderzoek is immers zelf al een doorbreking van een gewoonte. Het kan mensen extra gespitst laten zijn op alternatieve routes en op rijgedrag. Het is niet ondenkbaar dat wanneer het onderzoek

I Route Automobilisten zijn gewoontedieren. lowel in rijgedrag als in routekeuze

koersen ze meestal op de automatische pi loot. Van een eenmaal gekozen route wijkt men zelden af, zelfs al weet men van tevoren dat wegwerkzaamheden gaande zijn of dat er een file staat. Voor een deel wordt die houding bepaald door onwetendheid: men kent vaak geen alternatieve route of weet niet of een an-

ophoudt het effect weer verdwijnt. Of de notities in het reisdagboek kunnen op hun beurt stollen tot een nieuwe gewoonte. En vervolgens schuift men weer rustig aan bij de rest van de auto-kudde. De automobilist heet nu eenmaal een gewoontedier te zijn. (KN)

dere route enige tijdsbesparing oplevert. De file-meldingen op de radio hebben geen enkel resultaat; de automobilist hoort ze wei maar ze dringen niet tot hem door. Die berichten horen tot de vaste rituelen van het auZe gaan het ene oor in en het andere oor uit. De Delftse onderzoekers E. C. van Berkum en P. H.J. van der Mede hebben geprobeerd die gewoontes te doorbre-

torijden.

ILLUSTRATIES

AAD MEIJER

3 \'U

MAC;A...:IýE

OllW(IIl;1

J

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen