VU Magazine 1995 - pagina 212

overleden. De artikelen die in deze bundel bijeengebracht zijn, werden geschreven ter gelegenheid van een kerkelijk feest of een andere religieuze herdenking. In de hier verzamelde bijdragen vindt men artikelen met enkele kunstVi^erken als uitgangspunt, beschouwingen over de betekenis en de geschiedenis van de feesten van het kerkelijk jaar en de veranderingen in de gevoeligheid waarmee deze werden omgeven. Cees Fasseur: 'De weg naai het paiadijs, en andeie Indische geschiedenissen'. Ben Bakkei, f. 45,Een bundeling artikelen die kan voorzien in de herleefde aandacht voor het Nederlandse koloniale verleden; een verleden dat garant stond voor macht, nationale grootheid, roem en rijkdom, maar ook voor krijgsrumoer, koloniale uitbuiting en onderdrukking. De Leidse hoogleraar Easseur schrijft onder andere over Multatuli en de betekenis van zijn Max Havelaar voor de koloniale politiek. Verder worden behandeld: koloniale expedities onder meer naar het paradijselijke Bali, de 'geest' van het Nederlandse bestuur en de mythevorming rond het recente koloniale verleden. Ook de pijnlijke en emotionele dekolonisatie na 1945 komt in de bundel van fasseur aan bod. Dl f. van Spaendonck: 'De verborgen tiener - Alleen zijn, dagdromen en zingeving in de jeugdjaren', Kok. f. 40,Tieners houden de fantasieën en dagdromen waaraan ze zich graag en veelvuldig overgeven, veelal geheim. De Deventer school- en bedrijfspsycholoog Van Spaendonck deed er desondanks onderzoek naar en onthult ze in dit boek, dat vooral vanwege de verbluffend fraaie, door middelbare scholieren vervaardigde kunstuitingen in kleur, de moeite waard is.

Vooptmodderen

Herhaalt de geschiedenis zich? Jan de Vries en Ad van der Woude beantwoorden deze vraag in hun nieuwste boek bevestigend. Beide historici laten in het midden of we van gemaakte fouten kunnen leren. Maar ook zonder hier uitsluitsel over te geven, zijn hun opvattingen uitermate interessant. Volgens de twee hoogleraren was rond 1600 in Nederland voor het eerst sprake van een moderne economie, vergelijkbaar met onze samenleving. Ze noemen het een 'open maatschappij': de bevolking kreeg veel kans zelf initiatieven te nemen, men

zag het belang van onderwijs, dacht tolerant en was relatief welvarend - eerste levensbehoeften waren geen probleem. Daardoor ontstond een zeer goed en innovatief klimaat voor ondernemers. Kortom, belangrijke economische factoren toonden eenzelfde ontwikkeling als in onze eeuw. De opvatting van De Vries en Van der Woude, respectievelijk hoogleraar in Berkeley en Wageningen, is anders dan de heersende mening over moderne ontwikkeling. De meeste historici en economen gaan er vanuit dat de Franse politie-

ke en de Engelse industriële revolutie noodzakelijke omwentelingen waren voor onze moderne economie. Het andere uitgangspunt van de auteurs heeft vergaande consequenties. Geschiedenis is geen (opgaande) ontwikkelingslijn; de economische structuren van nu bestonden al eerder. We worden gewaarschuwd: Na de glorieuze opkomst van de Republiek der Zeven Verenigde Provinciën, begon in het midden van de zeventiende eeuw de aftakeling. Slagen, vastlopen en voortmodderen, noemen De Vries en Van der Woude het patroon. Ook aan het einde van de twintigste eeuw geldt dat sterke economische groei voorbij is; voortmodderen lijkt het hoofdmotief. Hieruit volgt alleen een les wanneer het perspectief van de schrijvers wordt gedeeld en zover is de academische wereld nog niet, laat staan beleidmakers en publieke opinie. Het gedegen standaardwerk is daarom niet minder belangrijk. Een al vaker gevoerde discussie in de geschiedenis is wederom gestart (FDG). Jan de Vries en Ad van der Woude: 'Nederland 1500 - 1815 De eerste ronde van de moderne economische groei'; Balans,\ f- 8S,-

(O N G R E S H H T R A I N I N G E N , VERGADERINGEN, ZALEN, DISCUSSIEKAMERS. HOTEL, RESTAURANTS, BARS. SQUASH, TENNIS,SAUNA, FITNESS, ZWEMBAD.

(UR^HEN leeuwenhorst congrescentrum

NOORDWIJKERHOUT TEL:(02523)78888

lEEUWEKHORn (EEET INSPIRATIE DE RUIMTE WETENSCHAP,

CULTUUR

et) SAMENLEVING

26

- MEI

i^g^

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen