VU Magazine 1995 - pagina 429

COLOFON

TEN

24e jaargang no. 10, oktober igg^ Wetenschap, Cultuur & Samenleving is een uitgave van de Vereniging voor christelijk wetenschappelijk onderwijs en de Vrije Universiteit. Commissie van redactie prof.dr G.W. Noomen (voorzitter), drs H.J. Brinkman, mevr. P. Dondorp-Telkamp, dr A. van Harskamp, dr W. de Jong, mevr.mr P.C. Lodders-Elfferich, dr C D . van Rooden, prof.ir E.J. Tuininga, prof.dr P.J.I.M. de Waart, mevr.drs H. Warns, prof.dr H.E.S. Woldring. Redactie Gert J. Peelen (hoofdredacteur). Koos Neuvel, Mark Traa,' Anneke Wijngaarde (secretariaat). Tel. (020| 444 5288. Fax (020) 444 9251. Adres (Redactie, administratie en uitgever) Postadres: Postbus 74768 1070 BT Amsterdam. Bezoekadres: De Boelelaan 1105 Amsterdam-Bvt. Vaste medewerkers Peter G. Brown (New York Academy of Sciences), Peter Burger, Stephen Jay Gould, Eric Le Gras, Gert van Maanen, Aad Meijer (illustraties), Hanne Obbink, D. Prinsen, Rosamond Purcell (illustraties), Eric-Jan Tuininga, Peter Wolters (fotografie), Witho Worms (fotografie). Corien van Zweden. Uitgever Matthijs A.M. de Neeve. Tel. (020) 444 5285. Administratie Tel. (020) 444 5295. Abonnementen Jaarabonnement f 65. Losse nummers f 6,95. Betaling uitsluitend per toe te zenden acceptgirokaart. Jaarabonnementen worden afgesloten voor 10 edities en stilzwijgend verlengd. Opzeggingen uitsluitend schriftelijk. Bij tussentijdse opzegging wordt niet gerestitueerd. Bij onjuiste adressering of adreswijziging s.v.p. het verbeterde adresetiket terugsturen. Advertenties Matthijs A.M. de Neeve. Tel. (020) 444 5285. Fax (020) 444 9251.

EERSTE

Waar de evolutietheorie in het geding is, duikt meestal ook een voor de hand liggend misverstand op. Evolutionaire ontwikkeling zou planmatig zijn, reiken naar steeds hogere en complexere niveaus, kortom overal en altijd Vooruitgang behelzen. Dat is, als gezegd, een misvatting. Aan de evolutie ligt geen blauwdruk ten grondslag; er is geen doel waarnaar gestreefd wordt en waarvoor evolutionaire ontwikkelingen als middel dienen. En er is dus ook geen Vooruitgang, althans niet in die zin dat de natuur bezig zou zijn zichzelf te vervolmaken. In zijn jongste boek, getiteld 'Darwin's Dangerous Idea: Evolution and the Meaning of Life' dat dit voorjaar in Amerika verscheen, gaat de bekende Amerikaanse 'breinfilosoof' Daniel Dennett nog eens uitvoerig in op dit misverstand en op de onverholen teleurstelling die deze vaststelling bij de mens kan oproepen. Hoe ongelooflijk het ook moge klinken, zegt Dennett, de hele biosfeer is het produkt van niets dan een waterval van algoritmische processen, die door toeval in stand wordt gehouden. De waterval is niet vooraf ontworpen, maar zelf ook weer gevolg van het proces van kansen en toevalligheden. Met de evolutie is derhalve geen doel gediend, zelfs geen vooruitgang; zij vormt een blind en ongericht proces met een onvoorspelbare uitkomst. Hoewel vrijwel niemand nog durft te ontkennen dat er evolutie optreedt, vormt deze radikale conclusie (die Darwin overigens ook zelf al trok) nog vaal<: de aanleiding tot felle discussies. Aldus Dennett. Een en ander neemt niet weg dat evolutie zelfs in wetenschapsfilosofische kring nog wel wordt toegepast als metafoor voor de vooruitgangsgedachte. Zelfs een geleerd man als H.A.M. Snelders ontkomt er niet aan. Ook hij grijpt (in het uitvoerige interview in dit nummer van WCS) gemakshalve terug op de alledaagse beeldspraak van evolutie als een kwestie van vooruitgang. En omdat in de wetenschap "de norm van de evolutie" geldt, zou de wetenschap er dus voortdurend op vooruitgaan. Haaks hierop staat de stelling van de filosoof Paul Peyerabend (zie het essay in dit nummer) dat vooruitgang in de wetenschap juist optreedt waar de tot dan toe geldende norm wordt doorbroken. Hoe betrekkelijk vooruitgang in de wetenschap echter is, valt elders in dit nummer te lezen. In het omslagverhaal om precies te zijn. Daar bindt de Amerikaanse wetenschapshistoricus Robert Proctor de kat de bel aan door 35 jaar wetenschappelijk speuren naar een afdoende therapie tegen kanker, als "een volledige mislukking", ja zelfs "een medisch Vietnam", te bestempelen. Op deze polemisch getoonzette bijdrage zullen wij in een volgend nummer van WCS naar alle waarschijnlijkheid opnieuw te spreken komen.

Vormgeving Chris van Egmond (basisontwerp). Robert van Willigenburg (opmaak). Druk Casparie Almere B.V. Distributie Bètapress. © WETENSCHAP, CULTUUR & SAMENLEVING, 1995.

G E R T J. PEELEN

ISSN: 1381-6195

WETENSCHAP,

CULTUUR

es) SAMENLEVING

3

- OKTOBER

199$

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen